نمایشگاهی از یکصد سال گذشته گیلان

به گزارش خبرنگار مهر ، فاز مطالعات مقدماتی این موزه از اوایل سال 1381 خورشیدی آغاز و دراردیبهشت‌ 1384 اولین کارگاه این طرح یعنی حوزه فرهنگی و معماری جلگه شرق سپیدرود راه‌اندازی شده است.

قراراست بناهای 9 روستای اصیل استان که نمادهای معماری اصیل گیلان در آنها نمایان است واچینی شود و سپس در محل این موزه دوباره‌چینی شود.

از این تعداد روستا، یک روستا در جلگه شرقی گیلان یعنی لاهیجان و رودبنه و روستای دوم مربوط به جلگه مرکزی رشت و حومه و روستای سوم مربوط به فومنات است.

دیرینگی بناهای موجود در سایت موزه از 65 تا 180 سال است. در این موزه نوع زندگی، کار، مسکن و صنایع دستی بومی گیلان به نمایش درمی‌آید.

رئیس سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری گیلان دراین ارتباط گفت: موزه میراث روستایی گیلان اولین اکوموزه‌ای است که در رابطه با معرفی تاریخچه و نوع فرهنگ و زندگی مردم در فضای باز ایجاد شده است.

محمدحسین مهدی‌پور افزود: دراین موزه معیشت، کار، مسکن، صنایع دستی و انواع فضاهایی که در یک حوزه خانوادگی وجود دارد بازسازی شده و به نمایش در آمده است.

وی بیان کرد: برپایه مطالعات مردم شناسی و معماری 9 حوزه فرهنگی و معماری در گیلان شناسایی و برای هر یک از آنها مکان ویژه‌ای در محل موزه در نظر گرفته شده است.

این مقام مسوول گفت: تاکنون 6 مجموعه مسکونی شامل 27 سازه مربوط به حوزه فرهنگی و معماری جلگه شرق سپیدرود و چهار مجموعه مسکونی شامل 14 سازه مربوط به حوزه فرهنگی و معماری جلگه مرکزی گیلان در محل موزه بازسازی شده است، مجموعه‌های دیگری نیز به‌تدریج راه‌اندازی خواهد شد.

مهدی‌پور همچنین اعلام کرد: در سایت موزه دو مجموعه مهمانپذیر با بهره‌گیری از معماری روستایی گیلان نیز طراحی شده است.

وی افزود: در طراحی سایت محل‌های جداگانه برای نمایش‌ها و بازی‌های سنتی، پرورش گیاهان دارویی و درختان بومی، بازار روز، کارگاه صنایع دستی، مزارع برنج و باغات چای، معماری روستایی ملل، پارک بازی کودکان، چایخانه‌ها و رستوران‌های سنتی، اردوگاه تفریحی و پژوهشکده معماری و مردم‌شناسی در نظر گرفته شده است.

مدیراجرایی پروژه موزه میراث روستایی استان گیلان نیز در این زمینه خاطرنشان کرد: برای نشان دادن دستاوردهای این پروژه بزرگ ملی که در نوع خود  برای اولین بار در خاورمیانه به اجرا در آمده است به مناسبت‌های مختلف نمایشگاهی از عکس‌ها و نقشه‌های معماری سازه‌های روستایی گیلان در محل موزه برگزار می‌شود.

کیانوش لیاقت‌ورز اشاره کرد: در این نمایشگاه ویژگی خانه‌ها و دیگر سازه‌های منتخب، روش واچینی، حمل و نقل اجزای ابنیه و مراحل دوباره‌چینی آنها به نمایش گذاشته می‌شود.

وی اذعان کرد: درباره هر یک از مجموعه‌های مسکونی منتخب، پژوهش‌های گسترده مردم‌شناسی توسط گروه تحقیقات مردم‌شناسی موزه انجام می‌شود.

لیاقت‌ورز گفت: در این پژوهش‌ها، شیوه زندگی، آداب و سنن هر یک از حوزه‌های فرهنگی گیلان، کاربری بخش‌های گوناگون هربنا، ابزار و اثاثیه و دیگر ملزومات زندگی روستایی، روش سنتی زراعت، باغداری، پرورش دام، طیور، نوغانداری و غیره به دقت ثبت و ضبط می‌شوند تا در فضای خانه‌ها و محوطه‌ها، گوشه‌هایی از این فرهنگ رنگارنگ و غنی به نمایش گذاشته شود.

وی همچنین به سفره گیلانی اشاره کرد و افزود: سفره گیلانی هماهنگ با طبیعت آن، سرسبز، متنوع و انباشته از طبیعی‌ترین محصولات کشاورزی، فرآورده‌های دامی و غیره است.

لیاقت ورز بیان کرد: برنج غذای اصلی گیلانیان است، اما در کنار آن انواع سبزی، تخم مرغ، لبنیات، گوشت پرندگان شکاری، انواع ماهیان رودخانه‌ای و دریایی و غیره سفره گیلانی را پربار می‌کند.

وی اظهارکرد: نان نیز اگر چه غذای دوم مردم گیلان است اما در مناطق مختلف با ترکیبات گوناگونی از قبیل آرد گندم، آرد برنج، تخم مرغ، کدو، شیر، شکر و دیگر افزودنی‌های طبیعی، گونه‌های فراوان دارد.

به گفته وی، عرضه برخی غذاها و تنقلات خاص گیلان جزو برنامه‌های موزه است.

این مقام مسوول افزود: کارشناسان موزه، از آغاز تا کنون، تعداد قابل توجهی از ابزار کشاورزی، تزئینات خانه‌ها و دیگر وسایل مورد استفاده روستاییان را جمع‌آوری کرده‌اند.

این مقام مسوول در موزه روستایی گیلان اظهارداشت: پوشاک روستاییان گیلان در عین تنوع گونه‌ها، اغلب رنگ‌های شاد، چشم نواز و هماهنگ با طبیعت زیبای این منطقه دارد.

وی اعلام کرد: پوشاک مردان و زنان روستایی هم شاد است، هم راحت و مناسب برای انجام انواع فعالیت و هم در عین حال پوشش کامل و متناسب با اعتقادات مذهبی مردم گیلان دارد.

لیاقت‌ورز با اعلام این‌که شناساندن موزه میراث روستایی تلاش جدی‌تر مسوولان استان را طلب می‌کند، افزود: موزه میراث روستایی، گیلان کوچک و به‌ یادماندنی از یکصد ساله استان است که آداب و سنن اصیل و فرهنگ غنی گیلان را در خود جای داده است.