وقت‌کشی در تحقق جهاد اقتصادی

این خلأ اجرایی تا آنجا آشکار بود که حضرت آیت‌الله خامنه‌ای منظور و مقصود خود از جهاد اقتصادی را در 3 محور بیان کردند و با ورود به جزئیات، رسما مقامات اجرایی را برای تحقق اهداف جهاد اقتصادی فراخوانی کردند. این امر بدان معنی است که حتی اهداف نامیده شدن سال 90 به نام جهاد اقتصادی نیز بدرستی درک نشده تا کار موثری برای آن انجام شود.

تحقق جهاد اقتصادی در قدرت یک قوه نیست، بلکه هر سه قوه کشور هر یک به نوعی در این امر نقش دارند. اما مساله اینجاست که تا شهریور ماه جاری هیچ‌یک از قوا درون خود کار موثری در این زمینه انجام نداده‌اند.

فکر می‌کنند نامگذاری ها تشریفاتی است

دکتر بیژن عبدی، کارشناس اقتصادی با بیان این که بسیاری از مقامات فکر می‌کنند نامگذاری سال‌ها توسط رهبر معظم انقلاب تشریفاتی است،‌ به خبرنگار ما می‌گوید: به زعم برخی دستگاه‌ها، ضمانت اجرایی برای تحقق اهداف نامگذاری سال‌ها وجود ندارد، چون ردیف بودجه برای آن تعیین و گردش کار و اهداف نیز مانند یک پروژه تعریف نشده است، لذا پایبندی به تحقق این نامگذاری‌ها نیز در حد حرف و سخنرانی ـ آن هم فقط در ماه‌های آغازین سال ـ خلاصه شده و در طول سال موضوع به فراموشی سپرده می‌شود. وی افزود: متاسفانه این نوع نگاه در سال‌های اخیر و در ارتباط با نامگذاری‌‌های دیگر نیز وجود داشته است، اما امسال که موضوع جهاد اقتصادی، ضرورت انکارناپذیر اقتصاد کشور است، این بی‌اعتنایی غیرقابل اغماض می‌نماید.

وی اظهار کرد: تحریم‌های غرب که اقتصاد ایران را نشانه رفته است تنها می‌تواند با جهاد اقتصادی خنثی شود. این یک موضوع استراتژیک است که در آن اقتصاد جهانی با بحران مواجه شده و اثرات این بحران همراه با تحریم‌ها ممکن است اقتصاد ایران را تحت تاثیر قرار دهد. لذا باید به دنبال راه بود که این اقدامات را خنثی کند و این راه جز تقویت اقتصاد کشور نخواهد بود و راه تقویت اقتصاد کشور نیز جهاد اقتصادی است.

عبدی تصریح کرد: از سوی دیگر ما با چالش معیشت مردم در کشور مواجه هستیم. این یک واقعیت انکارناپذیر است که نرخ تورم تحت تاثیر اجرای هدفمندی یارانه‌ها و عوامل دیگر بالا رفته و سطح عمومی قیمت‌ها افزایش یافته است. تنها راه کاهش تورم نیز افزایش تولید و عرضه کالا و خدمات است و این امر با جهاد اقتصادی امکانپذیر است. تازه اقتصاد ایران در وضعیت رکود تورمی به سر می‌برد، یعنی باید صاحبان سرمایه را تشویق کرد تا سرمایه خود را در بخش تولید به کار بیندازند و تنها راه این تشویق نیز جهاد اقتصادی است.

وی گفت: لذا از هر نظر که به شرایط اقتصاد داخلی و بین‌المللی و وضعیت سیاسی نگاه می‌کنیم می‌بینیم جهاد اقتصادی یک ضرورت روز استراتژیک برای کشور است و بی‌توجهی به آن می‌تواند ضرباتی را به کشور وارد کند.

همچنین محمدرضا خباز، عضو کمیسیون اقتصادی مجلس به خبرنگار ما می‌گوید: این یک واقعیت است که در ماه‌های گذشته درباره تحقق جهاد اقتصادی کم‌کاری شده است و در ماه‌های باقیمانده به هر نحو که شده باید این کم‌کاری را جبران کرد.

وی افزود: برای تحقق جهاد اقتصادی نیاز به اقدام هماهنگ قوا داریم و لذا به نظر می‌رسد باید یک کارگروه بین 3 قوه برای این امر تشکیل شود. ابتدا باید مسائل و موانع تحقق جهاد اقتصادی را بررسی کرد و با همکاری مجلس اصلاحات کوتاه‌مدت و فوری قانونی برای آن انجام داد سپس باید به کار فرهنگی پرداخت، چراکه مفهوم جهاد اقتصادی جز با مشارکت و ایجاد انگیزه در مردم و سرمایه‌گذاران امکانپذیر نخواهد بود.

وی اظهار کرد: هر جهادی ژنرال می‌خواهد و در جهاد اقتصادی سرمایه‌گذاران، صاحبان صنایع، تولیدکنندگان و سایر کسانی که قدرت مالی، فنی و مدیریتی دارند، ژنرال آن محسوب می‌شوند و باید آنها را به صحنه آورد.

وی تصریح کرد: باید به این واقعیت اشاره کنم که نوع اجرای هدفمندی یارانه‌ها به گونه‌ای بوده که تولیدکنندگان و سرمایه‌گذاران را دلزده کرده است، همان گونه که رهبر معظم انقلاب نیز از پرداخت نشدن سهم قانونی تولید از درآمد حاصل از آزادسازی قیمت حامل‌های انرژی صراحتا انتقاد کردند.

اکنون چون قیمت عرضه کالاها ثابت نگاه داشته شده و هزینه تولید به نحو چشمگیری بالا رفته، این امر تولیدکنندگان را در فشار زیادی قرار داده است. این اقدام برعکس اهداف جهاد اقتصادی است، چون ژنرال‌ها را از صحنه بیرون می‌کند و باید جلوی آن را گرفت.

خباز گفت: ما این روزها به این ژنرال‌ها نیاز مبرم داریم. نباید کاری کنیم آنها از صحنه بیرون رانده شوند. اگر حرکتی جهادی بخواهد شکل بگیرد و تمام آحاد جامعه در آن مشارکت کنند، باز زیربنای آن این گونه افراد هستند، آنها کارآفرینند و سرمایه و ابزار تولید را در دست دارند.

حمایت از آنها، حمایت از جهاد اقتصادی است. لذا توصیه من به دولت این است که در اولین اقدام برای تحقق جهاد اقتصادی پس از فرمایشات رهبری بسرعت سهم تولید از هدفمندی یارانه‌ها را پرداخته و بسته‌های حمایتی که وزیر صنعت، معدن و تجارت بارها وعده اجرای آن را داده، اجرایی کند. این بهترین راه ورود به اجرای جهاد اقتصادی است.

عضو کمیسیون اقتصادی مجلس گفت: قبول دارم که مجلس برای تحقق جهاد اقتصادی کار چندان موثری نکرده، بجز تشکیل کمیسیون ویژه که آن هم فعالیتی نداشته و مثلا طرح خاصی برای تحقق جهاد اقتصادی و ایجاد تحرک در دستگاه‌ها به سایر کمیسیون‌ها و صحن علنی پیشنهاد نشده، لذا قوه مقننه نیز باید در این زمینه فعال شود. هرچند کار اصلی اجرایی در دست دولت است. اما به نظر من تشکیل فوری آن کارگروه مشترک، بسیاری از مسائل را حل می‌کند.

سید علی دوستی موسوی 
گروه اقتصاد