انقلاب گرسنگان مصر را تهدید می‌کند

بر اساس آمار بانک جهانی درآمد روزانه تقریباً 30 میلیون مصری به 3/1 یورو یا کمتر از آن می‌رسد که با آن سه لیتر شیر هم نمی‌توان خرید.

بخصوص مشکل تأمین نان وضع را وخیم کرده است. مصر تقریباً نصف غله مورد نیازش را از خارج می‌خرد و دومین وارد کننده بزرگ غله در جهان بشمار می‌رود. قیمت گندم در بازار جهانی طی یک سال اخیر 120 درصد افزایش یافته است.

دولت حسنی مبارک، رئیس‌جمهور مصر نان ارزان با قیمت دولتی به مردم عرضه می‌کند اما نان ارزان به تنهایی نمی‌تواند نیازهای غذایی مردم را تامین کند. علاوه بر آن که خرید  نان یارانه‌ای هم مشکلات خاص خود را دارد.
مردم برای بدست‌آوردن یک قرص نان چندین ساعت جلوی نانوایی‌های دولتی انتظار می‌کشند. گاهی هم با همدیگر دست به گریبان شده و با مشت و لگد و حتی با کارد به جان هم می‌افتند.

ماه گذشته در صف‌های جلو نانوایی‌ها دست‌کم یازده نفر کشته شدند. برای حل این مشکل دولت روزانه 100 هزار قرص نان را به کمک نظامیان در قاهره توزیع می‌کند.

ناتوانی دولت در حل مشکلات‌

قیمت بالای غله تنها یکی از دلایل بحران در مصر است. دلیل دیگر آن ناکام بودن دولت مبارک در مبارزه با فساد اداری ست. نانواها یک کیسه آرد یارانه‌ای را به قیمت دو یورو از دولت تحویل می‌گیرند و بعداً آن‌را در بازار سیاه به قیمت 30‌یورو یا بیشتر دوباره می‌فروشند. این تجارتی پرمنفعت است که مقامات از مقابله با آن عاجزند.

دولت تدابیری را برای مقابله با گرانی اتخاذ کرده اما مادامی‌که این سیاست باطرح‌های مهار فساد مالی و مقابله با عوامل بازار سیاه همراه نباشد نتایج چندانی در برنخواهد داشت. مثلاً در آغاز ماه جاری دولت تعرفه گمرکی 111 قلم کالای وارداتی از جمله برنج، روغن نباتی و شیر خشک را کاهش‌داد.

این تصمیم انتقادات زیادی را به همراه آورد چون این محصولات در گذشته خیلی گران نبودند. وزیر تجارت مصر دو هفته قبل فرمانی را صادر کرد که در آن صدور برنج تولید داخل به خارج تا ماه سپتامبر ممنوع شده است با این حال اکثر مردم مصر در فقر بسر می‌برند و توان خرید مواد اولیه گرانقیمت را، چه وارداتی باشند و چه از داخل کشور تامین شوند، ندارند.

تنها 5درصد خاک مصر قابل زرع بوده و بقیه همه دشت است. ساختمان‌های بتونی پیوسته جای زمین‌های زراعتی اطراف شهر‌ها را می‌گیرند. آینده بخش کشاورزی مصر هم امیدوارکننده نیست و نیاز مردم به غله  را تکافو نخواهد کرد. گذشته از آن کشت برنج که تنها از ده سال قبل در مصر رایج شده است به آب فراوان نیاز دارد و این کشور با کمبود آب مواجه است.

دولت مصر همیشه در حل معضل کم آبی  ناکام  بوده و کمبود آب در گذشته عامل بروز بحران‌های اجتماعی به ویژه در مناطق روستایی بوده است. اعتراض زارعان به کمبود آب در سال 1997 به قیمت جان 70 نفر تمام شد در حالی که امروز هم وضع بهتر از آن زمان نبوده و بسیار بحرانی است.

تلفیق بحران دامنه‌دار کم‌آبی با مشکل افزایش بهای  محصولات غذایی شرایط را بیش از هر زمانی در این کشور ملتهب کرده است.

یکی از شهروندان مصری در تظاهراتی که هفته گذشته در اعتراض به افزایش لجام گسیخته قیمت‌ها  برگزار شده بود، فریاد می‌زد: من به مسؤولان امور می‌گویم که آنها دست روی دست گذاشته‌اند و مردم از گرسنگی می‌میرند.
وی افزود: این یک فاجعه است. اگر کاسه صبر مردم لبریز شود آنگاه کشور در آتش خواهد سوخت.

منبع: خبرگزاری آلمان‌