شگردهای جدید شرکت های هرمی

هنوز هم انسان برای به دست آوردن پول باید کار کند و وارد چرخه اقتصادی جامعه شود. البته از زمانی که نوع روابط افراد و اقتصاد جامعه پیچیده و گسترده‌تر شد، افرادی به نام کلاهبردار در جامعه ظهور پیدا کردند و به روش‌های مختلف از سادگی دیگران استفاده کرده و آنها را فریب می‌دادند. این کلاهبرداران شگرد‌های مختلفی دارند که شرکت‌های هرمی هم جزئی از آنهاست.این افراد اکثر طعمه‌های خود را از بین جوانان ساده پیدا می‌کنند و با وعده‌های یک شبه پولدار شدن آنها را خام کرده و میلیون‌ها تومان از آنها می‌گیرند.

هفته گذشته برنامه شوک موضوع خود را به شرکت‌های هرمی و نحوه فعالیتشان اختصاص داده بود و به بررسی فعالیت غیرقانونی این شرکت‌ها پرداخت.

جذب افراد با وعده استخدام در شرکت معتبر

پسر جوانی که یکی از طعمه‌های این شرکت‌ها بود و در زمان فعالیت برای جذب افراد دستگیر شده بود درباره نحوه جذب شدنش گفت: «یکی از بچه‌های دانشگاه که مدت‌ها بود هیچ کسی از او خبر نداشت با من تماس گرفت و گفت مدتی است که در کرمان هستم و در کارخانه مس کار می‌کنم. به او گفتم خب تو که آنجا کار می‌کنی برای ما هم کاری جور کن. او هم گفت فعلا برای تو یک فرم استخدام می‌گیرم شاید بتوانی پیش من بیایی و کار کنی. بعد از مدتی دوباره زنگ زد و گفت فرم برایت پر کردم و اسمت برای یک پروژه یک هفته‌ای درآمده است و باید به تهران بیایی. با من برای اولین بار در پارک قرار گذاشتند که ناگهان دیدم شخصی آمد و درباره کار و محصولات چیز‌هایی برایم توضیح داد. برای بار دوم هم دوباره با من در پارک قرار گذاشتند و فردی دیگر آمد و توضیحات جدیدتری ارائه داد. آن فرد گفت این یک هفته که به تهران آمدی در اصل برای معرفی این کار آمدی و سود خوبی هم به دست خواهی آورد. من هم اول از دست دوستم ناراحت شدم ولی در ادامه با توضیحاتی که برایم دادند از کار خوشم آمد و جذب شدم.»

در ادامه دکتر رئیسی، قاضی دادگستری نحوه جذب این شرکت‌های هرمی را نوعی فریبکاری دانست و گفت:در گزارش‌های آخری که نهاد‌های انتظامی از این شرکت‌ها گرفته‌اند مشخص شد آنها با عنوان استخدام در قرارگاه خاتم‌الانبیا، در شرکت نفت، شرکت مخابرات یا دیگر مکان‌های معتبر طعمه‌های خود را جذب می‌کنند و با استفاده از روش‌های خاص خودشان از سادگی این افراد سوءاستفاده کرده و آنها را در همان شرکت‌های هرمی سابق جذب می‌کنند.

اسارت افراد به جای جذب در شرکت

اکثر طعمه‌ها از شهرستان آمده بودند و هیچ کدام وضعیت مالی خوبی نداشتند. یکی از آنها از پدر خود که در روستا روی زمین کار می‌کرد خواسته بود تا 15 میلیون تومان از دیگران قرض بگیرد و به او بدهد تا پولش را در فاصله زمانی کوتاه دو برابر کند.

بین این طعمه‌ها چند نفری هم بودند که ادعا کردند آنها را به نوعی به اسارت گرفته بودند. به طور مثال اجازه نمی‌دادند که فرد با خانواده‌اش تماس بگیرد و محل زندگی‌اش را اطلاع بدهد. آنها فقط وظیفه داشتند پول به حساب شرکت واریز کنند یا افراد جدید را جذب کنند.

سطحی‌نگر نباشیم

دکتر فاطمی، روان‌شناس سطحی نگاه کردن به قضایا را یکی از دلایل در دام افتادن دانست و گفت: باید از راحت گرفتن و سطحی زندگی کردن پرهیز کرد. با خواندن یک موضوع، شنیدن یک مساله و پیشنهاد‌های اغواگر نباید تسلیم تدریس‌ها و فضاهای صوری بشویم. باید به انسان‌هایی که در پشت این فضاها وجود دارند انتقادی نگاه کنیم. آنها خودشان مشکلات بزرگ و درونی دارند و می‌خواهند ما را هم به درد خود دچار کنند تا شاید از سادگی ما به سودی کلان برسند.

وی ادامه داد: ابعاد اجتماعی که این پرونده‌ها به جامعه ما وارد می‌کند خیلی زیانبارتر از آثار و تخریب‌های اقتصادی است. چه طلاق‌هایی که ما شاهد بودیم به همین دلیل صورت گرفته است. ضرب و جرح‌هایی که شاهدش بودیم یا قتل‌هایی که در این پرونده‌ها اتفاق می‌افتد خودش اثبات‌کننده این موضوع است.

سرگشته لیدر

دکتر بابایی/ سرپرست سابق دادسرای ویژه رسیدگی به جرایم رایانه‌ای: برای جذب یک شخص از هم دانشکده‌ای‌ها، همکلاسی‌ها، همخدمتی‌ها و دوستان یک فرد استفاده می‌کنند و بیشتر هم به دنبال جوانان جویای کار هستند. کسانی که بیکار هستند را دعوت می‌کنند تا به صورت فیزیکی به محل قرار بیایند و حتی خیلی دقیق اعلام می‌کنند که باید بدون وسیله نقلیه حضور پیدا کنید و با وسیله نقیله عمومی از شهرستان به تهران بیاید.

بعد از دعوت این افراد اولین قرار ملاقات را در مکان‌های عمومی می‌گذارند مثل پارک‌ها و کافه‌ها. این موضوع به این دلیل است که اگر شخصی جذب شرکت نشد محل شرکت را یاد نگیرد و همه چیز محرمانه بماند.

فرد بعد از قرار‌های پی‌در‌پی و باور دروغ‌های متعددی که از کار و آینده در اختیارش می‌گذارند کم‌کم مجاب می‌شود که بهتر است کار را انجام بدهد. افراد شرکت با دیدن رغبت از سوی طعمه خود ممکن است یکی دو روز فرد را حتی در مسافر خانه هم نگهداری کنند. بعد از آن هم بدون آن که شخص از محل اصلی شرکت مطلع شود او را به محل آفیس منتقل می‌کنند تا فعالیت خود را شروع کند.

با جذب هر کدام از افراد نوعی نگاه خوشایند از گروه در ذهنشان به وجود می‌آید. آنها فکر می‌کنند بهترین کار دنیا را آغاز کرده‌اند. از همان ابتدا تلقین‌ها در گروه زیاد است. افراد یک علاقه خاصی به گروه و کار تیمی پیدا می‌کنند و هر کدام دوست دارند آن‌قدر فعالیت کنند که مثل لیدر گروه به موفقیت‌های بزرگ دست پیدا کنند. حتی یک نوع لیدر پرستی در آنها به وجود می‌آید. آنها سرگشته لیدر می‌شوند تا جایی که حتی وقتی که او را می‌بینند ممکن است دستش را هم ببوسند.

عاطفه گودرزی