راز عشق و تنفر

در گروه سنی نخست می‌توان گفت عمده‌ترین دلیل گرایش به یک تیم خاص برد و باخت آن تیم محسوب می‌شود. گاه پیش می‌آید یک نفر چندبار گرایش خود را تغییر می‌دهد، بنابراین در مجموع نمی‌توان دلایل علاقه‌مند شدن به یک تیم ورزشی را متعدد و متنوع پنداشت. اما در مورد گروه سنی دوم، داستان متفاوت بوده و تحت تاثیر عوامل مختلف فرد به یک تیم خاص علاقه‌مند می‌شود و در ادامه بتدریج با به‌دست آوردن آگاهی بیشتر نسبت به تیم مورد علاقه خود، میزان علاقه‌اش بیشتر و بیشتر هم می‌شود. در این گروه سنی عوامل فردی و اجتماعی، گروه همسالان، گاه آگاهی از میزان طرفداران یک تیم، سلیقه شخصی به دلایل شخصی و... از جمله این دلایل می‌تواند باشد. گاهی یک نفر وقتی مشاهده می‌کند فلان بازیکن یا مربی باشگاه دست به اقدامی خیرخواهانه و کارهای عام‌المنفعه می‌زند به باشگاه مورد نظر علاقه‌مند شده یا علاقه‌اش به آن باشگاه بیشتر می‌شود. به‌خاطر همین نکته و تئوری یادگیری اجتماعی است که به ورزشکاران یا به طور کلی افراد گروه مرجع که مورد توجه نوجوانان هستند توصیه می‌شود رفتار منحصر به فرد و تحسین برانگیزی از هر نظر داشته باشند، چرا که الگو شدن آنها برای برخی اجتناب‌ناپذیر است. به هر ترتیب محیط اطراف فرد نیز بشدت می‌تواند در گرایش او به یک تیم خاص یا تنفر از تیم مقابل بینجامد.

علاوه بر این عوامل، گاهی به خاطر عرق ملی نیز علاقه‌مندی خاصی به تیم‌های ورزشی شکل می‌گیرد. به عنوان مثال در حاشیه همین جام جهانی فوتبال اخباری مبنی بر اقدام به خودکشی برخی جوانان به‌دلیل شکست تیمشان شنیده شد. همچنین گاهی در کشورمان شنیده می‌شود به دلیل شدت هیجان یک نوجوان به فوتبال وی دچار پاره‌ای مشکلات جسمی می‌شود، بنابراین خانواده‌ها باید توجه داشته باشند علاقه‌مندی به یک تیم ورزشی از نظر روان‌شناسی تا حد مشخصی بلامانع است، اما چنانچه از یک حد مشخص فراتر برود می‌تواند نگران کننده شود. در نتیجه باید مانع شکل‌گیری چنین وضعی شد یا خیلی زود نسبت به درمان آن اقدام کرد.

به هر حال در شرایطی که ابتدا یک فرد ممکن است به‌طور اتفاقی، براساس علایق دوران کودکی یا به هر دلیل فردی و اجتماعی طرفدار یک تیم ورزشی ‌شود در ادامه این طرفداری از نظر روانی روی او تاثیرات غیر قابل‌ انکاری می‌گذارد، از تاثیر مثبت ناشی از شادمانی تا تاثیر مخرب روانی و اندوهگین شدن. آنچه در این میان مهم است طرفداران فوتبال نباید اجازه دهند این طرفداری از نظر روانی آسیبی متوجه آنها کند یا آنها را به رفتارهایی چون پرخاشگری سوق دهد، باید توجه داشت جنبه‌های مثبت فوتبال مثل دیگر پدیده‌های پیرامون انسان را می‌توان پر رنگ دید و صرفا برای شادابی روح طرفدار آن شد، نه آزرده شدن و آزردن دیگران.

دکتر لاله سامع / روان‌شناس ورزشی