اینترنت؛ فرصت یا تهدید

نگرانی از آثار منفی اینترنت بر سلامت روان، امری محدود نیست. مرور اخبار و مقالات علمی گویای آن است که این دغدغه محدود به یک کشور و اقلیم نیست و معضلی فراگیر در دنیاست.

«یاهو» به‌عنوان یک موسسه بزرگ و موتور جستجویی نامدار در فضای شبکه جهانی اینترنت، چند سال پیش به نوجوانان چند توصیه کلیدی ارائه داد. یکی از کلیدی‌ترین این توصیه‌ها این بود: قبل از این‌که پست بگذاری فکر کن! ارزیابی‌ها نشان می‌دهد آدم‌ها در فضای مجازی بی‌مهارت‌تر و بی‌فکرتر از محیط اجتماعی هستند. در نتیجه گاهی بی‌محابا چیزهایی می‌نویسند که شاید در محیط عمومی مطرح نکنند؛ سخنانی که می‌تواند آثار منفی برای چهره اجتماعی آنان داشته باشد و به روابط آنان آسیب بزند. یاهو در ادامه در تاکید بر این موضوع می‌گوید: پیام‌هایت با تو حرف می‌زند.

پیام‌ها برای در تماس ماندن با دوستان نقش مهمی ایفا می‌کنند، اما آن چیزی که در این پیام‌های متنی می‌نویسی تصویری از خود توست که به دیگران نشان می‌دهی، بنابراین به دقت به آن چیزی که می‌نویسی فکر‌ کن و تصویری از خود را به دیگران نشان بده که می‌توانی به آن افتخار کنی. روی منفی دیگر روابط مجازی، تنهایی و انزواست.

باوجود آن که اینترنت کاری کرده آدم‌ها با فشار یک دکمه در دو نقطه دور به هم وصل می‌شوند، اما تحقیقات نشان می‌دهد تنهایی انسان امروزی، به‌عنوان حسی درونی نه‌تنها با این ابزارها کاسته نشده، بلکه در بسیاری موارد زیادتر هم شده است.

پس عجیب نیست که یاهو توصیه می‌کند: رایانه خود را خاموش کن و با دنیا در تماس بمان! اینترنت، بی‌شک دنیایی سرگرم‌کننده است، اما فراموش نکن گاهی اوقات باید از آن فاصله بگیری. از خانه خارج شو و دوستانت را در دنیای واقعی ملاقات کن.

اینترنت، انقلابی در زندگی آدمی ایجاد کرده، زندگی دیگر بدون این فناوری و دیگر ابزارها و امکاناتی که به‌زودی خواهد آمد ناممکن است، اما نباید فراموش کنیم همان‌گونه که زمانی باکتری‌ها جسم انسان را تهدید می‌کرد، امروزه ویروس اطلاعات و فناوری است که روان آدمی را می‌تواند تهدید کند. اینترنت فرصتی بزرگ است که اگر مراقب نباشیم، می‌تواند تهدیدی جدی باشد.

دکتر امیرحسین جلالی ‌/‌ روانپزشک