شمعدانی، گل خاطره‌ها

شمعدانی با وجود ظاهر ساده و ظریفش به دلیل این که در بیشتر نقاط ایران خوب پرورش پیدا می‌کند، جایگاه بسیار مهمی در خاطرات نوستالژیک ما دارد.

این گیاه از خانواده معروف ژرامیناسه و بومی جنوبی‌ترین کشور آفریقا، یعنی آفریقای جنوبی زادگاه اصلی این گیاه است. انواع مختلفی از شمعدانی شناسایی شده که حدود 220 گونه آن ثبت شده است که ارتفاع بعضی از انواع بوته‌های آن به 2 متر هم می‌رسد. بعضی گونه‌های پیوندزده این گیاه به عنوان گل آپارتمانی استفاده می‌شود.

برگ‌های شمعدانی پهن و کرک‌دار است. گل‌های آن نیز بزرگ و به انواع رنگ‌های سفید و سرخ و قرمز و بنفش و نارنجی و... دیده می‌‌شود.

از گونه‌های مختلف این گیاه که بعضی از آنها پیوندی هم هستند، می‌توان به شمعدانی بهار هلویی، ‌شمعدانی سفید، ‌شمعدانی ترمه‌ای، ‌شمعدانی پیچ، ‌شمعدانی معمولی و ‌شمعدانی عطری اشاره کرد.

آنچه بیشتر در کشور ما کشت می‌شود شمعدانی معمولی یا پلارگونیوم هورتوم است که برگ‌های سبز پنجه شکل و گل‌های درهم فشرده و متراکم دارد و در داخل خانه نیز قابل نگهداری است. برای شمعدانی می‌توان از کود ازته برای زیاد شدن شاخ و برگ‌ها، ‌کود فسفره برای تقویت ریشه و همچنین کود پتاس برای داشتن گل‌های بیشتر استفاده کرد. 5 گرم از کود را در یک لیتر آب حل کرده و در بهار و تابستان هر هفته به شمعدانی بدهید.

مخلوطی از خاک جنگلی ، تورب و ماسه خاک مناسب رشد شمعدانی است. خاک این گیاه باید بدون آهک باشد.

شمعدانی به نور فراوانی احتیاج دارد. این گیاه را در محلی قرار دهید که در طول روز نور کافی دریافت کند.

این گیاه از آبیاری فراوان لذت می‌برد. در زمستان وقتی گیاه گل ندارد، می‌توان آبیاری را کمتر کرد، ولی در زمان گل داشتن هر روز به گیاه آب و رطوبت کافی برسانید.

اواخر تابستان از شاخه‌های انتهایی گیاه قلمه 10 سانتی‌متری جدا کنید و در پودر هورمون ریشه‌زایی بزنید تا ریشه بدهد. ریشه‌زایی معمولا یک ماهی طول می‌کشد. بعد گیاه را در خاک مناسب بکارید.

درجه حرارت مناسب برای شمعدانی 10 تا حداکثر 25 درجه سانتی‌گراد است. این گیاه در تابستان نیاز به آب فراوان دارد و هر روز باید آبیاری شود، بخصوص که در فضای باز باشد.

در شش ماهه دوم سال این گیاه کمتر گل می‌دهد و بهتر است از کودهای گلدهی برای آن استفاده کرد و حواسمان به میزان نور آن باشد، چراکه سرمای هوا در فضای باز به آن آسیب می‌زند و در فضای داخل خانه هم ممکن است نور کافی نداشته باشد.

نسیبه سادات میرباقر/ مهندس کشاورزی