شهرهای آینده کارآمد‌تر می‌شوند

 در این میان راهکارهای مؤثری نیز به منظور کاهش انتشار آلاینده‌های زیست‌محیطی ناشی از فعالیت‌های انسانی و همچنین کاهش حجم فاضلاب و زباله‌های شهری در نظر گرفته شده است که می‌تواند نقش مفیدی در بهبود وضعیت زندگی و سلامت ساکنان این شهرها داشته باشد. به این ترتیب پیش‌بینی می‌شود تا چند سال آینده رفته‌رفته شهرها کارآمدتر شوند تا بتوانند امکانات مناسب‌تری را برای زندگی ساکنانشان فراهم کنند.

بی‌شک استفاده از خورشید به عنوان یکی از منابع اصلی تامین‌کننده انرژی مورد نیاز شهروندان از ویژگی‌های مشترک شهرهای آینده است. در بسیاری از شهرهای پرجمعیت چین روی پشت‌بام ساختمان‌ها، مخزن‌هایی تعبیه شده است که به عنوان سیستم گرمایش مرکزی عمل کرده و آب گرم مورد نیاز ساکنان را تامین می‌کند. با استفاده از این راهکار ساده نه‌تنها نیاز به سوخت‌های فسیلی که منابع آنها رو به پایان است کاهش پیدا می‌کند، بلکه از انتشار آلاینده‌های زیست‌محیطی ناشی از سوزاندن سوخت‌های فسیلی نیز به میزان قابل توجهی کاسته می‌شود، اما این منبع عظیم انرژی علاوه بر این‌که می‌تواند در سیستم‌های گرمایشی مورد استفاده قرار گیرد، می‌تواند گزینه مناسبی برای تولید جریان برق نیز باشد.در بعضی از شهرها روی دیوارهای نمای جنوبی ساختمان‌ها، صفحاتی متشکل از مبدل‌های فتو ولتاییک نصب شده است.

این مبدل‌ها مانند سلول‌های فتوالکتریکی، تابش‌ها و امواج نوری را به امواج الکتریکی تبدیل می‌کنند. نصب صفحات خورشیدی روی سقف ساختمان‌های بلند نیز از دیگر راهکارهایی است که در بعضی شهرها به عنوان روشی برای تولید جریان برق مورد استفاده قرار می‌گیرد. این صفحات خورشیدی نه‌تنها جایگزین مناسبی برای نیروگاه‌ها هستند، بلکه با سایه انداختن روی سقف ساختمان‌ها نیاز به سیستم‌های گرمایشی در فصول گرم سال را نیز کاهش می‌دهند.

اما انرژی امواج و انرژی باد نیز می‌توانند از دیگر منابع جایگزین انرژی فسیلی در شهرهای آینده باشند. در مناطقی که در مجاورت دریاها و اقیانوس‌ها قرار دارند می‌توان در بستر دریا تاسیسات مناسبی را نصب و راه‌اندازی کرد تا با استفاده از آن توربین‌های مولد جریان الکتریکی که در نزدیکی ساحل دریاها هستند به حرکت در آیند. در نزدیکی محل احداث این تأسیسات و به منظور محافظت در برابر هرگونه آسیب احتمالی ناشی از وقوع توفان دروازه‌های موج‌شکن طراحی شده‌اند که در زمان وقوع توفان به طور هوشمند بسته شده و از تأسیسات نصب شده در بستر آب محافظت می‌کنند.

در بعضی شهرها مانند نیویورک از توربین‌های آبی برای به دام انداختن انرژی امواج استفاده می‌شود. این توربین‌ها در بستر دریاها و اقیانوس‌ها نصب شده‌اند و در اثر جذر و مد و جریانات دائمی‌، پره‌های توربین به حرکت درمی‌آیند و بخشی از انرژی الکتریکی مورد نیاز ساکنان را تأمین می‌کنند.

ویژگی شهرهای کارآمد تنها در مبحث انرژی خلاصه نمی‌شود. یکی از معضلات شهرهای امروزی مشکل ترافیک و نبود ناوگان حمل و نقل شهری مناسب است که پیش‌بینی می‌شود در شهرهای آینده ردپایی از این مشکلات یافت نشود. سیستم‌های هوشمند ترافیکی از جمله راهکارهای مناسب است که می‌تواند نقش مؤثری در کاهش حجم ترافیک شهرهای بزرگ داشته باشد. تصور کنید به محض این‌که نزدیک محلی که قصد پارک اتومبیلتان را دارید یک جای پارک خالی یافت شود، پارکومترهای دیجیتالی از طریق گوشی تلفن همراهتان یا از طریق سیستم‌های موقعیت‌یاب که در بسیاری از خودروها قابل دسترسی هستند، شما را از وجود این جای پارک خالی مطلع سازند.
به این ترتیب دیگر نیازی نیست برای پیدا کردن جای پارک، ساعت‌ها در خیابان بچرخید و حجم ترافیک را افزایش دهید، بلکه کافی است در جایی توقف کنید و منتظر بمانید تا پارکومتر دیجیتالی این کار را برایتان انجام دهد.

در نظر گرفتن محوطه مناسبی برای پارک خودرو‌ها در حومه شهر نیز می‌تواند راهکار مناسبی برای کاهش بار ترافیکی در مرکز شهر باشد. مقامات شهری استکهلم نیز در نظر دارند از روش جالبی برای کاهش بار ترافیکی در مسیرهای شلوغ و پر رفت و آمد استفاده کنند. رانندگانی که قصد عبور از مسیرهای شلوغ را دارند ملزم به پرداخت عوارض ترافیکی بیشتری هستند. طراحی مسیرهای حمل و نقل زیرزمینی در شهرهای آینده نیز به نوبه خود می‌تواند در کاهش بار ترافیکی شهرها تأثیرگذار باشد. این مسیرها می‌توانند محل تردد قطار یا مسیری برای حرکت خودروهای شخصی باشند و به این ترتیب در سطح زمین میزان آلودگی ناشی از تردد خودروها کمتر خواهد بود. در نظر گرفتن ایستگاه‌ها و مسیر‌های ویژه دوچرخه‌سواری نیز بسیاری از شهروندان را تشویق می‌کند به جای اتومبیل‌های شخصی از دوچرخه برای رفت و آمد استفاده کنند. این راهکار علاوه بر این‌که می‌تواند در کاهش مصرف سوخت و آلودگی هوا مؤثر باشد، در بهبود وضعیت سلامت شهروندان نیز تأثیرگذار است. جایگزینی تاکسی‌های هیبریدی به جای تاکسی‌های معمولی در ناوگان حمل و نقل عمومی‌ موجب کاهش آلودگی هوا و کاهش انتشار گازهای گلخانه‌ای می‌شود. اجرای این طرح نیز می‌تواند از ویژگی‌های یک شهر کارآمد باشد.

جلوگیری از هدررفت انرژی در بهینه‌سازی مصرف سوخت نقش بسزایی دارد. بخش قابل توجهی از انرژی گرمایی از طریق پنجره‌ها هدر می‌رود و نصب شیشه‌های عایق حرارتی موجب کاهش هدررفت انرژی از طریق پنجره‌ها می‌شود. این شیشه‌ها که 4 جداره هستند، در مقایسه با شیشه‌های 2 جداره ـ که درسال‌های اخیر در بسیاری از شهرهای بزرگ دنیا به یکی از ضروریات و اصول ساختمان‌سازی تبدیل شده‌اند‌ ـ از کارایی بیشتری در ایجاد ممانعت از هدررفت انرژی گرمایی برخوردارند. یکی از جدیدترین طرح‌های در نظر گرفته شده برای شهرهای آینده تولید بتون‌های کربنی است. در این روش، دی‌اکسیدکربن تولید شده در فرآیند تولید انرژی در نیروگاه‌ها به عنوان ماده اولیه برای تولید مصالح ساختمانی مورد استفاده قرار می‌گیرد. اجرای این طرح به کاهش انتشار گازهای گلخانه‌ای در محیط منجر می‌شود. با اجرای طرح تفکیک زباله و ملزم کردن مشترکان خانگی به تفکیک زباله و جدا کردن زباله‌های قابل بازیافت از زباله‌های غیر قابل بازیافت، هزینه‌های بازیافت به مراتب کمتر می‌شود. در یک شهر کارآمد، سیستم‌های هوشمند، مدیریت مصرف بهینه آب را به عهده دارند. برای کاهش مصرف آب، در ساختمان‌های مسکونی، سیستم‌های کاهنده مصرف آب نصب می‌شود که پیش‌بینی می‌شود همین راهکار ساده بتواند همه ساله از هدر رفت میلیون‌ها بشکه آب تصفیه‌شده جلوگیری کند. کنترل آبیاری مزارع و پارک‌ها نیز از طریق سیستم‌های هوشمند ماهواره‌ای انجام می‌شود. انتقال زیرساخت‌های توزیع‌کننده خدمات همگانی نظیر آب، برق، تلفن و اینترنت از طریق خطوط زیرزمینی نیز از دیگر راهکارهای پیش‌بینی شده برای توسعه شهرهای کارآمد است که با اجرای آن، از آسیب‌دیدگی زیرساخت‌ها در اثر وقوع حوادث طبیعی مانند توفان ممانعت به عمل می‌آید و تعمیر و بازسازی بخش‌های فرسوده نیز به مراتب هزینه‌های کمتری را در بر خواهد داشت.