همه نظام بانکی ما

خبر اختلاس 200میلیارد تومانی در بانک رفاه (!) اگرچه شگفتی مردم و محافل سیاسی و اقتصادی را برانگیخت اما به اعتقاد صاحب نظران اگر وضعیت شبکه بانکی به همین منوال پیش رود ، این آخرین اختلاس نخواهد بود ، کما این که اولین آن هم نبوده است.

کد خبر: ۷۷۴۴۱

شاهد این مدعا، اختلاس 4 میلیارد تومانی دیگری است که پس از خبر اول از آن پرده برداشته شد. در حافظه ملت ، هنوز خاطره اختلاس 124 میلیارد تومانی - که یکی از متهمان آن به دار آویخته شد - فراموش نشده است ، اما پرسش بدون پاسخ آن است که چرا این رویدادهای تلخ ، تامل متولیان شبکه بانکی کشور را بر نمی انگیزد تا برای تحول این سیستم ، دست به اقدامات موثر بزنند؛ این وامهای چند صد میلیارد تومانی - که تصور یک میلیارد ریالی آن هم برای امثال نگارنده دور از ذهن و شمارش است - در شبکه ای اعطا (!) می شود که مردم برای دریافت یک وام 200هزار تومانی باید کفش آهنین بپوشند ، از هفتاد خوان عبور کنند و باز هم به مقصود نرسند. در سیستم بانکی ما ظاهرا محکم کاری ها ، ضمانت ها و بگیر و ببندها منحصر به محرومانی است که نیاز آنها به یک وام چند صد هزار تومانی مرتفع می شود اما برای از ما بهترانی - که بام بیشتر و برف بیشتر دارند - و با کمتر از چند صد میلیارد تومان نیاز آنها برآورده نمی گردد ، همه درها گشوده است و همه امکانات فراقانونی با گشاده دستی در اختیار آنها قرار می گیرد. بسیاری از صاحب نظران اقتصادی بر این اعتقادند که یکی از عوامل اصلی مشکلات اقتصاد بیمار کشور ، ناکارآمدی سیستم بانکی است . شبکه ای که تفاوت سود تسهیلات اعطایی آن نسبت به سود پرداختی سه برابر مقیاس جهانی است ، نه قادر به جذب سپرده گذاران است ، نه می تواند از کارآفرینان حمایت کند. تولیدکنندگان و کارآفرینان در برابر سودهای کلان 26 درصدی و بالاتر زانو زده اند و سپرده گذاران حتی به مدد جوایز اغواکننده چند صد میلیون تومانی هم رغبت قابل توجهی به این شبکه نشان نمی دهند. بررسی تاثیرهای سوءروانی ، فرهنگی و اجتماعی تبلیغات حرص آلود جوایز بانکی حدیث مفصل دیگری است که در حوصله این مقال نیست . در این میان ، ناکارآمدی سیستم نظارتی ، قوانین و مقررات رانت زا و فقدان نظارت موثر و رویکرد درمان گرا به جای پیشگیری از تخلف ، شبکه بانکی کشور را در معرض تخلفها و اختلاس های کلان مالی قرار داده است . یکی از پرجاذبه ترین شعارهای رئیس جمهور ، احمدی نژاد ، مبارزه جدی با مفاسد اقتصادی و جلوگیری از رانت ها و ویژه خواری هاست که اصلاح نظام بانکی کشور یکی از موثرترین راهکارها برای دستیابی به این هدف است . اگر مسوولان اقتصادی کشور بویژه وزیر اقتصاد و دارایی و رئیس کل بانک مرکزی هشدار اختلاس 200میلیارد تومانی را جدی نگیرند و برای اصلاح سریع نظام بانکی کشور تدبیری نیندیشند ، باید منتظر تبدیل نظام بانکی به چالش اصلی در برابر سیاست های اقتصادی دولت باشند. مردم در انتظار اقدامات اساسی مجلس و دولت برای اصلاح ساختار شبکه نظام بانکی کشور هستند تا با کارآمدی این شبکه عظیم مالی ، بتواند بال مردم در فعالیت های اقتصادی سالم و قانونی باشد ، نه وبال آنها!