ایران و جهانی شدن تجارت

درخصوص پیوستن ایران به سازمان جهانی تجارت موسوم به WTO در دهه گذشته مطالب نسبتا فراوان و متنوعی منتشر شده است و مسوولان و سیاستگذاران و همچنین کارشناسان حسب علایق و تمایلات و یافته های علمی خودشان در این زمینه موافقت و یا مخالفت کرده اند و یا بدون ابراز بیان موافق و مخالفی توضیح داده اند که اصولا منافع کشور از این نظر چگونه و کی تامین می شود.

کد خبر: ۲۹۸۹۹

در کنار این گفته ها و ارائه دیدگاه ها، پدیده ها و اقدامات و حوادثی هم در عرصه های مربوط به سازمان جهانی تجارت هم در سطح ملی و هم در سطح بین المللی وقوع یافته است که به نظر می رسد منطقا باید در تصحیح و شکل دهی و جهتگیریهای بیان شده ، موثر واقع شده باشد و یا تاثیر بگذارد. اما با نگاهی منصفانه به روند حاکم بر سازمان جهانی تجارت و سیاست ها، اقدامات اعضای آن و همچنین برنامه های مطروحه در کشور ما در مواجهه با این سازمان ، این معنی به ذهن متبادر می شود که احتمالا عبرت ها و دروس لازم معطوف به تجارب چندین ساله ، چندان نشانی از خود در دستاوردهای حاصله نداشته است در این ارتباط به ذکر چند نکته مبادرت می شود. 1- اجلاس متعددی از طرف سازمان جهانی تجارت به منظور بررسی مسائل و موضوعات مبتلابه و همچنین مباحث مورد علاقه برگزار شده است .
بدون استثناء ، بهنگام تشکیل هر یک از این جلسه های مهم در سالهای اخیر ، نمایندگانی از مخالفان جهانی سازی تجارت با حضور و تجمع در کشور محل برپایی اجلاس ، به شیوه های مختلف اعتراضات خود را مطرح کرده اند، به نحوی که هر چند حضوری برای آنان در عرصه اجلاس میسور نیست ، لیکن حضور پرمعنی و سنگین آنان در خارج از سالنهای اجلاس ، به گونه چشمگیرتری به تبیین دیدگاه ها و ادله معطوف به مخالفت آنان با تصمیمات و برنامه های کشورهای عضو منجر می شود و تاثیرگذار است . به عنوان مثال وقتی در اولین روز پنجمین اجلاس وزرای بازرگانی WTO در مکزیک ، «لی کیانگ هی» کشاورزی از کره جنوبی از نرده محافظ مقابل مقر اجلاس بالا رفت و در انظار عمومی چاقویی را به سینه خود فرو کرد و بدین ترتیب با تقدیم جان خویش اعتراض خود را از طرف دهها میلیون کشاورز کوچک در سراسر جهان به روند غیرانسانی و غیراخلاقی و نابودکننده زندگی کشاورزان در جهان بیان کرد ، سایه سیاهی را بر اجلاس افکند که فراموش نشدنی است . متاسفانه در کشور ما درخصوص استدلال ها و نیات مخالفان چندان بحث و بررسی صورت نمی گیرد و منتشر نمی شود براستی چرا؛.
2- آن طور که گفته می شود ، حاصل تلاش مسوولان بازرگانی جمهوری اسلامی ایران برای الحاق به WTO برای چهاردهمین بار از طرف دولت امریکا مورد اعتراض قرار گرفته و رد شده است .
پیش از آن که جلسات مربوط به بررسی تقاضای کشور مطرح شود ، خیلی شفاف می توان پیش بینی کرد که امریکا براساس تعمیق مخالفت های سیاسی خود با جمهوری اسلامی ایران در عرصه سازمان جهانی تجارت با ایران مخالفت می کند. براستی این چه بینش و دیدگاهی است که بر ذهنیت متصدیان این امر در کشورمان و نمایندگان آنان حاکمیت دارد که با علم به مخالفت بدون استدلال اقتصادی دولت امریکا ، باز هم در هر بار به طرح تقاضایی مبادرت می کنند که نتیجه آن را می دانند؛ آیا این کار نوعی بی توجهی به لزوم رعایت عزت مردم ایران در عرصه های جهانی نیست؛ و براستی چه کسانی باید در این زمینه تجدید نظر کنند و حکمت بیشتری را چاشنی مواجهات کشور با سازمان جهانی تجارت کنند؛ آیا در این مهم ما با تمایلات معدودی از کارشناسان به نام تمایلات کشور مواجه نشده ایم؛.
3- برخی از مسوولان ارشد بازرگانی و اقتصادی کشور با وجود نکاتی که به 2مورد آن اشاره شد ، چنان از لزوم و ضرورت قرار دادن کشور در آغوش مبادلات پرحجم و جهانی کالاها و خدمات سخن می گویند که گویی به سهم زیر یک درصدی کشور از این مبادلات بی عنایت شده اند. هیچ فردی به لحاظ منطق اقتصادی ، از برخورداری ایران از منافع جهانی سازی در شرایط فعلی دفاع نمی کند. براستی آیا در تلاش برای هضم اقتصاد ایران در اقتصاد جهان به مسابقه اعلام نشده ای پرداخته ایم؛.