تاملی بر دیپلماسی غرب

در سالهای اخیر اروپایی‌ها که بازیگری در عرصه جهانی را در دستور کار دارند پرونده هسته‌ای ایران فرصتی را ایجاد کرده تا آنها بتوانند به عنوان یکی از قطبهای جهان خود را معرفی کنند هر چند که رویکرد آنها به حمایت از اهداف امریکا در این پرونده موجب شده تا آنها نتوانند حقایق را درک کرده و همچون امریکا بر اجرای سیاستهای شکست خورده در قبال ایران اصرار دارند.

نمونه بارز این امر را در تاکیدات آنها بر لزوم تعلیق فعالیتهای هسته‌ای ایران می‌توان مشاهده کرد در حالی که بر اساس ان پی تی ایران در مسیر حقوق هسته‌ای خود حرکت می‌کند. در ادامه بازیگری اروپا در پرونده هسته‌ای ایران وزرای خارجه این اتحادیه در نشست دوشنبه شب خود آمادگی خود بر ادامه مذاکره با ایران با هدف سوق دادن ایران به سمت اصل تعلیق _ تعلیق را عنوان کردند. آنها همچنین خواستار استفاده ایران از سیاست( تغییر) امریکا برای همکاری با جامعه جهانی شده‌اند.

درخواستهای آنها از ایران در حالی مطرح می‌شود که چند نکته در این زمینه قابل تامل است . اولا از زمان بازگشایی پرونده هسته‌ای ایران ، این ایران بوده که همواره آماده گفتگو با آژانس و سایر حاضران پرونده هسته‌ای بوده است . تهران حتی برای بیان حسن نیت خود در مقطعی از زمان به تعلیق فعالیتهای هسته‌ای خود پرداخت. بررسی اجمالی نشان می‌دهد که کشورهای غربی ( بویژه 1+5 ) و حتی آژانس بین المللی انرژی اتمی بوده‌اند که به وعده‌های خود عمل نکرده‌اند چنانکه به رغم تاکیدات مکرر آژانس به صلح آمیز بودن فعالیتهای هسته‌ای ایران پرونده همچنان در شورای امنیت است و غرب بر اجرای تحریم‌ها علیه ایران تاکید دارد.

ثانیا غرب همچنان بر اصل سوخته مذاکره با تعلیق تاکید دارد چنانکه اتحادیه اروپا در بیانیه خود هدف از مذاکرات را رسیدن به اصل تعلیق _تعلیق عنوان کرده‌اند. این ادعا در حالی مطرح می‌شود که اساسا تعلیق معنایی ندارد و ایران حق رسیدن به دانش هسته‌ای را دارد و به آن دست یافته است لذا دیگر تعلیق معنا ندارد و اروپا صرفا به زیاده خواهی خود ادامه می‌دهد.

ثالثا غرب ادعا می‌کند که ایران فرصتی که امریکا برای ایران ایجاد کرده، استفاده و در مسیر امریکا قرار گیرد. بررسی پرونده امریکا نشان می‌دهد که هیچ تغییر عملی در سیاستهای امریکا ایجاد نشده و صرفا در قالب شعار باقی مانده است. جالب توجه آنکه اوباما در طول سه ماه گذشته چندین بار تحریم‌های ایران را تمدید و حتی بر حفظ گزینه نظامی روی میز تاکید کرده است.

عملکردهای امریکا نشان می‌دهد که تغییر در دستور کار این کشور نیست که ایران بخواهد از آن تبعیت کرده و راه آن را در پیش گیرد. در مجموع می‌توان گفت که مواضع اروپا هر چند که گامی مثبت قلمداد می‌شود اما در نهایت تکرار مواضع گذشته با زبان دیگر است که مسلما نمی‌تواند گره گشای پرونده ایران باشد . غرب باید بداند که راه مذاکره ابتدا بازگشت پرونده ایران به آژانس و پذیرش حقوق هسته‌ای ایران است در غیر این صورت سایر گزینه‌ها امری سوخته و غیر قابل پذیرش است.

قاسم غفوری