حسین کعبی: وقتی فیگو را در جام جهانی زدم....
رسوایی پارمالات
زنده باد اخلاق در تجارت ، زنده باد شرکت سالم.این فریادها که در جریان فوروم اقتصادی جهانی در داووس به گوش می رسیدند ، بیانگر خواستی واحدند و آن شکوفایی دوباره کاپیتالیسم بر مبنای
این امر البته بسیار دشوار خواهد بود ، چرا که درست در لحظه ابراز این خواهش ها ، فضاحت ماجرای پارمالا ت زبانزد خاص و عام شده بود.
به نظر میرسد که این قضیه که بزرگترین رسوایی مالی اروپا از سال 1945 تاکنون خوانده شده است ، عواقبی مشابه رسوایی فاجعه بار انرون ، دلال بزرگ انرژی ، در دسامبر 2001 ، ببار آورد(1) پارمالات نمونه بارزی از شکوفایی اقتصادی در چهارچوب پویش جهانی سازی لیبرالی است.
یک شرکت کوچک فامیلی توزیع شیر پاستوریزه که در سالهای 1960 در حوالی پارم در ایتالیا فعالیت خودرا آغاز کرد و به یمن کفایت بنیانگذار آن ، کالیستو تانزی،و سو بسید های سخاوتمندانه اتحادیه ی ارو پا، توسعه یافت.
پارمالا ، از سال 1974 ، جهانی شد و در برزیل و سپس ونزوئلا و اکوادور مستقر گشت.
این شرکت ، شعب متعدد و نیز چندین شرکت واسطه ای خود را ابتدا در کشور هایی که تسهیلات مالیاتی در اختیار شرکت ها می گذارند (جزیره مان ، هلند ، لوگزامبورگ ، اتریش ، مالت) و سپس در بهشت های مالیاتی (جزایر کایمان ، جزایر ویرژ بریتانیا ، جزایر آنتیل هلند) ایجاد کرد.
پارمالات ، از سال 1990 وارد بورس شده و بعنوان هفتمین گروه خصو صی ایتالیا مطرح گشت و مرتبه نخست جهانی را در بازار شیر «قابل نگاهداری دراز مدت» کسب کرد.
این شرکت عظیم 37000 کارگر و کارمند در بیش از 30 کشور جهان رادر استخدام خود دارد و در آمد نا خالص آن در سال 2002 ، به 6 ,7 میلیارد یورو، یعنی رقمی بالا تر از تولید نا خالص ملی کشور هایی چون پاراگوئه ، بولیوی ، آنگولا و یا سنگال...بالغ شد.
موفقیت عظیم پارمالات، ارباب آن، کالیستو تانزی را به یکی از چهره های مطرح دستگاه حاکمه ایتالیا و عضو هیئت رئیسهCofindustria (اتحادیه اربابان ایتالیا) مبدل ساخت و سهام پارمالات به یکی از ارزش های مسلم بورس میلان بدل گشت.
تا روز 11 نوامبر 2003 همه چیز به خوبی پیش می رفت.در این روز بود که سرمایه گذاری مبلغی بالغ بر 500 میلیون یورو در شرکت Epicurum که مقر آن در جزایر کایمان است ، سوءظن مأ مورین مالیاتی ایتالیا را بر انگیخت.
آژانس Standard & poors بلافاصله مرتبه سهام پارمالات را در رده بندی خود پائین آورد و ارزش سهام آن به شدت تنزل یافت.
در همان زمان کمیسیون نظارت بر معاملات بورس از این شرکت خواست تا در رابطه با چگونگی باز پرداخت قروضی که موعد شان پایان سال 2003 بود ، توضیح دهد.
این امر موجبات نگرانی سهامداران و بستانکاران شرکت را فراهم آورد.
هیئت رئیسه پارمالات برای اطمینان بخشیدن به سهامداران اعلام داشت که سرمایه ای بالغ بر 95, 3 میلیارد یورو را در یکی از شعب بانک آمریکا در جزایر کایمان در اختیار دارد و سندی از جانب بانک مذکورمبنی بر صحت وجود این وجوه را نیز ارائه داد.
بدین ترتیب رؤ سای شرکت به قمار ی خطرناک دست زدند ، بدین معنا که یا حسابشان صاف می شد و یا دو برابر می باختند.
یا اوضاع به روال سابق برگشته و خیال همه آسوده می شد و ارزش سهام بالا می رفت ، یا بی اعتمادی ادامه یافته و شرکت در آستانه ور شکستکی قرار می گرفت.
در این لحظه سرنوشت ساز ، در حالیکه بنظر می رسید که قائله خاتمه یافته است ، ضربه کاری دیگری به گروه وارد آمد. روز 19 دسامبر بانک آمریکا اعلام داشت که سندی که شرکت پارمالات برای اثبات وجود 95, 3 میلیارد یورو در همه جا به نمایش می گذارد ، در واقع...جعلی است! سندی با آرم غیر دقیق که به شکل ناشیانه ای جعل و «اسکن» شده است!.
در پی این افشاگری، ارزش سهام به شدت نزول می کندو ظرف چند روز دیگر تقریبآ بی ارزش می شود.
بیش از 000 115 از سهامداران و پس انداز کنندگان خرده پا خود را مغبون و برخی کاملآ خانه خراب می یابند.
رسوایی آغاز می شود.
به زودی افشاء می شود که قروض پارمالات در واقع به 11 میلیارد یورو بالغ شده! و همچون رسوائی های انرون ، تیکو ، وورلد کام و آهولد ، این امر آگا هانه از سال ها پیش ، طی روندی متقلبانه بر اساس اختلاس ، حساب سازی و دستکاری اسناد ، سود دهی کاذب و تشکل پیچیده ای متشکل از شرکت های تو در تو ی Of shore که رد یابی سرما یه ها و بررسی حسابها را عملآغیر ممکن می سا زد ، پنهان نگاه داشته شده است.
این کلاهبرداری مدتها به طور پیوسته و پنهان ادامه پیدا می کند تا جایی که بعنوان مثال دوچ بانک ، اندکی قبل از ماجرا 51 % سهام پارمالات را خریداری کرد ، و صاحبنظران بازار بورس خرید سهام آنرا اکیدآ توصیه کردند (Strong buy) دفاتر تحلیل و حسابرسی معتبری مانند Grant Thornon و Deliotte & Touche، و بانک های بزرگی چونCitygroup به همدستی در این رسوایی متهم شده اند و زیانمندی بهشت های مالیاتی بار دیگر بر سر زبانها ست(2) ماجرا ابعادی جهانی یافته است.
پس از ورشکستگی شرکت انرون ، هواخواهان جهانی شدن لیبرالی ادعا می کردند که دیگر دوران اربابان اوباش و شرکت های شیاد به سر آمده است و در نهایت این ماجرا خالی از فایده نبوده است چرا که به نوعی اسباب اصلاح سیستم کنونی را فراهم آورده است رسوایی پارمالا ت عکس این قضیه را ثابت می کند.
پاورقی ها:
1- ورشکستگی شرکت انرون ، در پی دستکاری حسابداری ، اخراج 5600 نفر و ناپدید شدن 68 میلیارد دلار سرمایه را با خود به همراه داشته است.
2- در این رابطه رجوع شود به کتاب پیر بوشه ، «تمرکز شرکت های چند ملیتی و تحول دولت» ، انتشارات CNRS ، پاریس ، 2003.
گفت و گو
