این مجموعهها با قصههای جذاب خود به طرح مسائل و مشکلات خاصی میپردازند که در جوامع مختلف وجود دارند و به افشاگری درباره چیزهایی میپردازند که در پشت پرده اتفاق میافتد و قرار نیست در سطح عمومی و برای مردم عادی مطرح شود. همین پنهانکاری رسمی است که باعث توجه بیشتر مردم عادی به این مسائل میشود و با تماشای مجموعههای افشاگر به دنبال آن هستند که پی به حقیقتهای ناگفته و پنهان پشت پرده ببرند.
مجموعه اپیزودیک «افشاکننده» که از شبکه سه پخش میشود هم در چنین حال و هوایی سیر میکند و همانطور که از نام آن پیداست، لحنی افشاکننده و پرسشگر دارد. جان مککی، فیلمساز جوان انگلیسی کارگردان این مجموعه است. این در حالی است که خالق قصه و شخصیتهای مرکزی آن تونی مارچانت است. افشاکننده در یک فصل و در سال 2007 تولید شد و ریچارد کویل، ایندرا دارما و دانیل رایان بازیگران اصلی آن هستند.
خط اصلی قصه مجموعه درباره زن و شوهر وکیلی به نام بن گریم و الیشا کرل است که در کار خود با پروندههای مختلف و متنوعی روبهرو هستند. یکی از پروندههای مهمی که این زوج با آن سر و کار پیدا میکنند، یک پرونده سیاسی است. متهم این پرونده مردی مصری به نام محمد گیزا است که اتهام وی همکاری با گروه تروریستی القاعده و بمبگذاری برای آنهاست. این دو وکیل در کار خود با مشکلات زیادی روبهرو میشوند.
آنها متوجه این نکته میشوند که سیاست رسمی بر این پایه قرار دارد که این متهم را محکوم کند و این زوج وکیل تصمیم میگیرند واقعیت موضوع را از دل دروغهایی که در پیرامونشان وجود دارد، کشف کنند. به این ترتیب، لحن مجموعه حال و هوایی هیجانانگیز و تا حدودی دلهرهآور پیدا میکند و تنش موجود در آن کمک میکند قصه به شکل جذابتری در معرض دید تماشاچی قرار گیرد. این تنش تا پایان ماجرا با تماشاچی همراه است و لحظهای او را رها نمیکند.
منتقدان تلویزیونی میگویند فیلمنامه افشاکننده قوی است و خیلی خوب نوشته شده است. آنها از این فیلمنامه به عنوان یک اثر کامل اسم میبرند که تمام جنبهها و زوایای موضوع را مورد مکاشفه و بحث قرار میدهد؛ از اینرو آنها نقطه قوت اصلی مجموعه را فیلمنامه آن میدانند. با این حال همین منتقدان عقیده دارند برای لذت بردن بیشتر از افشاکننده، تماشاچی باید با موضوعات مهم سیاسی و اجتماعی روز هم آشنایی داشته باشد تا بتواند بهتر در جریان آن چیزهایی قرار گیرد که در طول قصه مطرح و عنوان میشود.
فیلمنامه مجموعه براساس یک ماجرای واقعی نوشته شده و خیالی است، اما با وجود این خیلی به واقعیتهای زندگی روزمره و مسائل سیاسی و اجتماعی نزدیک است و میتواند در هر نقطهای از جهان اتفاق بیفتد. حال و هوای ترسناک برخی از سکانسها و لحظههای مجموعه هم دقیقا شبیه همان چیزهایی است که در زندگی روزمره آدمها رخ میدهد.
افشاکننده، نهمین کار بلند تلویزیونی جان مککی است. او پس از کارگردانی چند فیلم کوتاه، سال 1999 اولین مجموعه تلویزیونی خود را کارگردانی کرد و خیلی زود تبدیل به یکی از چهرههای مطرح تلویزیونی انگلستان شد.
از معروفترین کارهای او تا قبل از تولید افشاکننده، باید از درام تاریخی «رابینهود» (2006) اسم برد. جوناس آرمسترانگ نقش رابینهود این مجموعه را بازی کرد. این نسخه تلویزیونی رابینهود طی چند سال گذشته، چند بار از تلویزیون جمهوری اسلامی ایران پخش شده و در زمان پخش، بینندگان زیادی را جذب خود کرد.
موفقیت بالای این مجموعه و افشاکننده باعث شهرت بیشتر مککی شد و او این روزها در تدارک کارگردانی اولین فیلم بلند سینمایی خود «نه یک پایان خوش دیگر» با بازی کارن گیلان، بازیگر فیلم علمی تخیلی و پرسر و صدای کمیکاستریپی «نگهبانان کهکشان» است.
این کارگردان درباره افشاکننده میگوید: «خودم هم طرفدار اینجور قصهها هستم و حال و هوای آنها را دوست دارم. در ژانرهای متنوعی کار کردهام و با تمام آنها آشنایی دارم، اما دوران تولید افشاکننده یکی از بهترین دوران کاریام بوده است.
حال و هوای این نوع کارها بهصورتی است که تماشاچی را کاملا درگیر ماجراجوییهای خود میکند و نمیگذارد او به چیز دیگری توجه کند. در این حالت، تماشاچی هر لحظه در انتظار یک اتفاق و موضوع تازه است و نمیتواند حدس بزند کمی بعد چه اتفاقی خواهد افتاد. اینجور تعلیق و بازی با تماشاچی را دوست دارم و احساس میکنم او نیز از این بازی که با او میشود، راضی و خشنود است.»
تونی مارچانت ، خالق و تهیهکننده مجموعه سابقه کار تئاتری دارد و در این رشته موفق به دریافت جوایزی شده است. منتقدان تلویزیونی از او بهعنوان یکی از هنرمندان کهنهکار رسانه کوچک اسم میبرند که از دهه 80 میلادی تا به حال نویسنده فیلمنامه و تهیهکننده تعدادی از مطرحترین مجموعههای تلویزیونی انگلستان بوده است. او که علاقه خاصی به ادبیات کلاسیک هم دارد، فیلمهای سینمایی تلویزیونی «انتظارات بزرگ» و «الیور توئیست» را تهیه کرده است.
IMDB / مترجم: کیکاووس زیاری
مرور بزرگ ترین جنجال های تاریخ جام جهانی (8)