خطر عدول از ادبیات رهبری 

جام جم آنلاین: نکته بسیار کلیدی در بیانیه ۱۳ آبان مقام معظم رهبری این است که با دادن امتیاز، دشمنی آمریکا با ایران کاهش پیدا نمی‌کند. سال‌ها تجربه ما و البته سایر ملل دنیا مؤید این گزاره است، اما به طور مشخص ایران چند بار به آمریکایی‌ها امتیازاتی داد که بارزترین نمونه آن، برجام بود، اما همان دولت اوباما به‌عنوان امضا کننده برجام هم به‌درستی آن را اجرا نکرد. براساس گزارش‌هایی که وزارت خارجه دولت آقای روحانی به مجلس ارائه می‌کرد، آمریکایی‌ها برجام را اجرا نکرده بودند. سپس ترامپ آمد و از برجام خارج شد. دموکرات‌ها دوباره به قدرت بازگشتند و بر خلاف تصور بسیاری به برجام بازنگشتند. ترامپ دوباره به قدرت رسید و در نهایت جنگ اتفاق افتاد. 
پیش از جنگ ۱۲روزه، به گفته وزیر خارجه عمان، ایرانی‌ها حاضر بودند امتیاز‌های بسیار گسترده‌ای بدهند، اما طرف مقابل آمادگی رسیدن به توافق را نداشت. همین تفاهم‌نامه اسلام‌آباد نیز نمونه دیگری از این مسأله است. ایران در تفاهم‌نامه اسلام‌آباد پذیرفته بود اورانیوم غنی‌شده خود را دست‌کم رقیق کند؛ این نیز امتیاز قابل‌توجهی بود. 
اکنون شاهدیم اندیشکده آمریکایی اسپانسر گزارشی منتشر کرده که نویسنده آن در مقاله‌ای طولانی و با ارائه شواهد متعدد نشان می‌دهد تفاهم‌نامه از ابتدا هم قرار نبوده اجرا شود و صرفا ابزاری برای عملیات فریب بوده است. 
بنابراین، وقتی درباره مذاکره در موارد گذشته صحبت می‌کنیم، باید توجه داشته باشیم که این اتفاق یک بار، دو بار، سه بار یا چهار بار تکرار شده است. وقتی تجربه‌ای در این سطح تکرار می‌شود و ما باز هم از آن درس نمی‌گیریم، متأسفانه جز خسران نباید انتظار داشته باشیم. 
نکته‌ای که در پیام ۱۳ آبان مورد تأکید قرار گرفت، این بود که امتیاز دادن موجب کاهش دشمنی آمریکا نمی‌شود. اگر این نکته را در کنار این واقعیت قرار دهیم که امتیاز دادن، طرف مقابل را به زیاده‌خواهی بیشتر تشویق می‌کند، به نتیجه مهمی می‌رسیم. 
مذاکره یعنی بده‌بستان؛ یعنی امتیاز دادن و امتیاز گرفتن، اما اگر شما با دولتی مواجه باشید که امتیاز دادن به آن نه‌تنها مشکلی را حل نمی‌کند، بلکه طرف مقابل را به زیاده‌خواهی بیشتر وامی‌دارد، اصولا گزینه دیپلماسی نباید گزینه اصلی کشوری باشد که مورد حمله قرار گرفته است. 
این مسأله را نیز در دیدار رهبری مطرح کرده بودند: باید از ابزار‌های اقتصادی استفاده کرد و هزینه اقتصادی طرف مقابل را بالا برد. 
این به معنای به‌روز کردن بانک اهداف و هدف قرار دادن مراکز و منابع مالی و غیرمالی، بدون محدودیت جغرافیایی است؛ موضوعی که در صحبت‌های سردار رضایی نیز به آن اشاره شده بود. این اقدامات باید دسترسی طرف مقابل به منابع و امکاناتش را با محدودیت مواجه کند. 
این مسأله نیز از جمله مواردی است که در فرمایشات رهبر شهید ما مورد تأکید قرار گرفته بود: باید کاری کرد که آنها از ادامه سیاست‌های خصمانه خود علیه ایران مأیوس شوند. 
وقتی آمریکایی‌ها به تصریح و بدون رودربایستی می‌گویند نفت و گاز ایران را می‌خواهند، آیا گفتن این‌که ما اهل مذاکره و بده‌بستانیم، آمریکا را از ما مأیوس می‌کند؟ این کار نه‌تنها آمریکا را مأیوس نمی‌کند، بلکه طمع آن را افزایش می‌دهد. 
طرف مقابل به این نتیجه می‌رسد که می‌تواند از ایرانی‌ها امتیاز‌های بیشتری بگیرد و به دستاورد‌هایی برسد که در جنگ به آنها نرسیده است، اما پشت میز مذاکره به دست خواهد آورد. 
وقتی این مسائل را کنار هم قرار می‌دهیم، متوجه می‌شویم سیاست صحیح، استفاده از ابزار‌های اقتصادی با پشتوانه نظامی است. 
هزینه ادامه سیاست فعلی برای آمریکا، به‌ویژه در بُعد اقتصادی، باید بالا باشد. آمریکا باید متوجه شود که ادامه این مسیر به معنای آن است که نه‌تنها نفت ایران را به دست نخواهد آورد، بلکه منابع درآمدی خودش نیز از بین خواهد رفت. 
این روش صحیح است و روش غلط، تکرار تجربه‌های شکست‌خورده گذشته است. 
اگر کوچک‌ترین تزلزلی در موضع خود مبنی بر تحقق هفت شرط ایران نشان بدهیم، طرف مقابل چه برداشتی جز اختلاف ما خواهد کرد؟ در واقع دشمن به این نتیجه می‌رسد که رهبری در ایران حرف‌های حداکثری زده، اما مسئولان کشور در عمل حاضر به ایستادگی بر آنها نیستند. در دوران برجام نیز چنین تصوری در واشنگتن شکل گرفته بود. این تصور باید اصلاح شود. 
این شروط، خواسته‌هایی بسیار ابتدایی و طبیعی است؛ ازجمله این‌که طرف مقابل دیگر به ایران حمله نکند، قوانین بین‌المللی را نقض نکند، در صورت تجاوز غرامت بپردازد و در برابر اقدامات خود پاسخ‌گو باشد. اینها بحث‌هایی بسیار ابتدایی هستند. 
اگر آمریکایی‌ها فکر کنند بیانیه ۱۳ آبان را رهبری صادر کرده‌اند یا مواضعی که ایشان در دیدار با فرماندهان نظامی مطرح کرده‌اند، صرفا حرف‌های حداکثری است و قرار نیست جدی گرفته شود، قطعا دوباره به ایران حمله خواهند کرد. 
زیرا پیش از حمله، فایده و هزینه آن را محاسبه می‌کنند. اگر به این نتیجه برسند که حمله به ایران برای آنها فایده دارد، هزینه آن قابل‌تحمل است، بانک اهداف ایران به‌روز نشده و پاسخ ایران نیز هزینه قابل‌توجهی برای آنها ایجاد نمی‌کند، طبیعتا به حمله نظامی روی خواهند آورد. 
بنابراین، این نکته بسیار مهم است که همه مقامات کشور از همان ادبیات و مواضع رهبری استفاده کنند. 
براساس قانون اساسی، در جمهوری اسلامی ایران، سیاست‌های کلان کشور را رهبری تعیین می‌کند، نه رئیس‌جمهور، نه رئیس مجلس و نه شخص دیگری. قانون اساسی باید اجرا شود. 
همه مسئولان باید از همان اصطلاحات و الفاظی استفاده کنند که رهبری به کار برده‌اند. اتحاد و وفاق نیز بسیار خوب است، اما این اتحاد و وفاق باید در ذیل هدایت رهبری باشد. 
روش صحیح همین است: رهبری یک ادبیات و موضع مشخص اتخاذ کنند و مسئولان نیز از همان ادبیات استفاده کنند. اگر مسئولان ادبیات دیگری به کار ببرند، طرف مقابل به این برداشت می‌رسد که حرف‌های رهبری را نباید جدی گرفت. این همان روش غلطی است که باید از آن پرهیز کرد.