هرمـز؛ آینه عجز آمریکا

ان‌بی‌سی‌نیوز نوشت که ترامپ «به‌دلیل ناتوانی مشاوران ارشد و متحدانش در رسیدن به توافق درباره راهبرد جنگ با ایران، دچار کلافگی فزاینده شده است.» این شبکه به نقل از منابع خود افزود، رئیس‌جمهور آمریکا در جلسه‌ اخیر با مقام‌های ارشد امنیت ملی «از کوره در رفته» و «ناسزا گفته» است. به نوشته ان‌بی‌سی‌نیوز، منشأ اصلی این ناخرسندی اختلاف‌نظر درباره هدف جنگ است؛ این‌که آیا هدف، مقابله با تهدید هسته‌ای ایران بوده، یا کنترل تنگه‌هرمز، یا متوقف کردن برنامه موشکی و پهپادی ایران. همین روایت، مهم‌ترین نشانه بحران راهبردی واشنگتن است. در جنگ‌هایی که هدف روشن باشد، اختلاف بر سر اصل مأموریت معمولا به مرحله انفجار در بالاترین سطح سیاسی نمی‌رسد اما گزارش این منبع نشان می‌دهد اکنون و با گذشت پنج ماه از جنگ و ناکامی واشنگتن در برابر تهران، حتی در داخل تیم ترامپ نیز توافقی درباره این‌که آمریکا دقیقا برای چه وارد تقابل با ایران شده، وجود ندارد.
   

تنگه‌هرمز؛ تناقض آشکار میان روایت واشنگتن و میدان
نمونه روشن این سردرگمی را می‌توان در ماجرای تنگه‌هرمز مشاهده کرد. ستاد فرماندهی مرکزی ایالات متحده ــ سنتکام ــ روز چهارشنبه در شبکه ایکس مدعی شد تنگه‌هرمز از کنترل ایران خارج شده و طی سه ماه گذشته حدود هزار کشتی تجاری با حمایت نیروهای آمریکایی از تنگه‌هرمز عبور کرده‌اند و سپاه پاسداران «هیچ اختیاری برای تعیین مسیر تردد کشتی‌ها در این آبراه بین‌المللی ندارد.»  این بیانیه ساعاتی بعد با واکنش قاطع سپاه پاسداران مواجه شد. پایگاه اطلاع‌رسانی سپاه در اطلاعیه‌ای اعلام کرد: «ساعات ابتدایی امروز دو نفتکش متخلف به خیال این‌که می‌توانند از مسیر غیراعلامی ما، تحت اسکورت هوایی ارتش کودک‌کش آمریکا عبور کنند، بدون توجه به اخطارهای ما، در مسیر ناامن و غیرقانونی حرکت کردند که مورد اصابت قرار گرفته و متوقف شدند.» در ادامه همین اطلاعیه آمده است: «چهار نفتکش دیگر به‌سرعت تغییر مسیر داده و به محل خود بازگشتند.» سپاه همچنین تصریح کرد: «شب گذشته در پاسخ به بیانیه کذب سنتکام به اطلاع همه مالکان شرکت‌های کشتیرانی و بیمه رساندیم که به اطلاعیه‌های فرماندهی مرکزی آمریکا توجه نکنید و از کسانی که فریب خورده‌اند و دچار حادثه شده‌اند، سؤال کنید.» و هشدار داد: «مداخلات و امر و نهی‌های غیرقانونی ارتش کودک‌کش آمریکا به شناورها در منطقه بی‌پاسخ نخواهد ماند.» نهاد مدیریت آبراهه خلیج‌فارس نیز مجددا تاکید کرد: «به‌علت تداوم اقدامات تجاوزکارانه نیروهای نظامی آمریکا در منطقه، تردد از تنگه‌هرمز امکان‌پذیر نیست. به محض برقراری ثبات و آرامش، تمامی درخواست‌ها براساس ترتیب و زمان‌بندی بررسی و مجوزها به مرور صادر خواهند شد.» واقعیت صحنه نشان می‌دهد آمریکایی‌ها که در میدان نتوانستند به اهداف خود برسند، تلاش دارند با دروغ‌های بزرگ، بازار انرژی جهان را به آرامش برسانند اما واقعیت اصلی اصابت کشتی‌هایی است که از قوانین ایرانی تنگه‌هرمز سرپیچی کنند و بازار به‌خوبی معنای این مسأله را درک می‌کند.
     

اطلاعیه شماره‌ ۵۴ ؛ تأکید سپاه بر کنترل تنگه‌هرمز
روابط‌عمومی سپاه پاسداران در اطلاعیه شماره ۵۴ نیز موضع خود را با صراحت بیشتری بیان کرد. در این اطلاعیه آمده است: «تنگه‌هرمز سرزمین ما است و دریادلان نیروی دریایی سپاه مقتدرانه کنترل آن را در دست دارند و به غریبه‌ای که از هزاران کیلومتر دورتر آمده‌ اجازه دخالت داده نخواهد شد.» این اطلاعیه همچنین تأکید می‌کند: «تنگه هرمز تا زمانی که زیاده‌گویی‌ها و تهدیدات مقامات آمریکایی و دخالت‌های آنها در حرکات دریایی در منطقه وجود دارد، قابل بازگشایی نیست.» در بخش دیگری از همین اطلاعیه آمده است: «شب گذشته دو تانکر نفتکش با تحریک پرنده‌های آمریکایی قصد خروج از مسیر ناایمن جنوب تنگه‌هرمز را داشتند که پس از وقوع حریق شدید در یکی از آنها هر دو شناور با سرعت به عقب برگشتند.» سپاه در پایان هشدار داد: «کشورهایی که در کمک به متجاوز دخالت دارند، اگر رفتار خود را اصلاح نکنند، پاسخ سختی دریافت خواهند کرد.»
     

گسترش دامنه درگیری کویت و بحرین در کانون اخبار
هم‌زمان، اطلاعیه‌های نظامی منتشر شده در تهران از گسترش دامنه درگیری به پایگاه‌های آمریکا در منطقه خبر می‌دهند. روابط‌عمومی سپاه در اطلاعیه شماره ۵۶ اعلام کرد: «در ادامه عملیات نصر ۲ و تنبیه متجاوز با حمله به پایگاه هوایی آمریکا در علی السالم، دو آشیانه پهپادی و یک مخزن سوخت هواپیما و بالگردهای نظامی به آتش کشیده و منهدم شد.»در متن این اطلاعیه تأکید شده است: «تنبیه متجاوز تا پایان دادن به غارت ثروت‌ها و منابع ملی مسلمانان و اخراج اشغالگران و غارتگران آمریکایی از منطقه ادامه دارد.» از سوی دیگر روابط‌عمومی ارتش جمهوری اسلامی ایران نیز درباره مرحله بیست‌وششم عملیات «صاعقه» اعلام کرد: پهپادهای انهدامی ارتش «ژنراتورهای برق»، «سامانه ناوبری» و «ساختمان‌های اداری و پشتیبانی» ارتش آمریکا در پایگاه شیخ عیسی بحرین را هدف قرار داده‌اند. در این بیانیه آمده است: حملات روزهای گذشته «خسارات قابل توجهی به تجهیزات و مراکز استقرار نیروهای ارتش آمریکا وارد ساخته‌» و در این حمله پایگاه شیخ عیسی آسیب جدی «در توان رزم و پشتیبانی رزمی نیروهای متجاوز» دیده است. 

چرا گزارش ان‌بی‌سی نیوز مهم است؟
​​​​​​​اهمیت گزارش ان‌بی‌سی نیوز فقط در بیان عصبانیت ترامپ نیست؛ بلکه در آشکار کردن شکاف میان اهداف اعلامی و واقعی جنگ است. اگر هدف مهار برنامه هسته‌ای بود، بحث کنترل تنگه‌هرمز چه جایگاهی در جلسات امنیت ملی دارد؟ اگر هدف کنترل هرمز بود، چرا موضوع برنامه موشکی و پهپادی در مرکز اختلافات قرار گرفته است؟ و اگر همه این اهداف هم‌زمان دنبال می‌شوند، آیا واشنگتن اکنون حاضر است این شکست همه‌جانبه را قبول کند.مجموعه تحولات اخیر از گزارش ان‌بی‌سی‌نیوز تا دروغ رسانه‌ای سنتکام، انفجار نفتکش‌ها و تحولات منطقه، تصویری از فشار فزاینده بر ساختار تصمیم‌گیری آمریکا ارائه می‌کند. کاخ‌سفید در حالی با چند جبهه هم‌زمان مواجه است که به گفته رسانه آمریکایی، حتی درباره تعریف مسأله نیز اجماع ندارد. گزارش ان‌بی‌سی‌نیوز درخصوص «از کوره در رفتن» ترامپ نشانه بحران در اتاق فرمان جنگ است. هم‌زمان، سیطره کامل ایران بر تنگه‌هرمز و انتشار اطلاعیه‌های متوالی درباره اصابت قرار دادن پایگاه‌های آمریکا در منطقه نشان می‌دهد میدان تحولات برخلاف روایت ساده‌سازی‌شده واشنگتن، همچنان به نفع ایران است. در چنین شرایطی آنچه بیش از هرچیز جلب توجه می‌کند نه نمایش اقتدار، بلکه دشواری آمریکا در تعریف هدف، مدیریت بحران و حفظ انسجام راهبردی در برابر ایران توسط دشمنان است.