jamejamsara
سرا سلامت کد خبر: ۵۵۵۸۶۸ ۰۱ ارديبهشت ۱۳۹۲  |  ۱۱:۰۰

ترس از تاریکی، شایع‌ترین وحشتی است که کودکان هنگام تاریکی هوا تجربه می‌کنند. آنها معمولا بین ۴ تا ۵ سالگی با چنین ترسی مواجه می‌شوند و رفتار والدین با آنها کلید کنار آمدنشان با ترس و گذر از آن است.

 

 

علت شایع این ترس، تحولاتی است که در روند رشد فکری بچه‌ها بعد از ۳ سالگی ایجاد می‌شود؛ یعنی دنیای فانتزی قوی‌ای که بچه‌‌ها دارند و در این دنیا اشیاء و شخصیت‌های خیالی را می‌پرورانند باعث می‌شود شب هنگام و با تاریک شدن هوا،‌‌ همان موجودات جذاب که در روز باعث لذتشان بوده یا در کارتون‌ها شخصیت‌ موردعلاقه‌شان، مخوف به‌نظر برسد.

درک احساس بچه‌ها و توجه به اینکه حس ترس آن‌ها واقعی است، نکته مهمی است که والدین نباید فراموش کنند. گفتن جمله‌هایی مثل «ترس نداره»، «خجالت بکش» و... یا بد‌تر از آن تنبیه کودکان و فرستادنشان به مکان‌های تاریکی مانند انباری، حمام و... این دوره گذرای ترس را ریشه‌دار می‌کند. متاسفانه برخی والدین از این ضعف کودک برای تنبیه او و کنترل بدرفتاری‌هایش استفاده (یا بهتر بگوییم: سوءاستفاده) می‌کنند.

گاهی علت ایجاد ترس از تاریکی کودک همزمان شدن تاریکی هوا یا قطع ناگهانی برق، با صداهای مهیب است؛ صداهایی مثل رعد و برق باعث می‌شود کودک تصور کند این وقایع همزمان رخ می‌دهند بنابراین به دنبال تاریکی دچار اضطراب و از آن پس منتظر می‌شود که ناگهان صدای مهیب و مخوفی بشنود.

در بچه‌هایی که زمینه اضطراب دارند یا والدین با آن‌ها بدرفتاری‌ می‌کنند، گاهی این ترس‌ها تا بزرگسالی هم ادامه پیدا می‌کند. پسربچه‌ ۵ ساله‌ای به دلیل درگیری والدین و بدرفتاری آن‌ها، ترس از تاریکی برایش دردسرساز و راهی بیمارستان شده بود. او به محض خاموشی برق‌ها، جیغ و فریاد راه می‌انداخت و می‌گفت قورباغه‌های بزرگ سبزرنگ، زبان بلند و صورتی رنگشان را درمی‌آورند و به من نگاه می‌کنند. والدین نه تنها به اضطراب و ترس او بی‌توجه بودند، بلکه تنبیه‌اش هم کرده بودند.

راهکارهایی در مواجهه با ترس کودکان

واکنش و رفتار درست والدین در مقابل کودکی که از تاریکی می‌ترسد، باید این‌طور باشد: «می‌دونم که ترسیدی، بیا بریم ببینیم چه چیزی تو را ترسانده!» با روشن کردن چراغ و بررسی هر شیء و حتی سایه‌هایی که در تاریکی ایجاد می‌کنند، به فرزندتان آرامش و اطمینان خاطر بدهید هر آنچه در روز و روشنایی وجود دارد، در شب تاریک هم هست. سایه‌بازی کردن در اتاق تاریک یا نیمه‌تاریک نیز برای گذر از دوره ترس بچه‌هاست.

اگر خود شما یا همسرتان از تاریکی می‌ترسید، امکان دارد کودک این رفتار نامناسب شما ترس را به بچه‌ها هم القا کند بنابراین به درمانگر مراجعه و این ترس را که جزو اختلال‌های اضطرابی است، درمان کنید. درمان اصلی ترس‌ها، از هر نوع باشند، حساسیت‌زدایی تدریجی است. درمانگر از شما می‌خواهد تصور کنید در جای تاریکی هستید و کمک می‌کند در ذهنتان به چیزهای قشنگ، آرامش و سکوت نهفته در تاریکی بیندیشید. با این تمرین روزی می‌رسد که در محیط تاریک واقعی هم بتوانید بر ترس خود غلبه کنید. این ترس در کودکان باید تا دوره دبستان از بین برود وگرنه دیگر جزو پدیده‌های رشدی و طبیعی نیست و به بررسی نیاز دارد.

اگر کودک شما خواب‌های ترسناک یا کابوس می‌بیند و از آن می‌ترسد، کافی است مانع حرف زدن او و تخلیه هیجان‌هایش نشوید. اگر صبح روز بعد می‌خواهد درباره کابوسش بگوید هم شنونده باشید تا شاید بتوانید موضوع و علت اصلی کابوس‌ها را از همین طریق پیدا و رفع کنید.

افکار و احساسات سرکوب‌شده معمولا در رویا‌ها نمود پیدا می‌کنند. بچه ۵ ساله تفاوت خواب و واقعیت را می‌داند اما اگر برای کودک زیر ۳ سال این اتفاق بیفتد، قضیه متفاوت خواهدبود. بچه‌های زیر ۳ سال تفاوت خواب و واقعیت را نمی‌دانند و حتی بعد از باز کردن چشم‌ها و در حالی که در آغوش شما هستند، حس می‌کند همچنان خواب است. به همین دلیل امکان دارد جمله‌هایی مانند «نه! نمی‌خوام خرسم را به علی بدهم» بگوید و با گریه حتی دستش را دراز کند که خرسش را بگیرد. او را در آغوش بگیرید، ببوسید و بگویید: «خواب دیدی عزیزم!» تدبیری بیندیشید در قصه‌هایی که در طول روز برایش می‌خوانید با مفهوم خواب دیدن و تفاوت آن با واقعیت تا حدی آشنا شود.

بهتر است کابوس دیدن و وحشت‌های شبانه بچه‌ها را با نگاه وسواس‌گونه ننگرید و اجازه دهید این اختلال‌های خواب طی شوند، مگر اینکه تکرار شوند و زندگی شما را مختل کنند اما در مورد اختلال‌های اضطرابی و ترس‌های مختلف لازم است حتما بررسی انجام و عکس‌العمل مناسب و به موقع نشان داده شود تا این ترس و اضطراب‌ها ریشه‌دار نشود.

>> سلامت/ دکتر میترا حکیم شوشتری (فوق‌تخصص روانپزشکی کودک و نوجوان- عضو هیات علمی دانشگاه علوم پزشکی تهران)

ارسال نظر
* نظر:
نام:
ایمیل:

یادداشت

بیشتر
چرا اصلاح الگوی مصرف را جدی نگرفتیم؟

چرا اصلاح الگوی مصرف را جدی نگرفتیم؟

دقیقاً 10سال پیش، رهبر معظم انقلاب با اشراف کامل از شرایط محیطی و محاطی کشور و آگاهی از آینده جامعه، مهم‌ترین مسأله روز اقتصادی را شیوه مصرف آحاد مردم ومسؤولان و راه برون‌رفت از مشکلات پیش‌رو را صرفه‌جویی عمومی و اصلاح الگوی مصرف دانستند و بر این اساس، شعار سال 88 را «حرکت به سمت اصلاح الگوی مصرف» نام نهادند و فرمودند: «من آنچه را که می‌خواهم در این برهه عرض کنم این است که ملت عزیز جداً از اسراف و زیاده‌روی پرهیز کنند. چون وضع جامعه ما از لحاظ مصرف، وضع خوبی ندارد...عادت‌های ما، سنت‌های ما، روش‌های غلطی که از این و آن یاد گرفته‌ایم، ما را سوق داده است به زیاده‌‌روی در مصرف به نحو اسراف. یک نسبتی باید در جامعه میان تولید و مصرف وجود داشته باشد. امروز در کشور ما اینجوری نیست.»

این ۵۰ ثانیه تلخ

این ۵۰ ثانیه تلخ

با ذهن ده دوازده سالگی‌ات نگاه کنی، فکر می‌کنی زنگ تفریح یک مدرسه خورده و بچه‌ها دارند هوریز می‌کنند توی حیاط مدرسه که از بوفه ساندویچ مزخرف کالباس خشک بخرند و نوشابه فانتای تگری و این یک ربع وقت آزاد را خرج شکمشان کنند و بادگلوهای سوزنده را توی کلاس بزنند و بینی‌شان تا مغز سرشان تیر بکشد و بسوزد و کیف کنند.

چند نکته درباره اتفاق روز یکشنبه مجلس

چند نکته درباره اتفاق روز یکشنبه مجلس

تصویری که روز یکشنبه از حضور وزیر خارجه در مجلس شورای اسلامی منعکس شد، چگونه تصویری بود؟ وزیر خارجه به عنوان مهمان و از باب معارفه و تحلیل وضعیت سیاست خارجی به مجلس دعوت شد؛ اما در لابه‌لای بحث، مکرر همهمه و داد و فریاد از اطراف و اکناف مجلس بلند بود، وزیر خارجه نیز متقابلاً بر حرارت کلام خود می‌افزود، فضای جلسه از حالت گفت‌وگو به جدل میل کرد و درنهایت تصویری متشنج از سطوح بالای حکمرانی در کشور به افکار عمومی مخابره شد.

شما باید پاسخ بدهید

شما باید پاسخ بدهید

در ماه‌های اخیر برخی چهره‌ها و شخصیت‌های سیاسی در قالب نامه‌نگاری و مصاحبه و اظهارنظرهای مطبوعاتی و... و با لحنی طلبکار در مورد وضع موجود کشور اعلام موضع کرده‌اند.

مشغول صاحب‌خانه باش

مشغول صاحب‌خانه باش

آنهایی که دوم اسفند سال گذشته با همه ناامیدی‌ها و گلایه‌ها پای صندوق رای آمدند و چهره‌های جدیدی را به مجلس فرستادند، همه امید و خواسته شان این بود - و هنوز هم هست- که منتخبان جدید تشنه خدمت باشند،نه شیفته رانت خرید و فروش دلار و سکه و پوشک! آنها همچنین می‌خواستند نماینده‌های جدید نه‌تنها کاسب بازار خودرو نباشند، بلکه به جای دعوا بر سر رفتن یا نرفتن زنان به استادیوم و اصلاح دقیقه90 قانون انتخابات و گرفتار شدن در ترافیک طرح های سیاسی، فکر سفره هایی باشند که هر روز کوچک‌تر می‌شوند.

گفتگو

بیشتر

پیشنهاد سردبیر

بیشتر

پیشخوان

بیشتر