حسادت خانوادگی

«باغبان اسپانیایی» محصول سال 1957 یکی از اولین فیلمهای سازنده اش فیلیپ لی راک است. فیلم با حال و هوای درام و اجتماعی خود قصه ای تازه را به نمایش می گذارد.

کد خبر: ۱۳۲۹۴۰

درک بوگارد بازیگر کهنه کار و کلاسیک سینما نقش اصلی این فیلم را بازی می کند. سیریل کیوزاک ، مایکل هوردن ، مورین سوانسن و لیندون بروک هم در فیلم حضور دارند. قصه فیلم در همان دورانی رخ می دهد که این فیلم ساخته شد. شخصیت اصلی و مرکزی فیلم یک دیپلمات سرشناس و مشهور است. او زندگی آرام و راحتی دارد و مورد توجه و تحسین همگان است ، اما زندگی داخلی او بزودی دستخوش تغییر و تحول می شود و این زمانی است که یک باغبان معمولی برای کار به عمارت او می آید. در آغاز همه چیز عادی به نظر می رسد و همه چیز همین طور هم هست.
اما بزودی دیپلمات احساس می کند که در خانه اش اتفاقاتی دارد رخ می دهد. وی متوجه تغییر رفتار پسرش می شود. این تغییر رفتار بد و ناراحت کننده نیست ، اما باعث نگرانی پدر می شود. با پیگیری موضوع دیپلمات متوجه می شود که باغبان تازه وارد توانسته بر روحیه پسر تاثیر گذاشته و او را مجذوب خود کند. کم کم حسادت بر وجود دیپلمات غلبه می کند. او باغبان را رقیب خود در خانه می بیند و تلاش خود را آغاز می کند تا او را از میدان به در کند. اما طرفداری پسر از باغبان بزرگترین مشکلی است که پدر دیپلمات با آن روبه روست.
حالا او چه دیپلماسی را در چارچوب خانه به کار می گیرد تا بتواند موقعیت در ظاهر از دست رفته اش را دوباره به دست بیاورد؛
«باغبان اسپانیایی» با مضمون تازه خود در زمان نمایش یکی از فیلمهای بحث انگیز سینمایی انگلیس بود و هنگام نمایش عمومی در امریکا و اروپا هم همین بحثها را برانگیخت.
با این حال فیلم نتوانست به صورت یک اثر جریان ساز در آید و فیلمهای زیاد مشابهی را پشت سر خود ردیف کند. در حقیقت در دوره ای که غالب فیلمها درامهای خانوادگی کلیشه ای بودند، «باغبان اسپانیایی» سعی کرد با قصه متفاوت خود هوای تازه ای را وارد این ژانر سینمایی کند، اما غیرمتعارف بودن فیلمنامه فیلم عامل اصلی توقف این نوع فیلمسازی بود. فیلمنامه نویسانی که به کار با کلیشه ها و قصه های تکراری عادت کرده بودند، دارای چنان ذهن خلاقی نبودند که بتوانند قصه هایی از این دست را نوشته و بسط دهند.
قصه فیلم به آرامی شروع می شود و فیلیپ لی راک در 10دقیقه اول آن فضا، موقعیت و کاراکترها را به تماشاچی خود معرفی می کند. در پایان سکانس اول تماشاچی خیلی زود متوجه می شود که با قصه ای تازه روبه رو است و همین نکته اشتیاق او را برای پیگیری ماجرا افزایش می دهد. وی با سوژه ای روبه رو شده که از یک سو تا قبل از این فیلمی به سراغ آن نرفته و از سوی دیگر شاید خودش هم در زندگی واقعی با چنان مساله ای درگیر بوده است . چه اتفاقی می افتد اگر پدر یا مادری احساس کند فرزندش از نظر عاطفی تکیه گاه تازه ای پیدا کرده و از این تکیه گاه معنوی جدید حرف شنوی دارد؛ به صورت طبیعی چنین والدینی احساس می کنند که فرزندشان دارد از دست می رود و دیگر متعلق به آنها نیست. این حس از دست دادن فرزند (که والدین معمولا او را متعلق به خود می دانند) یقینا باعث خلق حسادت می شود. حسادت نسبت به کسی که دارد فرزندشان را از دست آنها «می دزدد». قصه فیلم «باغبان اسپانیایی» هم همین مضمون را به آرامی و با تانی بسط و گسترش می دهد.
فیلمساز در طول قصه سوالاتی را مطرح می کند که البته به همه آنها هم پاسخ نمی دهد. او پاسخ به برخی پرسشها را به خود تماشاچی واگذار می کند. با پیشرفت فیلم ، قصه آن اوج می گیرد تا به نتیجه گیری نهایی برسد. پایان فیلم هم در این ارتباط پایانی بدیع و جذاب است ، هرچند که ممکن است این پایان تمام تماشاگران فیلم را راضی نکند. در این رابطه لی راک در مصاحبه ای گفته بود که هر تماشاگری می تواند نتیجه گیری خاص خود را از ماجرا داشته باشد و وی سعی نکرده که پایان مشخصی را در فیلمش به نمایش بگذارد.
منتقدان انگلیسی بویژه دوستدار این فیلم لی راک هستند.
فیلیپ لی راک که سال 1917به دنیا آمد در سال 1990درگذشت . او تقریبا تمام عمر خود را در سرزمین مادری اش انگلستان گذراند و هیچ وقت به هالیوود نرفت. شاید یکی از دلایل عدم اشتهار زیاد او در بین تماشاگران پیگیر سینما در همین نکته باشد. وی که اولین فیلم سینمایی خود را در سال 1951به نام «زندگی در دستهای او» کارگردانی کرد. «باغبان اسپانیایی» هفتمین ساخته سینمایی اوست.
وی تا سال 1985که آخرین کار هنری اش را ارائه داد، نزدیک 60فیلم سینمایی و مجموعه تلویزیونی ساخت . لی راک از سال 1963به بعد بیشتر از سینما در رسانه تلویزیون کار کرد. وی در این سالها نتوانست موفقیت سینمایی و چند فیلم پرسروصدای خود را تکرار کند. «تله موش » (1959)، «یک قدم بزرگ بردار» (1958)و «شجاعان گریه نمی کنند» (1952)از معروف ترین فیلمهای او هستند. «باغبان اسپانیایی» امشب ساعت 20.15از پخش می شود.