مرمت غیرحرفه‌ای‌ یک بنای تاریخی

یک کارشناس مسائل میراث فرهنگی، انجام عملیات بازسازی و مرمت را حق سازمان میراث فرهنگی عنوان کرد و گفت: قطعا انجام کارهای مرمتی با کمترین هزینه و سریع‌ترین زمان از اهداف میراث فرهنگی است، اما با اقدامات پیشگیرانه نیز می‌شد جلوی چنین اتفاقی را گرفت.

محمد رضا بهار نمونه دیگر چنین رویدادی را دخل‌و‌تصرف در فضای سبز و سروهای تاریخی سعدیه شیراز عنوان کرد که توسط لودر از دست رفت و چشم‌انداز و روح آرامگاه شیخ اجل سعدی شیرازی را از بین برد.

چند سانتی‌متر ایزوگام مشکلی ایجاد نمی‌کند

رئیس اداره فرهنگی میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی فارس هم در این‌باره گفت: کاملا طبیعی است که چنین بناهایی در معرض اتفاقاتی مانند بارندگی و چکه کردن قرار گیرد و هر لحظه ممکن است مشکلی برای آنها پیش بیاید؛ از این‌رو از سوی بخش فنی سازمان مورد بررسی قرار می‌گیرد.

محمدمهدی نجفی با اشاره به این‌که چنانچه لبه‌های ایزوگام به کاررفته، بخشی از نما را پوشش دهد تا آنجا که بیش از چهار تا پنج سانتی‌متر نشود مشکلی ایجاد نمی‌کند، افزود: به لحاظ این‌که شیوه سنتی بازسازی سقف این بخش‌ها دیگر پاسخگو نیست و کسی هم در بخش شیوه سنتی کاهگل فعالیتی ندارد، بنابراین ناچاریم به شیوه جدید این کار انجام گیرد.

وی درباره موضوع آرامگاه سعدی نیز خاطرنشان کرد: طبیعتا در هر عملیات عمرانی و اجرایی ممکن است آسیب‌ها یا بی‌دقتی‌هایی صورت بگیرد، اما چون سال‌هاست مجموعه سعدیه از بازسازی محروم بوده است، طی عملیات عمرانی و بازسازی که صورت گرفت، بخشی از درختان این آرامگاه از بین رفت که برای جبران این موضوع با مشارکت شهرداری منطقه، درختان پانزده ساله دیگری جایگزین آنها شد.

ایزوگام خوب نیست، اما اعتبار نداریم

در همین حال، معاون سازمان میراث‌ فرهنگی فارس نیز ایزوگام کردن سقف آرامگاه صاحب دیوانی را کاری نادرست خواند و گفت: ایزوگام بناهای تاریخی بویژه خشت‌وگلی کار درستی نیست و از نظر ما اندود مناسب کاهگل است که با ساختار خود بنا همخوانی دارد، اما وقتی سراغ کاهگل می‌رویم، یعنی این‌که نیازمند نگهداری و حفاظت دوره‌ای هستیم، به صورتی که در سال دوبار باید روی آن کار شود و حتما یک نفر باید متولی و در تابستان و زمستان مراقب آن باشد.

عبدالرضا نصیری افزود: حفاظت به این شکل به دلیل گستردگی کار و نبود اعتبار لازم امکان‌پذیر نیست و به همین دلیل و البته بناچار از پوشش ایزوگام در سقف بناهای تاریخی استفاده می‌شود؛ هرچند که با بنا همخوانی نداشته باشد.

وی تصریح کرد: البته در تعدادی از بناهای تاریخی که از ساختار بهتری برخوردار و کاملا آجری‌ است، ایزوگام مشکل زیادی ایجاد نمی‌کند، هرچند بهتر است از اندود کاهگل استفاده شود.

معاون فرهنگی میراث فارس با بیان این‌که ایزوگام‌کردن سقف آرامگاه صاحب دیوانی از سوی تولیت آرامگاه صورت گرفته است، گفت: با این حال میراث فرهنگی هم باید مراقبت می‌کرد این عملیات صورت نمی‌گرفت، اما هنوز دیر نشده است و می‌توان آن را تصحیح کرد.

به گفته نصیری، آنچه در این زمینه اکنون مشکل‌ساز است، موضوع بصری این آرامگاه و منظر ایجاد شده است که شکل مناسبی ندارد و چهره نما را زشت می‌کند.