چند روش ساده برای تشخیص دروغگو

جرم‌شناسان و پلیس‌ها که با قانون سر و کار دارند در تشخیص دروغگوها تا حد زیادی تخصص پیدا کرده‌اند، اما بقیه افراد جامعه نتوانسته‌اند حسگرهای تشخیصی‌شان را تا حد مطلوبی تقویت کنند، اما فرقی نمی‌کند چه شغل و حرفه‌ای داشته باشیم و نوع زندگی‌مان چگونه باشد. در هر حال، شناختن یک دروغگو می‌تواند فواید بسیاری داشته باشد.​ روان‌شناسان بر مبنای تحقیقاتشان چند روش برای تشخیص دروغگو را ارائه داده‌اند که بد نیست آنها را بدانیم. در واقع با شناخت این ویژگی‌ها می‌توان فهمید سخنی دروغ است یا خیر.

1 ـ جزئیات حساس را نمی‌گوید

یک دروغگو بسیاری از جزئیات را ـ که معمولا افراد راستگو هنگام بیان مطلبی برای جذاب کردن صحبتشان استفاده می‌کنند ـ از قلم می‌اندازد، زیرا در ذهن نگهداشتن جزئیات ساختگی تلاش زیادی لازم است. بنابراین او کاری به جزئیات ندارد. مثلا یک فرد راستگو ممکن است موقع گفتن داستانش حتی از صدای موسیقی که شنیده بود سخن به میان آورد، اما دروغگو تا آنجا که می‌تواند جزئیات را حذف می‌کند. با این کار هنگام بازگویی آن سخنان دروغ دچار مشکل نخواهد شد.

2 ـ دروغگوها پیوسته مدعی هستند که کم‌‌حافظه‌اند

راستگوها با به یادآوردن موضوع و شرایط مورد گفت‌وگو چندان مشکلی ندارند، اما دروغگوها چون خودشان ماجرا را ساخته‌اند و گاهی در حین گفت‌وگو آن را تکمیل می‌کنند، مدام بهانه می‌آورند که حافظه‌شان ضعیف است، اما حقیقت این است که آنها فقط دروغ‌هایی را که خودشان ساخته‌اند فراموش می‌کنند.

3 ـ در حین صحبت کردن اشتباهات خود را تصحیح می‌کنند

افراد دروغگو از آنجا که در حال ساختن دروغ هستند، مدام خطاهایشان را تصحیح می‌کنند. مثلا «اسمش لیلی بود، نه لیزا یا شاید هم لیندا.» اگر بارها متوجه این نوع تصحیح‌کردن‌ها در صحبت‌های کسی شدید، بهتر است به گفته‌هایش شک کنید؛ زیرا به احتمال قوی دارد دروغ می‌گوید.

4 ـ مختصر و مبهم صحبت می‌کند

سخنان طولانی و واضح کمتر دروغ است، اما اگر فردی درمورد موضوعی بسیار کوتاه و مختصر و در عین حال مبهم صحبت کرد به احتمال زیاد دارد دروغ می‌گوید.

5 ـ سخنانش پر از تناقض است

اگر صحبت‌های فردی را بخوبی متوجه شدید و ضد و نقیض نبود، او راست می‌گوید، اما اگر حرف‌هایش بی‌سر و ته بوده و روابط موجود در آن چندان با یکدیگر جور درنمی‌آمد پس شما با داستانی پر از دروغ سر و کار دارید.

6 ـ به نظر بسیار اندیشناک می‌آید

اگر به نظرتان آمد گوینده در سخنانش نامطمئن است یا بدتر از همه تلاش می‌کند رخدادها را کنار هم بچیند، یعنی این که او در حال دروغگویی است.

البته دروغگوها بیشتر با بازگویی گفته‌هایشان مشکل دارند و نکاتی را فراموش می‌کنند، اما اگر از بیان ماجرای ساختگی‌شان چندان نگذشته و برایشان مهم هم بوده باشد، به نظر نمی‌رسد موقع بیان هر جمله از آن رویداد عرقشان در بیاید.

7 ـ عصبی، هیجان‌زده و بی‌قرار است

برای یک دروغگو خیلی سخت است بتواند در عین حال که دروغ می‌سازد و به زبان می‌آورد حداقل کمی نگران به نظر نیاید، اما یک فرد راستگو هنگام صحبت آرام است؛ البته ممکن است شاد نباشد، ولی حداقل آشفته و ناآرام نیست و احساس نمی‌کنید در حال تعریف یک ماجرای دردناک و نگران‌کننده است.

8 ـ در گفته‌هایشان کمتر شکایت می‌کنند یا اظهارنظرهای منفی دارند

این مساله به نظر غیرمنطقی می‌رسد، اما وقتی فرد دروغگو سعی می‌کند اثر خوبی روی مخاطبش بگذارد، معنا پیدا می‌کند. او سعی می‌‌کند از جملات مثبت استفاده کند. این افراد خیلی دوست دارند روی اطرافیان‌شان اثر مثبت بگذارند تا بتوانند واکنش‌های منفی خودشان را در زمان دروغگویی از چشم‌ها پنهان کنند. بنابراین ممکن است شما آنها را دوست داشته باشید و حرف‌هایشان را نیز باور کنید.

9 ـ سرعت بیان سخنان‌شان غیرطبیعی است

سرعت بیان صحبت‌های یک راستگو منطقی و عادی است، اما این سرعت درباره دروغگوها گاهی کمی آهسته‌تر می‌شود. آنها می‌خواهند برای داستانسرایی وقت داشته باشند، در گفته‌هایشان اشتباه نکنند و اثربخش حرف بزنند. البته اگر دروغ‌شان را از قبل آماده کرده باشند و به طور کلی در دروغگویی ماهر باشند، این بار بسیار تند صحبت می‌کنند تا شما را گیج کنند؛ مانند برخی فروشندگان که قصد فروش جنسی نامرغوب به شما را دارند.​ با شناخت ویژگی‌های فوق و دقت در رفتار و گفتار دیگران می‌توانید تا حد بسیار زیادی افراد متقلب و فریبکار را بشناسید.

منبع: psychologytoday