در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم

شکوشبههها اگر هم در خصوص کاربران فیسبوک درست نباشد و آنها به حفاظت از حریم خصوصی خود مصمم باشند، درباره خود فیسبوک لاجرم درست است. به این معنا که سازوکار انتشار اطلاعات در فیسبوک به گونهای است که خواهناخواه زمینه نقض حریم خصوصی افراد را فراهم میکند، حتی اگر خود آنها بر سر امنیت حریم خصوصی هرگز حاضر به معامله نباشند و همه ملاحظات مربوط را رعایت کنند.
به عنوان مثال آن هوادار تیم «عقابهای فیلادلفیا» کارش را پس از درج استتوسی از دست داد که در آن از آخرین شرطبندی خود نوشته بود، یا مثلا «بونو» خواننده مشهور گروه U2 به دلیل انتشار «خصوصی» یک آلبوم عکس در فیسبوک، تا مدتها نقل محافل زرد ژورنالیستی شد. باید بپذیریم بسیاری از مردم به رغم اینکه به امنیت حریم خصوصی خود اهمیت میدهند، از همین ناحیه به دلیل عضویت در فیسبوک ضربه خوردهاند، فیسبوک به معنای واقعی کلمه منطقه قرمز حریم خصوصی است.
مشکل کجاست؟ به یک معنا، قصه از اینجا آب میخورد که مردم فیسبوک را به شکل اجتماعی استفاده میکنند. آنها همان انتظارات و امیدهایی را که به محیطهای اجتماعی واقعی دارند نسبت به فیسبوک هم دارند و این مشکلات زیادی میآفریند. به عنوان مثال افراد دوست دارند همان دوستیهای غنی و پیچیده رودررو را در فضای آنلاین هم تجربه کنند، اما آیا واقعا چنین چیزی ممکن است؟
مسأله این است که اغلب کاربران فیسبوک به حفظ حریم خصوصی در این سایت اهمیت میدهند، اما چالشهای بر سر راه آن را با همان قواعد فضاهای واقعی، ارزیابی میکنند، قواعدی که در مدیریت محیطهای اجتماعی واقعی به واسطه سالها تجربه، امتحان خود را پس دادهاند، اما اصلا معلوم نیست در فضای بیگانه فیسبوک چه سرنوشتی در انتظارشان باشد.
به عنوان مثال یکی از قواعد بسیار مهم زندگی اجتماعی که ما در همه حال بدون اغماض قائل به رعایتش هستیم، این است که وقتی حرف میزنی، «مخاطبت را بشناس». شما جوکی را که برای یک دوست صمیمی تعریف میکنید احتمالا نمیتوانید با همان کیفیت برای پدر، مادر، خواهر، رئیس یا نفر کناریتان در اتوبوس تعریف کنید. همیشه یک نگاه سریع به اطراف میاندازید و حواستان هست که چه کسانی در حال گوش دادن هستند. هر اشتباهی ممکن است به قیمت آبروی شما تمام شود.
کاربران فیسبوک هم هنگام ورود به این سایت، همین محاسبات ذهنی را در نظر دارند؛ چگونه مقصود خود را در استتوس درست بیان کنم یا مثلا چگونه این ویدئو را آپلود کنم که امنتر باشد و... مشکل اساسی، اما این است که شما نمیتوانید مقتضیات سخن گفتن با مخاطبانی را رعایت کنید که نامرئی هستند! چند لحظه کل شبکه دوستان خودتان در فیسبوک را تصور کنید. چه کسانی قادر خواهند بود استتوس آتی شما را مشاهده کنند؟ چند نفر از آنها را میتوانید نام ببرید؟ حتی اگر در لحظه حواستان باشد که مثلا مادربزرگتان یکی از دوستانتان در فیسبوک است، این موضوع در همه مواقعی که در فیسبوک پست میگذارید، یادتان میماند؟ میدانید فراموش کردن این موضوع گاهی ممکن است فاجعهای شرمآور در خانواده شما بیافریند.
مثال دیگر این مثل معروف است که «مرگ دستهجمعی، عروسی است». اگر همه دوستان شما مشغول پریدن از روی پل هستند، احتمالا از اینکه رودخانه پایین به اندازه کافی عمیق است، اطمینان دارند. شما وقتی به همراه یک جمع وارد یک محیط پرخطر میشوید، احتمال آسیب دیدنتان کمتر از زمانی است که به تنهایی آنجا میروید. حضور پرتعداد دوستان و نزدیکان را اما هیچ وقت نمیتوانید دلیلی بر امن بودن فیسبوک قلمداد کنید، در فیسبوک افراد متعددی ممکن است در زمان مشابه از یک خطر حریم خصوصی، صدمه ببینند. این اتفاقی بود که مثلا در زمان معرفی2 News Feed افتاد و خیلیها از نقض حریم خصوصی خود متضرر شدند.
فیسبوک در عین حالی که به ابزاری کارا برای خلق محیطها و تجربههای اجتماعی جدید تبدیل میشود، به عنوان خطری برای همان تجارب و محیطها هم مطرح است. همان سرورهای فیسبوک که ارسال پیام به دوستانتان را برای شما تسهیل میکنند، به آنها هم این امکان را میدهند که جملات شما را در یک ایمیل کپی کنند و برای دیگران بفرستند. همین ابزاری که در این سایت به شما امکان میدهد یک موضوع را فقط در میان شبکه خاصی از دوستانتان به اشتراک بگذارید، به آنها این امکان را میدهد که آن را به صورت عمومی با هر کسی که دلشان بخواهد به اشتراک بگذارند. همان قابلیت بررسی پروفایل که به شما برای یافتن دوستان جدید یا قضاوت در مورد کسانی که متقاضی دوستی با شما هستند، کمک میکند، به کارفرماها، روسا و مراجع امنیتی این امکان را میدهد که شما را چک کنند.
بدترین قسمت ماجرا اینجاست قواعدی که در بالا گفته شد در فیسبوک قابل اعتنا نیست، فراموش نکنید بزرگترین دلیل حضور شما در فیسبوک، حضور دوستان شما در آنجاست. (در حالی که همانطور که اشاره شد، حضور همزمان دوستان متعدد، کسی را از آسیبهای حریم خصوصی در فیسبوک مصون نگاه نمیدارد) یا مثلا عکس خندان شما در پروفایلتان، دوستانتان را متقاعد میکند که مشخصا با خود شما سخن میگویند نه یکسری مخاطب ناشناخته. رقم اطمینان بخش تعداد دوستانتان در فیسبوک نشانهای از این است که شما چه تجارب اجتماعی ارزندهای را در صورت فاصله گرفتن از این فضا ممکن است از دست دهید. همه اینها متاسفانه به این معناست که فیسبوک شما را برای نقض حریم خصوصی دوستانتان استخدام میکند، همانطور که آنها را برای نقض حریم خصوصی شما به کار میگیرد، در واقع فیسبوک یک ویروس حریم خصوصی است که با از هدف قرار دادن مکانیسمهای دفاع طبیعی میزبانان جدید باعث میشود آنها فکر کنند این ویروس بیضرر است، در حالی که بعد از اعتماد افراد فیسبوک از آنها برای آلوده کردن دیگران استفاده میکند و این ویروس در شبکه اجتماعی از شخصی به شخص دیگر سرایت میکند و هر جا که میرود، مردم دچار انبوهی از بیماریهای جدید و عجیبوغریب حریم خصوصی میشوند.
پانوشتها:
1 ـ برگرفته از کتاب ترجمه نشده «فیسبوک و فلسفه»
2 ـ ابزاری در فیسبوک که در آن در خصوص فعالیتهای فیسبوکی دوستانتان، اطلاعرسانی میشود. به عنوان مثال اگر دوستی عکس خاصی را لایک کرد یا با فرد جدیدی دوست شد، این در News Feed کنار صفحه شما قابل مشاهده است.
جیمز گریمل من1 / مترجم: عرفان پارسا
در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم
گزارش «جامجم» درباره دستاوردهای زبان فارسی در گفتوگو با برخی از چهرههای ادب معاصر
معاون وزیر بهداشت:
گذشته از این مگر كسی شما رو مجبور میكنه عكسهای خصوصیتون رو تو فیسبوك بگذارید .كه میگید نفوذ به حریم خصوصیه .
آقایان مسئول بجای پاك كردن صورت مسئله به فكر راه حل صحیح اون باشید.
همینطور كه میدونید اكثر كسانی كه وارد این سایت میشن جوان هستند .
یك كلام ختم كلام تا به فكر اشتغال وحل مشكل ازدواج جوانها نباشید دشمن، خوب بلد جونها رو سرگرم بكنه.
یا علی