ترفندهایی که​ می‌خورید

حالا بگذریم که خانه و برج ساختن بد است یا خوب و چه اثرات مخربی بر شهری مثل تهران داشته، اما در همین اثنا بسیاری از افراد متفرقه و شرکت‌های نه چندان حرفه‌ای و اسم و رسم‌دار شروع به کارساخت و ساز کردند آن هم نه با پول خودشان، بلکه با پول دیگران وحتی زمین دیگران. حالا چطور داستانش ساده، اما مفصل است. ماجرای پیش خریداران یا سازندگان مشارکتی با بساز و بفروش‌ها گسترده و متنوع است و هربار ماجرایی تازه از ترفندهایی که افراد در حین ساخت بنا خورده‌اند و سرانجام و به روش‌های گوناگون مجبور و ناچار به پرداخت پول بیشتر شده‌اند یا از بخشی از حقوق خود صرف‌نظر کرده‌اند، نقل می‌شود. این ترفندها از اشخاص عادی بساز و بفروش تا شرکت‌های ساختمانی مثلا بزرگ گسترده است.

یکی از افرادی که بساز و بفروش‌ها بلاهای متعددی سرش آورده‌اند، می‌گوید: «حدود 15ـ10 سال پیش آشنایی داشتیم که تقریبا بیکار بود و برای امرار معاش هر کاری می‌کرد. روزی سراغ من آمد و گفت: فلانی می‌خواهی خانه بخری؟ گفتم چطور. مگه شما سراغ داری؟ تعریف کرد که باید در پروژه خانه‌سازی شریک شوم و پول خانه را پیش بدهم. این طوری هم خانه برایم ارزان‌تر درمی‌آید و در آن سهیم هستم وهم خانه از اول به اسم خودم است. من هم به دنبال این بودم که با این شیوه خانه‌دار شوم حال آن‌که نمی‌دانستم چه قرار است بشود.

وی افزود: «بالاخره ​سراغ این کار رفتم، ولی دست آخر​نزدیک بود همین خانه‌ای که دارم را هم از دست بدهم. مجبور شدم خانه پیش خریدی را قبل از تمام شدن به همان سازنده بفروشم. در طول کار هم متوجه شدم کسی که این کار را می‌کند، اصولا زمینش مال فرد دیگری است و خودش هم هیچ پولی ندارد. تمام کارها را با چک انجام می‌دهد و اول ماه به آخر ماه را با واریزی یک عده خوش خیال‌تر از من که به امید خانه‌دار شدن بودند، می‌‌رساند. قرار بود حداکثر این خانه‌ها ظرف دوسال تمام شود و قابل سکونت باشد، اما پس از دوسال هنوز به نازک کاری هم نرسیده بود و نمی‌دانم سرانجام هم تا کی تحویل این خانه‌ها طول کشید.»گرچه این داستان، نوع قدیمی پیش‌فروش و بساز و بفروشی است و این روزها کسی دیگر به این شیوه بساز و بفروشی نمی‌کند، اما داستان این جماعت و آنچه با مسکن می‌کنند هنوز ادامه دارد. یکی از مهم‌ترین ترفندهایی که موجب شده بساز‌و بفروشی را یک شغل تمام عیار بدون هیچ مانعی کند، درآمدهای افراد از جوانب​آن است. در واقع فروش خود خانه شاید دیگر سود چندانی نداشته باشد، اما خود عملیات ساخت برای فرد سازنده پولساز است ضمن این‌که نگهداری خود پول و استفاده از آن با توجه به شرایط تورمی خودش درآمد دیگری است. اینچنین است که نگاهی به ترفندهای رایج در بازار بساز و بفروشی مفید و آگاهی بخش به نظر می‌رسد.

رایج‌ترین شیوه!

رایج‌ترین ترفند بساز و بفروش‌ها«کم فروشی» است که بیشتر در نوع و کیفیت مصالح ساختمانی دیده می‌شود. البته بتدریج با همه‌گیر‌شدن این ترفند الان برای ساخت خانه‌ها بخصوص خانه‌های پیش‌فروش این نکته ذکر می‌شود که مثلا مصالح داخلی ساختمان مثل لوله‌کشی، سنگ و سرامیک کف و دیوارها، نوع پوشش دیوارها، شیرآلات سرویس‌های بهداشتی، در مورد پنت‌ هاوس‌ها کف‌پوش فضای بیرونی پنت‌هاوس و.... از چه مصالحی و با چه کیفیتی استفاده شود، اما بازهم اگر فردی آگاهی و تجربه کافی نداشته باشد اسیر این ترفند قدیمی خواهد شد.

برعهده شما

اگر شما قصد ​ پیش خرید مسکن دارید یا می‌خواهید خانه‌تان را کسی بسازد به این موضوع توجه کنید که چه بخش‌هایی از کار با شماست و چه بخش‌هایی با سازنده! چون در بسیاری از موارد ​قرارداد را بسته‌اید و دست آخر ​ متوجه می‌شوید شما فقط صاحب یک چاردیواری هستید و بقیه کارها را باید خودتان دنبال کنید. حالا موضوع سند و خلافی و.... بماند ولی هر کاری که برای این آپارتمان بخواهید باید خودتان دنبال کنید. این‌که سازنده دنبال این کارها می‌رود تا حدود زیادی شباهت به خواب و خیال دارد. البته این کارها فقط دوندگی نیست، بلکه هزینه‌های متعدد و سرباری را بردوش شما می‌اندازد که فکرش را نکرده‌اید، لذا بعد از اتمام ساختمان می‌بینید که از محل این هزینه‌های سربار قیمت هر مترمربع بنا بسیار بیشتر از آنچه فکرش را کرده‌اید تمام شده است. البته گاه ماجرا از این هم فراتر می‌رود و با اتمام پول شما کار تکمیل ساختمان نیمه‌تمام می‌ماند و شما چند جوره ضرر کرده‌اید.

تاریخ تحویل

موعد تحویل خانه هم از کارهایی است که با آن براحتی برای سودآوری کار ساخت و ساز بازی می‌شود. شیوه آن هم خیلی ساده است اگر شما خانه را امروز تحویل بگیرید قیمت امروز است و اگر فردا باشد به قیمت فردا. حتی در برخی موارد اگر قیمت کامل واحد را هم پرداخت کرده باشید مابه‌التفاوت را باید پرداخت کنید. یعنی اگر تا پیش از شش ماه قبل موعد تحویل مبلغ آپارتمان را تسویه کنید شاید لازم نباشد که مابه‌التفاوت را پرداخت کنید، ولی اگر پس از شش ماه قرار باشد پول را تسویه کنید این مابه‌التفاوت را هم باید بپردازید. البته تاخیر در تحویل بنا ضررهای دیگری هم برای شما به دنبال دارد ؛​ خریدارانی که نیاز فوری برای سکونت دارند از این تاخیر زیانمند می شوند . برخی سازنده‌ها آن‌قدر تکمیل و تحویل بنا را کش می‌دهند که خریدار به ستوه آمده و از سر ناچاری هر مابه‌التفاوت یا پول اضافی را بپردازد و جانش را خلاص کند.

آخرین و بهترین راه‌حل

و اما توصیه سازندگان حرفه‌ای برای فرار از تمام این ترفندها یک چیز است: در انعقاد قراردادها حداکثر مشورت و دقت را کرده و ساده‌ترین جزئیات را نیز کتبا قید و شفاف کنید. همچنین به طور دائمی بر کار خرید مصالح و روند ساخت شخصا یا از طریق یک مهندس ناظر امین نظارت کنید.