6 سال از صدور فرمان 8 ماده ای رهبر معظم انقلاب خطاب به سران سه قوه درباره مبارزه با مفاسد اقتصادی گذشته و اکنون ستاد مبارزه با این مفاسد پس از هیاهوی بسیار ، به خاموشی عمیقی فرو رفته است.
کد خبر: ۹۴۸۷۷
این خاموشی از زمانی آغاز شد که گزارش نهایی عملکرد ستاد در طول 5 سال با انتقادهای فراوانی ، بخصوص از سوی نمایندگان مجلس روبه رو شد. محور این انتقادها ، جای خالی دانه درشت ها در گزارش بود.
پناهگاه ها و مفرهایی که برای مفسدان اقتصادی در کشور ما وجود دارد باعث می شود که گاهی اختلاس های مالی با ارقام نجومی صورت گیرد ؛ بدون این که رد پای کسی مشاهده شود
همچنین نمایندگان خواستار اعلام اسامی مجرمان صدها پرونده ای بودند که قوه قضاییه اعلام کرده بود به این پرونده ها رسیدگی کرده است .از سوی دیگر عده ای در قوای مقننه و مجریه ، دیدگاه رئیس قوه قضاییه در اصلاح ساختارها و فرآیندهای شکل گیری مفاسد اقتصادی را نوعی فرافکنی عنوان کردند که خارج از چارچوب وظیفه قوه قضاییه در رسیدگی موردی و مصداقی به پرونده های مفاسد اقتصادی است اما دستگاه قضایی محدویت های قانونی در اعلام نام متهمان پرونده های اقتصادی و آسیبهای روانی اقتصادی آن در ایجاد فضای ناامن اقتصادی و اجتماعی برای سرمایه گذاران و فعالان اقتصادی را از محدودیت های اعلام اسامی مفسدان اقتصادی اعلام کرد. زمانی نگذشت که اختلاف نظر میان سه قوه در خصوص نحوه برخورد با مفاسد اقتصادی ، موضوع محوری پرونده های مفسدان اقتصادی را از مقابل تریبون رسانه ها به حاشیه برد و اکنون کمتر خبری از ستاد مبارزه با مفاسد اقتصادی در رسانه ها منتشر می شود.
روح فرمان
رهبر معظم انقلاب در 10 اردیبهشت 1379 ، فرمان 8 ماده ای را خطاب به سران سه قوه درباره مبارزه با مفاسد اقتصادی صادر کردند. در این فرمان تصریح شده است : امروز کشور ما تشنه فعالیت اقتصادی سالم و ایجاد اشتغال برای جوانان و سرمایه گذاری مطمئن است و این همه به فضایی نیازمند است که در آن ، سرمایه گذار و صنعتگر و عنصر فعال در کشاورزی و مبتکر علمی و جوینده کار و همه قشرها ، از صحت و سلامت ارتباطات حکومتی و امانت و صداقت متصدیان امور مالی و اقتصادی مطمئن بوده و احساس امنیت و آرامش کنند. اگر دست مفسدان و سوئ استفاده کنندگان از امکانات حکومتی قطع نشود و اگر امتیازطلبان و زیاده خواهان پر مدعا و انحصارجو طرد نشوند ، سرمایه گذار و تولیدکننده و اشتغال طلب ، همه احساس ناامنی و نومیدی خواهند کرد و کسانی از آن به استفاده از راه های نامشروع و غیرقانونی تشویق خواهند شد. در فرمان رهبر معظم انقلاب تاکید شده است : خشکاندن ریشه فساد مالی و اقتصادی و عمل قاطع و گره گشا در این باره ، مستلزم اقدام همه جانبه به وسیله قوای سه گانه ، مخصوصا دو قوه مجریه و قضاییه است . قوه مجریه با نظارتی سازمان یافته و دقیق و بی اغماض ، از بروز و رشد فساد مالی در دستگاه ها پیشگیری کند و قوه قضاییه با استفاده از کارشناسان و قضات قاطع و پاکدامن ، مجرم و خائن و عناصر آلوده را از سر راه تعالی کشور بردارد. بدیهی است که نقش قوه مقننه در وضع قوانین که موجب تسهیل راهکارهای قانونی است و نیز در ایفای وظیفه نظارت ، بسیار مهم و کارساز است . مرکز پژوهش های مجلس اعلام کرده است فرمان 8 ماده ای رهبر معظم انقلاب به مثابه فرمان حکومتی بوده که منجر به تشکیل ستاد مبارزه با مفاسد اقتصادی شده است . مخاطبان این فرمان ، دولت به معنای عمیق کلمه و قوای سه گانه هستند و صدور این فرمان در سال رفتار علوی ، طرحی برای همکاری قوای سه گانه و اتحاد در افق های کلی بوده است .براساس این گزارش ، فرمان 8 ماده ای دارای ابعاد مختلف از جمله تشکیل ستاد و تهیه طرح مبارزه با فساد اقتصادی و اجرایی کردن آن ، الگوی مبارزه علمی بر پایه نظام آرمانی علوی و اسلامی ، مراقبت از سلامت نظام اسلامی از جهت اقتصادی و همکاری و اتحاد سازمان یافته میان قوای سه گانه است . دفتر مطالعات بنیادین حکومتی مرکز پژوهش های مجلس ، اطلاع رسانی بموقع و مناسب ، شفافیت در مبارزه با مفاسد اقتصادی ، تبیین محدودیت ها و موانع مبارزه با مفاسد اقتصادی ، توانمندسازی دستگاه های نظارتی ، اصلاح ساختار اقتصادی کشور و بازنگری در تعریف فساد مالی در بخشهای عمومی و خصوصی را از راهکارهای تحقق فرمان 8 ماده ای رهبر معظم انقلاب عنوان کرده است.
برخوردهای گزینشی - قوانین ناکارآمد
حسن سبحانی نیا ، عضو کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی معتقد است : اگر دستورالعمل 8 ماده ای رهبر معظم انقلاب مورد توجه قرار می گرفت ، زمینه برای برخورد جدی با مفاسد اقتصادی هموار می شد.این نماینده مجلس به ایسنا می گوید: نکاتی که در این فرمان به آن اشاره شده بود ، نوعی تکلیف به دستگاه های مسوول بود که اگر به صورت کامل مورد توجه قرار می گرفت ، به عنوان یک منشور می توانست زمینه را برای برخورد جدی با مفاسد اقتصادی هموار کند تا جایی که عناصری که در بدنه اجرایی کشور در بخشهای مختلف هستند ، به خود اجازه سوءاستفاده از موقعیت ها و رانتها را ندهند. موسی قربانی ، عضو هیات رئیسه مجلس نیز می گوید: یکی از راههای ریشه یابی و کم کردن مفاسد اقتصادی ، روشن ساختن قوانین و مقررات است تا کسی نتواند از آنها سوءاستفاده کند اما زمانی که مقررات دست و پاگیر باشد و جای اما و اگر داشته باشد ، زمینه فساد نیز فراهم می شود.وی عملکرد سه قوه را در بحث مبارزه با مفاسد اقتصادی مثبت اما ناکافی ارزیابی کرده و می افزاید: در این زمینه نیاز به تلاش بیشتر است چرا که کلیت کار دولت در این جهت است اما در سطوح پایین تر نیاز به کار جدی تر داریم .اکنون پس از 5 سال اگرچه ستاد مبارزه با مفاسد اقتصادی ترجیح داده که خود را در حاشیه هیاهوی رسانه ها قرار دهد اما نتیجه انتخابات ریاست جمهوری در سوم تیرماه و قبل از آن انتخابات هفتمین دوره مجلس شورای اسلامی نشان داد که مردم به کسانی رای دادند که مبارزه با فساد اقتصادی را سرخط شعارها و تبلیغات خود کرده بودند. اکنون که دولت نهم با مجلس هفتم همراه شده است ، مردم منتظر تحقق این شعارهایند.