جنگ جهانی اول

نیروهای آلمان در چهارم آگوست (13 مرداد) به بلژیک حمله کردند و این اقدام یعنی حمله به یک کشور بی‌طرف که همین امر موجب دخالت انگلیس در جنگ شد. نیروهای درگیر در جنگ عبارت بودند از دولت‌های محور (آلمان، اتریش، مجارستان، بلغارستان و امپراتوری عثمانی) و نیروهای متفق (بریتانیا، فرانسه، ایتالیا، روسیه، بلژیک و صربستان). در آوریل 1917میلادی (فروردین 1296شمسی) ایالات متحده با قدرت نظامی و تجهیزات فراوان در حالی به طرفداری متفقین وارد جنگ شد که نیروهای متفقین تقریبا رو به نابودی بودند. روس‌ها از آلمان‌ها شکست سختی‌خوردند و در سال 1917میلادی‌(1296شمسی) پس از تسلط بلشویک‌ها بر روسیه از جنگ کناره گرفتند. کشورهای (استرالیا، کانادا، نیوزلند و هندوستان) که قسمتی از امپراتوری بریتانیا بودند، هزاران نفر از نیروهای خود را در اختیار منافع متفقین قرار دادند. در این جنگ برای نخستین بار از سلاح‌های شیمیایی استفاده شد و مناطق غیرنظامی نیز به طور گسترده بمباران گردید.‌جنگ جهانی اول همزمان با حکومت احمدشاه قاجار بود و به ‌رغم اعلام بی‌طرفی دولت ایران، نیروهای متخاصم از جنوب و شمال وارد ایران شدند. سپاه روسیه تا دروازه‌های تهران پیشروی کرد. در جنوب ایران مردم محلی در چند نوبت با متجاوزان انگلیسی درگیر شدند که از مهم‌ترین نبردهای جنگ جهانی اول در ایران می‌توان به مقاومت دلیران تنگستان در استان بوشهر و نبرد جهاد در خوزستان اشاره کرد.

با شکست آلمان‌‌ها در 1918 (1297شمسی) در‌نتیجه حملات متفقین به رهبری مارشال فوش فرانسوی، آلمان به‌ناچار ترک مخاصمه را خواهان شد و هنگامی که این کشور در 11 نوامبر 1918 (1297شمسی) شرایط متفقین را پذیرفت، جنگ جهانی اول به پایان رسید. 28 ژوئن 1919 (7 تیر1298شمسی) عهدنامه ورسای به آلمان تحمیل شد. این جنگ خسارت‌های جانی و مالی بسیار فراوانی برجای نهاد و 1565‌روز طول کشید. در طول این مدت، حدود 65‌میلیون نفر در جنگ شرکت کردند . از این عده، در حدود 9‌میلیون نفر کشته شدند؛ 22 میلیون نفر (به نسبت یک‌سوم) معلول و از کار افتاده و حدود 5‌میلیون‌نفر نیز مفقود شدند.