
این استان، با آنکه تنها ۲۳ سال از شکلگیری رسمی آن میگذرد، پیشینهای به بلندای تاریخ ایران دارد و در دل خود فرصتهایی نهفته برای گردشگری، کشاورزی، صنعت و سرمایهگذاری جای داده است. خراسان شمالی در قامت دوازدهمین میزبان رویداد ملی «ایران جان»، حالا فرصتی یافته تا از قاب جغرافیای کمتر دیدهشده خود فراتر برود و روایت تازهای از توانمندیها و داشتههایش پیشروی ایرانیان قرار دهد؛ استانی که سالانه میلیونها مسافر از مسیر آن عبور میکنند، اما هنوز نتوانسته سهم شایستهای از این ظرفیت برای رونق گردشگری و اقتصاد محلی بهدست آورد.
محدودیتهای زیرساختی، دسترسی ناکافی به شبکه ریلی و فاصله با جایگاه توسعهای مورد انتظار، ازجمله چالشهایی است که در کنار ظرفیتهای مغفول این منطقه قرار گرفتهاند. اکنون قرار است در یک هفته، دوربینها و میکروفنهای رسانهملی به سمت این خطه از شمال شرق کشور بچرخند؛ نهفقط برای معرفی جاذبهها و زیباییهای آن، بلکه برای بازتاب مسائل، مطالبات و فرصتهایی که میتوانند مسیر آینده استان را تغییر دهند. ایران جان برای خراسان شمالی میتواند فراتر از یک هفته برنامهسازی رسانهای باشد؛ فرصتی برای دیدهشدن استانی که ظرفیتهایش با جایگاه کنونی آن در نقشه توسعه کشور تناسب ندارد و بسیار فراتر از آن است.
ظرفیتهای بزرگ در جغرافیای یک استان جوان
رضا واعظی، مدیرکل صداوسیمای استان خراسان شمالی درخصوص نظام مسائل اصلی استان خراسان شمالی که قرار است در این یک هفته مطرح شود، به جامجم میگوید: خراسان شمالی، بهاصطلاح، استانی نوظهور و جوان است و ۲۳ سال از عمر شکلگیری آن میگذرد، اما منطقه شمال خراسان به بلندای تاریخ ایران، است. این منطقه از نخستین نقاطی بوده که تحت تأثیر حملات خارجی قرار گرفته؛ مغولها و ازبکها به این مناطق حمله کردهاند. بنابراین، مردم این مناطق بسیار شجاع و غیور هستند. بهدلیل فضای کوهستانی منطقه، بخش عمده فعالیتهای مردم در حوزه دامداری و کشاورزی متمرکز شده است. با وجود این، پس از انقلاب اسلامی اتفاقات خوبی در این استان رخ داده است. شاید برای نخستینبار دانشگاه به این مناطق آمده و بهترین بیمارستانها ساخته شده است. همچنین، پس از سفر پربرکت قائد شهید در سال ۱۳۹۱، اتفاقات بسیار خوبی در حوزه آموزشی رخ داد و مدارس خوبی ساخته شد. دو، سه یا چند صنعت منحصربهفرد کشور نیز در این استان قرار دارد؛ صنایعی که نمونه آنها را در خاورمیانه نداریم. این استان از لحاظ ظرفیتهای رشد و توسعه، بسیار مستعد است و محصولات کشاورزی بسیاری دارد، اما یکسری مسائل باعث شده که خراسان شمالی از سایر استانها عقب بماند و نتواند به جایگاهی که انتظار میرفت، دست پیدا کند.
وی با اشاره به صحبتهای رهبر شهید پیرامون این استان نیز بیان میکند: قائد شهید فرموده بودند که خراسان شمالی با توجه به ظرفیتها، توانمندیها و نیروی انسانیای که دارد، میتواند جزو ۱۰ استان برتر کشور باشد، اما این اتفاق هنوز نیفتاده و این استان نتوانسته در این ماراتن توسعه، جایگاه خود را ارتقا دهد. به نظر میرسد دلیل اصلی این وضعیت، نبود نگاه ویژه به آن باشد. سیاستگذاران در دولت، مجلس و حاکمیت باید توجه بیشتری به این منطقه داشته باشند تا بتواند فاصله خود را با سایر استانها کاهش دهد. به همین دلیل، نبود توجه مضاعف به این استان، کاستیهایی را رقم زده که یکی از آنها در حوزه زیرساختهاست. دسترسی خراسان شمالیبه خطوط راهآهن بسیار محدود است. ارتباط ریلی مرکز استان نیز نیمهتعطیل است؛ یعنی همیشه قابل استفاده نیست و در نهایت، گنجایش این حجم از مسافر را ندارد.
وی ادامه میدهد: خراسان شمالی بهطور متوسط سالانه بین ۲۰ تا ۳۰ میلیون مسافر عبوری دارد. این مسافران ظاهرا به حرم امام رضا (ع) میروند و در مسیر برگشت نیز از سمت جنوب شرق عبور میکنند، اما خراسان شمالی نتوانسته استفاده خوبی از ظرفیت گردشگری این مسافران داشته باشد. این استان، گنجینه فرهنگهاست. منظور از این تعبیر آن است که اقوام مختلف با کمال همگرایی و بدون کوچکترین تنش و چالشی در کنار یکدیگر زندگی میکنند. این استان نمونه بارزی از وحدتگرایی است. اگر تمرکز ما بر این باشد که در نگاه نخست، افکار عمومی، بهویژه مردم کشورمان، خراسان شمالی را بشناسند و بدانند این استان کجاست، باید توجهها را به سمت فرصتهایی جلب کنیم که در این منطقه وجود دارد؛ فرصتهایی در حوزههای مختلف فرهنگی، اجتماعی و سرمایهگذاری.
معرفی شخصیتهای ناشناخته در یک رویداد
مدیرکل صداوسیمای استان خراسان شمالی همچنین میگوید: در این دوره، سازمان صداوسیما در رویداد ایران جان توجه ویژهای به این موضوع دارد. یکی از دغدغههای اصلی ما این است که فرهنگ این گنجینه فرهنگها و معرفتها و همچنین عنوان «بابالرضا» را در درجه نخست به مردم ایران بشناسانیم و در درجه دوم برای افکار عمومی تبیین کنیم که اینجا جای بسیار خوبی برای سرمایهگذاری است.
خراسان شمالی همچنین جای بسیار خوبی برای دیدن و شنیدن مهمترین موسیقیهای مقامی است. امیدواریم بتوانیم در این یک هفته که به برکت این رویداد فراهم شده، با تمام وجود این ظرفیتها را معرفی کنیم. ما شخصیتهای بسیار معروفی نیز داریم. شاید برای شما بسیار قابل توجه باشد که بدانید فردی که فردوسی را متقاعد میکند تا شاهنامه را بنویسد، فردی به نام ابوالعباس اسفراینی است. او در دربار غزنویان حضور داشت و همانطور که میدانید، در آن زمان زبان رسمی ایران عربی بود. با تلاش او و تمرکزی که بر موضوع شاهنامه ایجاد شد، فردوسی شاهنامه را نوشت و زبان فارسی دوباره به جایگاه زبان رسمی ایران بازگشت. ظرفیتهای بیشماری در این استان وجود دارد که مغفول مانده و بهخوبی منعکس نشده است. امیدواریم بتوانیم این ظرفیتها را برای افکار عمومی معرفی کنیم و نشان دهیم که خراسان شمالی منطقهای ارزشمند و برخوردار از فرصتهای بسیار خوب برای سرمایهگذاری و دیدن جاذبههایی است که شاید تاکنون کمتر مورد توجه قرار گرفتهاند.
واعظی در پاسخ به این پرسش که برای برگزاری هرچه بهتر این رویداد در خراسان شمالی، چه برنامهریزیها و اقداماتی انجام شده، بیان میکند: نخستین کاری که انجام دادیم، این بود که تمام دورههای ایران جان را بررسی و تحلیل کردیم. نقاط قوت و ضعف ۱۱ دوره برگزارشده را مورد بررسی قرار دادیم. همچنین شبکههای تلویزیونی را تحلیل کردیم تا مشخص شود بیشتر از چه سبکهایی برای تولید محتوا استفاده میکنند. در همین راستا، تمام دستگاههای استان، از خود استانداری گرفته تا سایر نهادها را مکلف کردیم که حتما با استانهایی که تجربههای مشابهی داشتهاند، ارتباط برقرار کرده و تجربیات آنها را دریافت کنند. یکی از اقداماتی که انجام دادیم و تأثیر بسیار خوبی هم برای ما داشته، تشکیل ستاد برگزاری رویداد ملی ایران جان است. در واقع، این موضوع را در استان جا انداختیم که گرچه بستر انتشار این رویداد، صداوسیماست، اما صاحب این رویداد همه دستگاهها هستند. تلاش شده تا استانداری و همه دستگاهها پای کار بیایند و از فرصتی که صداوسیما فراهم کرده، به بهترین نحو استفاده کنند تا بتوانیم رویداد ایران جان در خراسان شمالی را هرچه بهتر اجرا کنیم.
وی همچنین با تشکر از دستگاههای مسئول که پای کار برگزاری رویداد ایران جان هستند، بیان میکند: استانداری و دیگر مجموعهها، در اجرای رویداد، تولید محتوا و پشتیبانی از مسائل مختلف در کنار ما بودند و الحمدلله تا اینجا کار بهخوبی پیش رفته است. انشاءالله در ادامه نیز همین روند ادامه خواهد داشت.
توجه به ناترازی در فصل سرد
مدیرکل صداوسیمای خراسان شمالی بیان میکند: با توجه به ضرورت مدیریت و بهینهسازی مصرف انرژی، موضوع تأمین و مدیریت انرژی در خراسان شمالی از اهمیت ویژهای برخوردار است چراکه این استان در انتهای خط انتقال انرژی قرار دارد و همین مسأله، توجه بیشتر به مدیریت مصرف و همراهی مردم را ضروری میسازد.
بر همین اساس، در چارچوب رویداد ملی ــ رسانهای «ایرانجان خراسان شمالی ایران»، بخشی از برنامهها به موضوع انرژی، ضرورت اصلاح الگوی مصرف و مشارکت عمومی در مدیریت مصرف اختصاص یافته است.
در این راستا، تلاش کردهایم با راهاندازی پویشهای مختلف، مردم را بهعنوان یکی از ارکان اصلی مدیریت مصرف انرژی وارد میدان کنیم تا با همراهی و مشارکت جمعی، زمینه کاهش مصرف و استفاده بهینه از منابع انرژی فراهم شود.
یکی از این پویشها، پویش «درجه همدلی» است که در کنار سایر پویشها و برنامههای رسانهای، با هدف فرهنگسازی، افزایش حساسیت عمومی نسبت به مصرف انرژی و تقویت مسئولیت اجتماعی مردم اجرا شده است.
در واقع، رویداد ملی ایرانجان در خراسان شمالی، علاوه بر معرفی ظرفیتها و توانمندیهای استان، به مسائل و نیازهای روز جامعه نیز توجه دارد و موضوع مدیریت مصرف و بهینهسازی انرژی را بهعنوان یکی از محورهای مهم برنامههای خود دنبال میکند. باور ما این است که مدیریت مصرف انرژی بدون مشارکت مردم امکانپذیر نیست و رسانه میتواند با فرهنگسازی و ایجاد همدلی، نقش مؤثری در تحقق این هدف داشته باشد.
در گفتوگوی «جامجم» با مدیرکل دفتر آبخیزداری؛
حسن روشن در گفتوگو ی اختصاصی با روزنامه «جامجم»:
دکتر همایون: حضرت فاطمه (س) الگویی بیبدیل برای نقشآفرینی بانوان در عرصه تمدنسازی هستند