نرخ واقعی سود چیست؛
رئیس کل بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران روز گذشته در پانزدهمین همایش سالانه بانکداری اسلامی در جمع خبرنگاران با اعلام این که نرخ تورم در ماههای اخیر به 14.8 درصد رسیده است ، اظهار کرد: براساس مدل پیش بینی شده ، نرخ تورم در پایان سال جاری باید بین 13.8 تا 14.1 درصد باشد.
وی همچنین با استناد به رابطه نرخ سود اسمی و سود واقعی با نرخ تورم در کشورهای مختلف اعلام کرد: در امریکا نرخ تورم 1.5 و نرخ سود تسهیلات 4.7 درصد و یا در کره جنوبی نرخ تورم 2.8 و نرخ تسهیلات 6.8 درصد است ؛ بنابراین در کشور ما نیز با توجه به تورم 2 رقمی ، نرخهای سود تسهیلات باید در چنین وضعیتی باشند. در همین حال ، وی از کاهش نرخ تسهیلات بخش خدمات به 20 درصد خبر داد و گفت : بخش عمده ای از منابع بانکها با تسهیلات 13.5 تا 17 درصد برای بخشهای مختلف کشاورزی ، صنعت و معدن و مسکن اختصاص می یابد. اظهارات فوق از جهاتی قابل بررسی است:
1- در صورت صحت آمار مربوط به میزان تورم و نرخ سود تسهیلات در کشورهای مختلف که به 2مورد آن اشاره شده است ، چرا فاصله نرخ تورم با سود بانکی در ایران به جای 3 تا 4 درصد حدود 10 درصد است.
2- چرا بانک مرکزی به جای دریافت یارانه مستقیم از دولت ، از گیرندگان تسهیلات نرخ سود بالایی را طلب می کند تا بتواند به تکالیف قانونی خود در پرداخت تسهیلات ارزان قیمت به بخشهای تولید عمل کند و این در حالی است که اغلب آگاهان معتقدند این شرایط زمینه یک رانت را در شبکه بانکی ایجاد کرده است و بسیاری تلاش می کنند تحت عنوان طرحهای مختلف تولیدی ، وامهای کم بهره دریافت کنند و تسهیلات دریافتی را در بخشهای دیگری به کار گیرند.
3- رئیس کل بانک مرکزی بالاترین نرخ تسهیلات را حدود 20درصد و مربوط به بخش خدمات عنوان کرد اما هم اکنون متوسط نرخ تسهیلات خدمات 24 تا 25 درصد است و این نکته نیز جای تعجب است که آیا بانکها تخلف می کنند و یا این که رئیس کل از شرایط حاکم بی اطلاع است؛!.
جا دارد با توجه به رابطه مستقیم و متقابل نرخ تورم و نرخ سود تسهیلات بانکی ، مسوولان محترم شبکه بانکی و نمایندگان ملت در مجلس شورای اسلامی برای شفاف سازی نحوه اعطای تسهیلات و کاهش منطقی نرخ سود تسهیلات و حذف تسهیلات تکلیفی اقدام موثری صورت دهند.
ابوالفضل شاکری
گفت و گو
