شرودر در مسیر پیکار

شکست دولت ازنار در اسپانیا و پیروزی حزب سوسیالیست در این کشور و شکست حزب شیراک در انتخابات محلی فرانسه نشان داد که جامعه اروپا در کنار مسائل سیاسی به مسائل اقتصادی و اجتماعی هم حساس است.

کد خبر: ۳۸۸۶۰

اگرچه همزمانی انتخابات اسپانیا با انفجارهای مادرید موجب شد عموم تحلیلگران پیروزی زاپاترو در انتخابات اسپانیا را ناشی از عوامل سیاسی بدانند، اما نباید فراموش کرد که زاپاترو در برنامه تبلیغاتی خود بیش از آن که به مسائل سیاسی توجه داشته باشد به مسائل اجتماعی مردم اسپانیا توجه داشت که پس از تاسیس اتحادیه اروپایی در دهه 1990 با مشکلات معیشتی بسیار مواجه شده اند.
این وضعیت بویژه در مورد فرانسه صادق است ؛ جایی که اکثریت مردم آن با ایده های دولت شیراک در امور سیاسی و روابط بین المللی موافقند، اما از سیاستهای اجتماعی و اقتصادی دولت او ناخشنودند.
تغییراتی که هم اکنون در دولت تحت ریاست ژاک شیراک بوقوع می پیوندد، ناشی از واکنش به این دیدگاه مردم است که از دولت می خواهند به رفاه عمومی و رسیدگی به مسائل اجتماعی بیش تر از پیش توجه داشته باشد.
این وضعیتی است که در آلمان نیز شاهد آنیم.
دولت گرهارد شرودر، اگرچه دولتی ائتلافی از احزاب چپ است اما در سیاستهای اقتصادی و اجتماعی بیشتر به سیاستهای احزاب راست اروپایی گرایش داشته و این وضعیتی است که در مورد حزب کارگر انگلیس هم به چشم می خورد.
از نظر سیاسی ، گرایش بیشتر مردم اروپا حفظ استقلال نسبت به امریکا و از نظر اقتصادی ، توجه بیشتر به رفاه عمومی و برنامه های اجتماعی است.
این گرایشها دولتهای اروپایی را وا می دارد تا از مواضع قدیمی خود در تقابلهای معمول چپ و راست دست شویند و فارغ از این که راست باشند یا چپ به ضرورتهای تازه سیاسی اقتصادی جدید توجه کنند.
در این شرایط، دولت آلمان نیز با چالشهای مهمی دست به گریبان است و مقاله پیش رو که به تازگی در مجله تایم چاپ شده بر آن است یکی از این موضوعات را به تصویر بکشد.
چندی پیش مرکز فرماندهی حزب دمکرات گرهارد شرودر تحت محاصره بود و هزاران نفر از معترضان ، نجوا کنان با حرکت دادن به پرچم های قرمز و آواز دسته جمعی ، گرداگرد ساختمان حزب تجمع کرده بودند.
عصبانیت آنها به خاطر تلاش های اخیر صدر اعظم آلمان برای نو نما کردن اقتصاد کشورش بود.
انگیزش جدید، طرح قطع مزایایی حقوق بازنشستگی در سال 2004 بود.
هر یک از دست هایی که مزایایشان قطع می شد، پرچمی برافراشته بود.
تظاهر کنندگان متشکل بودند از اعضای نگران متحد؛ گروه نامعلومی از نظامیان اسکاتلندی با لباس های خاکستری و گروه وکالت بازنشستگان با حدود 8 هزار عضو در آلمان.
نوربرت رودر، سخنگوی خشمگین نظامیان اسکاتلندی می گوید: «غیر قابل تصور است با نسلی که آلمان را از نو می سازد و راه را برای حیات خوشایند نسل بعدی هموار می سازد، چنین بی شرمانه رفتار شود».
شورش نظامیان شدت می گیرد اما دوره بحران اقتصاد آلمان همچنان ادامه دارد و حل آن ممکن نیست جز این که بازنشستگان تسلیم شوند.
از زمان جنگ جهانی دوم ، آلمانی ها مساله بازنشستگی را غیرقابل تغییر می دانسته اند، اما اکنون رشد جمعیت و اقتصاد در حال نزاع ، اصلاحات را ضروری می نمایاند.
شرودر برای تامین 8 بیلیون مارک کسری حقوق بازنشستگی ، حقوق بازنشستگی سال 2004 را قطع کرده و هزینه بیمه خدمات درمانی برای بازنشستگان دو برابر شده است.
حرکت شرودر در ماه گذشته کم کم با بازسازی نرخ بیکاری و تجدیدنظر درباره نظام خدمات درمانی ، به یکی از تلاشهای مشخص جهت شوکه کردن امنیت خاطری که آلمان بیش از 50 سال داشته تبدیل شده است.
آیا شرودر، کسی که در چهار سال اول مدیریتش ماهرانه از این نوع تصمیمات دردناک دوری کرده ، عاقبت خوبی خواهد داشت؛
نقادان شرودر بر این باورند که او با حیله و نیرنگ ، نظام خدمات اجتماعی را به حاشیه رانده است.
یورگن فالتر یکی از پژوهشگران سیاسی در مدرسه علوم سیاسی مانیتو می گوید: «هیچ ارتباطی میان اصلاحات ارائه شده وجود ندارد.
هدف اتلاف وقت ، کم کردن هزینه ها و ایجاد آشفتگی است».
فالتر و سایرین بر این گمان اند که شرودر هر دوره بحران مالی را به جای این که با ایفای یک برنامه اصلاحی جامع اقتصادی از حالت رکود به جنبش درآورد با حل کوتاه مدت آن را جواب می دهد.
شرودر پایان سال گذشته میلادی یک برنامه کلیدی را که هم مشاوران او و هم دمکرات مسیحیان مخالف تاکید بر انجام آن اصرار داشتند، کنار گذاشت و آن برنامه این بود که سن بازنشستگی از 65 سالگی به 67 سالگی افزایش پیدا کند.
این اصلاح ضروری به نظر می رسید زیرا میانگین عمر مردم در حال افزایش است و کارمندان بیشتری نیازمند است.
اما شرودر گفت تا سال 2010 بالا بردن سن بازنشستگی ضروری نیست.
مخالفان او اظهار می کنند انگیزه دیگری برای نه گفتن وجود دارد.
بالا بردن سن بازنشستگی در جهان غیرمتعارف است. با این حال قطع حقوق بازنشستگی فقط بر آنهایی تاثیر می گذارد که در هر صورت مضمحلانه به دمکرات مسیحیان رای دادند.
در حالی که تصمیم شرودر، اعضای متحد و سایر مردم را برآشفت ، برای کارفرمایان و تحلیل گران مالی خوشایند بود.
دستمزد هیچ کاری مانند مالیات حقوق بازنشستگی و هزینه بیمه درمانی ، اقتصاد کشور را ناهموار نمی سازد.
مقدار آن در آلمان به 42 درصد از میانگین دستمزد می رسد که بالاترین رقم را در جهان داراست و مانع تامین شرکت هایی را در کشور می شود.
شرودر در اصلاحات خویش تلاش کرده است این ارقام را پایین نگه دارد یا لااقل روند صعود آن را کند نماید.
اقتصاددانان اظهار می کنند «اگر آلمان نرخ مالیات حقوق بازنشستگی را از 5/19 درصد فعلی به 3/20 درصد برساند بنا به تجارب قبلی 100 هزار فرصت شغلی ایجاد خواهد شد».
اصلاحات شرودر با بستن 15 میلیارد مارک مالیات برای سال بعد، باعث رشد پردازشگر مرکزی داده ها به اندازه 5/0درصد خواهد شد و طبق گفته های هولگر اشمدینگ ، اقتصاددان اروپایی در بانک امریکایی مستقر در لندن ، این کار بهتر از آن است که هر ناظری سال به سال ناامیدتر شود.
آیا شرودر به خاطر گلاویز شدن با دوره بحران حقوق بازنشستگی مرتکب خودکشی سیاسی می شود؛ اعداد و ارقام نشانگر وضعیت بدی هستند.
یک نظرسنجی توسط شبکه تلویزیونی ZDF بعد از قطع حقوق بازنشستگی نشان داد که فقط 22 درصد موافق بودند و این پایین ترین درصد برای ابقای صدر اعظم از سال 1977 تاکنون است.
در این نظرسنجی دمکرات مسیحیان 53 درصد رای آوردند.
زیگرید اسکار پلیس - اشپرگ ، یکی از 6 عضو فلاسفه در پارلمان می گوید: «این نوع از تصمیمات ازجمله اصلاح خدمات درمانی ، نادیده گرفتن بیکاری و حالا طرح حقوق بازنشستگی مشکلات مردم را افزایش می دهد.»
اما شرودر ممکن است یک بازی طولانی تر انتخاب کند.
ادعاهای مکرر او برای استعفا که اگر اصلاحات او مورد قبول واقع نشود، به طور کلی موجب انزوای جناح چپ حزبش شده و متحدین قدرتمند در حال نزاع به خاطر دفاع از تاثیرات خود بعد از دست دادن اعتصاب گسترده در آلمان شرقی در ماه ژوئن خواهند بود.
بنابراین صدر اعظم ممکن است پیش بینی کند که برنامه های اصلاحاتش به موقع در کوشش او برای انتخاب دوباره در سال 2006 کمک خواهد کرد.
یوزف پانینگ ، رئیس تصمیمات سیاسی در بنیاد برتلزمن می گوید: «شرودر مجبور بود چیزهای غیر معمول را خیلی زود در مجلس قانونگذاری بپذیرد با این حساب که تا سال 2006مردم تمام بی رحمی های سال 2003 را فراموش خواهند کرد.»
آنجلا مرکل ، رئیس انجمن دمکرات مسیحیان قبلا حمایتش را از اصلاحات اعلان کرده و حتی پیشنهاد می کند طرحهای دشوارتر از طرح شرودر، مثل بالا بردن سن بازنشستگی و تحمیل یک طبقه مالی برای بیمه خدمات درمانی برنامه ریزی شود.
این خط جبهه دشوار، جناح چپ حزب شرودر را ترسانده و باعث شد که از صدر اعظم حمایت کنند و همچنین احتمال این که انجمن دمکرات مسیحیان ، حکومت را ساقط کند ضعیف شد.
اما صدر اعظم هنوز خشمگین است. اقتصاددانان عموما بخشی از اصلاحات اخیر را به عنوان یک شروع خوب تحسین می کنند، اما بیشتر گفته می شود که به اندازه کافی پیش نخواهد رفت.
در زمره اصلاحات ، متوسل شدن به اقتصاددانان و تاسیسات بزرگ ، بازار کار را به طور کامل متزلزل می کند.
پیشنهادهای شرودر مبنی بر تقلیل نرخ بیکاری از 32 ماه به 12 ماه جهت رسانیدن دوره دراز بی شغلی به اشتغال ، توسط مجلس تالی (مجلس پایین تر) پذیرفته شد.
اقتصاددانان می گویند قوانین حمایت شغلی که از بیکاری فصلی شرکت های بزرگ جلوگیری می کند، در زمان رکود اقتصادی احتیاج به تغییر دارد.
آنها استدلال می کنند موسساتی که نمی توانند مستخدمین را اخراج نمایند مزد کمتری پرداخت کنند.
آنها همچنین استدلال می کنند که نظام هماهنگ دستمزد برای عموم ملت فراموش شده یا حداقل به مجوزی برای شرکت ها جهت تغییرات بیشتر تبدیل شده است.
آنها می گویند اصلاح خدمات درمانی که اساسا هزینه ها را از کارفرما به مستخدم انتقال داده است باید باعث رقابت بیشتری شود.
یواخیم شید، اقتصاددان موسسه کیل می گوید: «ما اصلاحات جدی تری نیازمندیم.
در غیر این صورت استانداردهای زندگی آلمانی ها پایین خواهد آمد.
درباره هیچ کشور پیشرفته دیگری چنین پیش بینی بدی نمی توان داشت» اصلاحات شرودر باید توسط ائتلاف آلمان شرقی ، مجلس اعلی (بالاتر) پارلمان.
که توسط دمکرات مسیحیان قانونگذاری می شود به تصویب برسد.
اما نزاع در ائتلاف آلمان شرقی می تواند مشکلات بیشتری برای انجمن دمکرات مسیحیان ایجاد کند تا شرودر.»
خانم مرکل قبلا هشدار داده بود که اصلاحات در خطوط جبهه جناح های سیاسی دچار مشکل خواهد شد.
او می گوید: «مردم نمی خواهند کشور را به سمت بن بست بکشانیم» او حتی از تصحیح پیشنهادات ، جهت محکم ساختن آنها طرفداری می کند.
اما رونالد کخ ، رئیس دولت هس و یکی از رقیبان مرکل در مبارزه با شرودر در سال 2006، گفته است: تلاش خواهد کرد جلوی اصلاحات را برای سرنگونی حکومت شرودر بگیرد، با وجود نزاع قدرتمند در راه پیشرفت نظام طبقاتی بالا در دمکرات مسیحیان ، اعضای حزب و طرفدارانش نمی دانند از چه کسی باید حمایت کنند و یا چه سیاستی در پیش گیرند.
اکنون سوال این است آیا شرودر دل و جرات دارد که نه تنها جناح چپ حزب خود را زیر پا له کند بلکه اقلیت را متقاعد سازد که اختلافات سیاسی را برای رسیدن به اصلاحات کنار بگذارند؛
او به خاطر بعضی موفقیت هایش در آمار و ارقام خدمات درمانی که از حمایت دو جناح برخوردار بوده و در پارلمان ناخدایی می کند شادمان است.
اما با تاثیرات گروههایی با علایق خاص مانند بازنشستگان در تکاپو، صدراعظم باید در انتظار یک پیکار نامطبوع و دراز باشد.