شهرری در سوگ

امروز تجمع هیات‌های مذهبی در میدان اصلی شهر، حرکت دستجات عزاداری و سینه‌زنی به سوی حرم و حضور ایستگاه‌های صلواتی متعددی که چای و شربت میان عزاداران پخش می‌کنند را می توان در جای جای این شهر مشاهده کرد.

شهرری که در جنوب تهران واقع شده،‌ گرچه اکنون به دلیل اماکن مذهبی‌اش شهره عام و خاص است، ولی به دلیل قدمت هشت هزار ساله‌اش 198 اثر باستانی، تاریخی و اسلامی را در خود جای داده است.

شهر تاریخی ری، از دوره مادها گرفته تا اشکانیان نام‌های مختلفی همچون راگو، راگا، مادراگیان، اورپس و ارشکیه به خود گرفته است. این شهر حتی یک بار در زمان سلوکیان و بر اثر یک زلزله شدید ویران و البته دوباره مرمت و از نو ساخته شد.

اکنون ری یک شهر شلوغ و پررفت و آمد است؛‌ رفت و آمدهایی که بیشتر به علت وجود اماکن مذهبی و حرم عبدالعظیم حسنی(ع) است.

این شهر دو بازار دارد که یکی قدیمی است و بوی کباب و ریحان و عطاری‌های مختلف در آن پیچیده و محل فروش تسبیح، انگشتر و... است و دیگری بازار جدیدی است که در چند طبقه بنا شده است. در غربی حرم شما را به بازار جدید می‌رساند و در شمالی هم به بازار قدیمی.

مسیر در شمالی تا میدان اصلی شهر ری معروف به خیابان حرم، کمتر از یک سال است که به همت شهرداری سنگفرش شده و از عبور و مرور وسایط نقلیه در آن جلوگیری می‌شود. در عوض چند کالسکه در این خیابان مستقر است.

‌آستانه حضرت عبدالعظیم الحسنی(ع)، مدفن امامزاده حمزه، برادر امام رضا(ع)‌ و امامزاده طاهر فرزند زین‌العابدین از نوادگان امام سجاد(ع)‌ است. بنای این حرم خود از جمله آثار تاریخی کشور به شمار می‌رود که اولین گنبد این مجموعه توسط مجدالملک اردستانی ساخته شد.

رواق و ایوان بنا نیز به دستور شاه طهماسب صفوی در سال 944 هجری‌قمری، یعنی حدود 500 سال پیش احداث شد. ضریح نقره آن یادگار فتحعلی‌شاه قاجار و آینه‌کاری و نقاشی ایوان جنوبی آن ساخته میرزا آقاخان نوری است.

از فضای امروزی شهر و آستانه مطهر امامزادگان آن که بگذریم تماشای آثار تاریخی شهرری نیز جذابیت‌های خاص خود را دارد. از جمله آثار تاریخی این شهر می‌توان به باروی ری، آتشکده ری، استودان گبرها واقع در دامنه شمال غربی کوه بی‌بی‌شهربانو، قلعه گبری، برج طغرل و قبرستان ابن بابویه که مدفن شیخ صدوق، دو امامزاده و پهلوان تختی است، اشاره کرد.

مزار بی‌بی شهربانو، همسر گرامی امام سوم شیعیان جهان نیز در شهرری است. برای زیارت این بانوی ایرانی باید سری به کوه بی‌بی شهربانو زد. این کوه پیکر پاک این بانو را مهربانانه در دل خود جای داده است.

باروی ری نیز دیواری است دفاعی که در دوره حکومت اشکانیان ساخته شده و دورتادور شهر را در بر می‌گرفته است، ‌اما اکنون تنها حدود سه کیلومتر از بقایای این دیوار که قسمتی از آن روی صخره چشمه‌علی واقع شده باقی مانده است.

چشمه‌علی نیز یکی از جذابیت‌های طبیعی شهرری است. این چشمه که مورخان آن را متعلق به 6000 سال پیش از میلاد مسیح می‌دانند، در دامنه کوهی کم‌ارتفاع از دل زمین می‌جوشد.

می‌گویند این چشمه که نام قدیمی آن نهر سورین بوده منسوب به خاندان بزرگ سورن، سردار معروف عهد اشکانیان است که بعدها در دوره صفویه به چشمه‌علی مشهور شده است.