در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم
فعالان اقتصادی در گفتوگو با جامجم مطرح کردند
لغو تحریمها روی کاغذ
در حالی که بارها مسئولان بانک مرکزی و تیم اقتصادی دولت اذعان کردهاند تحریمهای مالی و بانکی برداشته شده است، اما شواهد نشان میدهد این تحریمها همچنان پابرجاست.
موضوع لغونشدن تحریمها مدتی است که از زبان فعالان اقتصادی شنیده میشود، اما همچنان مسئولان بانک مرکزی، تیم اقتصادی دولت و مسئولان مذاکرات هستهای اعلام میکنند که طرفهای غربی به تعهدات خود در این زمینه عمل کردهاند و همین موضوع باعث شده تا دوگانگی در افکار عمومی حاکم شود که آیا واقعاً این اتفاق افتاده است یا خیر. البته از جانب مسئولان دولتی مواضع متناقضی درباره لغو تحریمها بیان شده است.
علیاکبر صالحی، رئیس سازمان انرژی اتمی چندی پیش از بدعهدی آمریکاییها در لغو تحریمها سخن گفت، اما رئیسجمهور در نشست خبری پایان سال خود با رد اظهارات صالحی، تاکید کرد که 1+5 به تعهدات خود در این زمینه عمل کرده است و تحریمها لغو شده است. اما حقیقت ماجرا کجاست؟ چرا با وجود اصرار مقامات ارشد دولت، فعالان اقتصادی همچنان از ادامه محدودیتهای مالی و بانکی علیه کشورمان سخن میگویند؟
بررسیها نشان میدهد هرچند تحریمهای مالی علیه ایران روی کاغذ لغو شده، اما به هیچ بانک درجه یک اروپایی اجازه مراوده مالی با ایران داده نشده است و از آنجا که این بانکها جریمههای زیادی را برای ارتباط با ایران در زمان تحریم متحمل شدهاند، دیگر تن به ارتباط مجدد نمیدهند. همکاری نکردن این بانکها موجب شده تا آن گشایشی که مدنظر ایران بود، حاصل نشود و مراودات تجاری و بانکی ایران به شرایط عادی برنگردد.
فصلالخطاب
مطمئناً فرمایشات نوروزی مقام معظم رهبری، فصل الخطاب درباره بدعهدی غربیها و عدم لغو تحریمها بود. ایشان فرمودند: «در همین توافقی هم که ما با آمریکاییها در قضیه 1+5 و مساله هستهای کردیم، آمریکاییها به آنچه وعده داده بودند عمل نکردند و کاری را که باید میکردند انجام ندادند. بله، به تعبیر وزیر خارجه محترم ما، روی کاغذ کارهایی را انجام دادند اما از راههای انحرافی متعدد، جلوی تحقق مقاصد جمهوری اسلامی را گرفتند. شما نگاه کنید امروز در کشورهای غربی و کسانی که تحتتأثیر آنها هستند، همچنان معاملات بانکی ما دچار مشکل است، بازگرداندن ثروتهای ما در بانکهای آنها دچار مشکل است، معاملات گوناگون تجاریای که احتیاج به دخالت بانکها دارد دچار مشکل است. وقتی دنبال و تحقیق میکنیم و میگوییم چرا اینجور است، معلوم میشود از آمریکاییها میترسند.»
رهبر معظم انقلاب تاکید کردند: «آمریکاییها گفتهاند که ما تحریمها را برمیداریم و روی کاغذ هم برداشتند، اما از طرق دیگر جوری عمل میکنند که اثر رفع تحریمها مطلقاً به وجود نیاید و تحقق پیدا نکند. بنابراین، کسانی که امید میبندند به اینکه بنشینیم با آمریکا در فلان مساله مذاکره کنیم و به یک نقطه توافقی برسیم ـ یعنی ما یک تعهّدی بکنیم، طرف مقابل هم یک تعهّدی بکند ـ از این غفلت میکنند که ما ناگزیر باید به همه تعهدهای خود عمل کنیم اما طرف مقابل با طرق مختلف، با شیوههای مختلف، با خدعه، با تقلب سر باز میزند و به تعهدهایی که کرده است عمل نمیکند. این چیزی است که ما امروز در مقابل چشم خودمان داریم میبینیم؛ یعنی خسارت محض.»
ایشان همچنین در دیدار هفته گذشته با جمعی از مداحان اهلبیت علیهمالسلام، مجددا اشارهای به عدم لغو تحریمها کرده و فرمودند: «امروز روزگارِ همهچیز است. روزگار مذاکره هم هست؛ باید در مذاکره قوی بود و جوری باید مذاکره کرد که بعد سرمان کلاه نرود. اینکه ما مذاکره بکنیم، روی کاغذ بیاوریم، بنویسیم، امضا کنیم، بعد آنها هم بهحسب ظاهر یک کاری انجام بدهند منتها تحریمها برطرف نشود و تجارت راه نیفتد، پیدا است که یک اشکالی در آنجا هست؛ نباید بگذاریم این اشکالات بهوجود بیاید و در آنجا هم باید خودمان را قوی کنیم.»
بانکهای درجه یک با ایران همکاری نمیکنند
در همین حال محمد لاهوتی، رئیس کنفدراسیون صادرات ایران درباره لغو تحریمهای مالی و بانکی به جامجم گفت: اکنون کشورهای اروپایی، لغو تحریمها را اعلام کردند، اما بانکهای درجه یک این کشورها به دلیل اینکه با آمریکا مراوده نزدیک دارند، ترجیح میدهند روابط با ایران را برقرار نکنند.
وی افزود: تحریمها علیه ایران به دو دسته اولیه و ثانویه تقسیم میشود که تحریمهای اولیه از 37 سال پیش همزمان با پیروزی انقلاب اسلامی آغاز شد. اما تحریمهای ثانویه چند سال است که علیه ایران اعمال شده که مربوط به مسائل هستهای است.
تحریمهایی که اکنون رفع شده، مربوط به مسائل هستهای بوده، اما بانکهای درجه یک اروپایی منتظر رفع تحریمهای اولیه از سوی آمریکا علیه ایران هستند تا روابط را با کشور ما آغاز کنند.
این عضو اتاق بازرگانی تهران اظهار کرد: اکنون تیم مذاکرهکننده هستهای و وزیر امور خارجه به دنبال حل مسائل رفع تحریمهای اولیه هستند.
لاهوتی درباره دسترسی ایران به سیستم سوئیفت گفت: به دلیل تحریمهای بهوجود آمده علیه ایران و بانک مرکزی، سیستم سوئیفت برای ایران بهروزرسانی نشد و همین امر موجب شده تا روند مراودات مالی کمی به طول بینجامد. رئیس کنفدراسیون صادرات ایران تاکید کرد: اکنون ایران با بانکهای درجه دو و سه اروپایی در ارتباط است و گشایش السی از طریق سوئیفت برقرار میشود.
آمریکا شفاف عمل نمیکند
جمشید عدالتیان، عضو هیات نمایندگان اتاق بازرگانی ایران نیز درباره لغو تحریمها به جامجم گفت: تحریمها لغو شده و سوئیفت برقرار است، اما بانکهای اروپایی حاضر به مراوده با بانکهای ایرانی نیستند و تنها دلیل آن نبود شفافیت و موضع آمریکا روی این موضوع است.
وی افزود: همچنین هنوز آینده روشنی از اقتصاد ایران مشخص نیست و همین امر باعث میشود تا کشورهای اروپایی تصویر مبهمی از اقتصاد ایران داشته باشند. عدالتیان اضافه کرد: روسا و مسئولان بانک مرکزی ایران باید با همتایان خود در اتحادیه اروپا ملاقاتهایی داشته باشند و پیشنهادهایی را درخصوص مبادله با ارزی غیر از دلار بدهند تا مراودات ایران با کشورهای دیگر بیشتر شود. این عضو اتاق بازرگانی تاکید کرد: ایران تاکیدی به استفاده از دلار در مبادلات بینالمللی خود ندارد و ارزهای دیگر میتواند جایگزین دلار باشد و این وظیفه مسئولان بانک مرکزی است که باید پیگیری شود.
وعدهها محقق نشد
همچنین دکتر عبدالمجید شیخی، کارشناس اقتصادی در گفتوگو با جامجم اظهار کرد: وقتی شخص معاون وزیر امور خارجه کشور به اعمال تحریمهای جدید اقرار میکند، مشخص است که از خطوط قرمز عبور کردهاند و حاضر نیستند آن را بپذیرند.
وی افزود: کشور هنوز موردی از آثار اجرای برجام حس نکرده و دولت اصرار دارد که برجام دو و سه را اجرایی کند در حالی که باید به فکر اجرای اقتصاد مقاومتی باشد.
شیخی ادامه داد: هماکنون کشور با اقتصاد شرطی دست و پنجه نرم میکند. یعنی تولیدکننده و مصرفکننده منتظر ایجاد شرایط خاصی مانند برقراری ارتباط با غرب است و همین موضوع باعث شده تا اقتصاد به رکودی عمیق فرو برود.
این کارشناس اقتصادی تصریح کرد: دولت برای اقتصاد وعده برنامه صد روزه را به مردم داد،اما هزار روز گذشت و اتفاق مثبتی حاصل نشد. اینکه میگویند سوئیفت برقرار شده، اما بانکهای اروپایی با ایران در ارتباط نیستند، مانند این است که بزرگراه ساخته شود،ولی خودرویی در آن تردد نکند. ساخت آن بزرگراه چه فایدهای دارد؟
خبرنگار، مقصر است!
در این میان، اظهارات هفته گذشته رئیسجمهور اتریش درباره لغو نشدن تحریم سوئیفت، بسیار قابل تأمل بود. رئیسجمهور اتریش در مصاحبه با خبرگزاری صدا و سیما، تاکید کرد که تحریم سوئیفت لغو نشده است. این در حالی است که از زمان اجرای برجام، مسئولان دولت کشورمان بارها تاکید کردهاند که تحریم سوئیفت کاملاً لغو شده است.
اظهارات رئیسجمهور اتریش، با مواضع عجیب اعضای تیم مذاکرهکننده هستهای کشورمان مواجه شد. از یک سو، حمید بعیدینژاد، عضو تیم مذاکرهکننده عنوان کرد که احتمالاً رئیسجمهور اتریش به طور دقیق از سوئیفت اطلاع نداشته که چنین موضعی گرفته و از سوی دیگر، سید عباس عراقچی، معاون وزیر امور خارجه، تقصیر را به گردن خبرنگار صدا و سیما انداخت!
عراقچی در برنامه گفتوگوی ویژه شنبهشب شبکه دوی سیما، در خصوص اظهارات رئیسجمهور اتریش در مورد اینکه ایران هنوز به سوئیفت وصل نشده و تحریمها در این زمینه برداشته نشده است، با انتقاد از نحوه سؤال پرسیدن خبرنگار صداوسیما از رئیسجمهور اتریش گفت: خبرنگاری که با رئیسجمهور اتریش مصاحبه کرده، این سؤال را از وی پرسیده که چرا تحریمهای سوئیفت برداشته نشده است و رئیسجمهور اتریش نیز به دلیل اینکه از جزئیات این موضوع بیاطلاع بوده است به این موضوع استناد کرده که وقتی خود خبرنگار ایرانی میگوید، این تحریمها برداشته نشده است.
در مجموع باید گفت تا زمانی که مسئولان تیم مذاکرهکننده هستهای کشورمان و تیم اقتصادی دولت، واقعیت عدم لغو تحریمهای وعده دادهشده را نپذیرند، نمیتوان به اصلاح این اوضاع، امید داشت. بنابراین گام اول در این موضوع، پذیرش واقعیت بدعهدی غربیها در انجام تعهداتشان در لغو عملی تحریمها از جانب دولتمردان کشورمان است.
پاسخ رسانه ملی به اظهارات عراقچی
محمدرضا چپریان، مدیرکل اخبار خارجی خبرگزاری صداوسیما درباره سؤال خبرنگار رسانه ملی از رئیسجمهور اتریش گفت: رئیسجمهور اتریش و دفتر ریاست جمهوری این کشور در جریان سؤالات خبرگزاری صداوسیما قرار داشتند.
به گزارش مهر، در پی اظهارات شنبهشب هفته جاری سید عباس عراقچی، معاون وزیر امور خارجه مبنی بر اینکه خبرنگار خبرگزاری صداوسیما در وین نظر خود را درباره سوئیفت به رئیسجمهور اتریش القا کرده است؛ مدیرکل اخبار خارجی خبرگزاری صداوسیما گفت: سؤالات مصاحبه اختصاصی با رئیسجمهور اتریش از قبل به اطلاع دفتر ریاستجمهوری و شخص رئیسجمهور رسیده بود.
وی افزود: خانم کاظمی، خبرنگار خبرگزاری صداوسیما دقایقی قبل از آغاز مصاحبه، برای اطمینان مجدد، به رئیسجمهور اتریش تاکید میکند که آیا درخصوص سؤال مربوط به سوئیفت مشکلی وجود ندارد که رئیسجمهور اتریش پاسخ میدهد هیچ مشکلی وجود ندارد و هر سوالی را که میخواهید بپرسید.
مدیرکل اخبار خارجی صدا و سیما خاطرنشان کرد: در مصاحبه با مقامات کشورهای دیگر بخصوص رؤسای جمهور، عرف رسانهای به این صورت است که سؤالات و محورهای اصلی مصاحبه از قبل به اطلاع طرف مصاحبهشونده میرسد.
تازه ها
گوناگون
پیشنهاد سردبیر
گزارش «جامجم» درباره دستاوردهای زبان فارسی در گفتوگو با برخی از چهرههای ادب معاصر
فارسی، زبان گفتوگوی جهان
معاون وزیر بهداشت:
