در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم
کلیشه های تکرار شده
درسالهای اخیر یک رویکرد جدی در زمینه سریال سازی در تلویزیون باب شده است و آن توجه به مسائل و مشکلات دست به گریبان طبقه متوسط جامعه در این آثار است.
چنین سوژهایی حتی اگر بخوبی پرداخت نشده باشند، کنار استفاده از چند چهره جوان ،حداقل از این قابلیت برخوردارند که بیشتر مخاطبان برای یک بار هم که شده پای تلویزیون بنشینندو تماشاگر آن باشند و درصورت جذاب بودن ، آن را دنبال کنند.
همه ما مستاجریم
همه ما در زندگی خود دست کم یکبار هم که شده ، طعم مستاجری را کشیده ایم.مدتی پیش از پایان موعد اجاره باید به فکر خانه جدید بود.
اجاره هر سال افزایش می یابد و صاحبخانه ها هر بار با شرایطی جدید پای میز مذاکره با مستاجرها می نشینند. این زندگی در بیشتر مواقع بی شباهت به زندگی چریکی نیست.
یک مستاجر خوب باید همیشه در زندگی ، هرلحظه آمادگی حرکت از جایی به جای دیگر را داشته باشد، در طول زندگی اش آنقدر وسیله داشته باشد که هر زمان خواست بتواند آن را پشت یک وانت قرار دهد و جابه جا کند.
این زندگی با چنین مشخصاتی همیشه می تواند بسته به شرایط اجتماعی روز مورد توجه یک فیلمساز قرار گیرد.از سویی قابلیت زیادی نیز برای ساخت سریال دارد. این همان چیزی است که پریسا بخت آور به دنبال آن بوده است.به همین دلیل می تواند برای خلق یک سریال جذاب باشد.
پریسا بخت آور
پریسا بخت آور ، همسر اصغر فرهادی کارگردان وتهیه کننده تلویزیون است.او فارغ التحصیل رشته تئاتر از دانشکده سینما- تئاتر است.
او در رادیو فعالیت کرده و در ساخت 2قسمت از سریال «داستان یک شهر» به عنوان مجری طرح با همسرش همکاری داشته است ؛ اما آنچه نام او را بر سر زبان ها انداخت ،ساخت دو سریال مناسبتی برای ماه رمضان به نامهای «یادداشت های کودکی» و «پشت کنکوری ها» برای ماه رمضان است.
شاید بتوان گفت از همین دو سریال بودکه تقریبا برنامه سازان سیمابه این نتیجه رسیدند که می توان برای این مناسبت خاص ، برنامه های طنز تولید کرد و این برنامه ها می تواند جدول پخش چنین ایامی را پر بیننده کند.
شاید بتوان گفت یکی از شانس های بخت آور این بود که این 2 سریال ، 30 شب پشت سرهم پخش شد.این پخش پیوسته سبب شد نام او بر سر زبان ها بیفتد و او به عنوان کارگردانی موفق در تلویزیون تثبیت شود.
در سریال من یک مستاجرم هم رگه هایی از آن ساختاری که بخت آور در دو سریال قبلی تجربه کرده بود، به چشم می خورد.در این سریال هم مانند دو اثر قبلی ،یک موضوع جدی به شکل طنز بیان می شود.ترکیب بازیگران نیز به گونه ای است که کنار چهرهای جوان ، چند شخصیت میانسال حضور دارند.
ماجرا از کجا آغاز شد؛
سریال من یک مستاجرم ،محصول همکاری 2تهیه کننده پر کارشبکه 3سیماست ؛ مهرام مهام و ایرج محمدی. طرح اولیه این سریال به نام آپارتمان ها به شبکه 3ارائه می شود و پس از تصویب آن از بخت آور برای کارگردانی سریال دعوت می شود.
در این مرحله طی جلساتی با حضورتهیه کنندگان این سریال و 2نویسنده آن - سروش صحت و شادمهر راستین روی طرح اولیه بحث می شود تا در نهایت طرح کلی آماده شود.
پس از آماده شدن طرح اولیه ،نگارش فیلمنامه ها آغاز و هر قسمت پس از نگارش فیلمنامه چند بار بازنویسی می شود.
یکی از بحثهای ابتدایی این بود که ساختارسریال چگونه باشد؛ بحثهای مختلفی درباره پیوسته بودن یا نبودن داستان شکل می گیرد و در نهایت سیر داستانی برای این سریال مناسب تشخیص داده می شود، به گونه ای که محور قصه همان مشکلات مستاجران باشد و قرار می شود در هر قسمت اتفاق های تازه ای رخ دهد.
قوت و ضعف
نمی توان گفت سریال من یک مستاجرم از نظر مخاطب همان مخاطب دو اثر قبلی را دارد. بخت آور در این اثر ترکیب خوبی از بازیگران را کنار هم چیده است.
تمامی نقشهای اصلی به چهرهایی سپرده شده است که از بازیگران مطرح تلویزیونی و گاهی سینمایی هستند.او برخلاف سریال پشت کنکوری ها که در آن بیشتر چهره ها ،کمتر به کار گرفته شده بودند و همه آنها با این سریال به شهرت و معروفیت رسیدند، در این سریال با ترکیبی به میدان آمده که چند سالی است به کرات دربرنامه های طنز دیده می شوند.
به عنوان نمونه شخصیت هایی همچون امیر جعفری از فرط تکرار در قالب یک نقش خاص ،دیگر به این شکل جذابیتی برای مخاطب ندارند.از سوی دیگر کار بیش از حد شلوغ به نظر می رسد.
تعدد شخصیت ها باعث شده مخاطب نتواند روی آنها متمرکز شود و با فراغ بال ، داستان مربوط به یکی از آن زوجهای جوان را دنبال کند.از دیگر نکات قابل ذکر درباره داستان ، کلیشه زدگی اثر است.یکی از این کلیشه ها، این است که شخصیت ها بیش از حد رنگ به رنگ می شوند. نمونه آنها شخصیتی است که امیر جعفری نقش آن را بازی می کند.
این مساله دیگر به یک کلیشه دستمالی شده در زمینه سریال های داستانی طنز تبدیل شده است.
موخره
برنامه سازی برای تلویزیون ، تخصص خاصی است که توفیق آن به چند عامل بستگی دارد.یکی از این عوامل ، انتخاب درست متن است.
در شرایط فعلی که سلیقه مخاطب بشدت در حال تغییر و تحول است ،ساده انگاری است اگر فکر کنیم تنها عنصر طنز کنار چند بازیگر چهره برای موفقیت یک اثر کفایت می کند.
شاید بد نباشد برنامه سازان به دنبال شیوه های تازه تر بگردند و قالبهای تازه ای را جستجو کنند. این همان چیزی است که می تواند باعث توفیق یک اثر شود.
رضا استادی 
تازه ها
گوناگون
پیشنهاد سردبیر
گزارش «جامجم» درباره دستاوردهای زبان فارسی در گفتوگو با برخی از چهرههای ادب معاصر
فارسی، زبان گفتوگوی جهان
معاون وزیر بهداشت:
