در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم
ما به یاد داریم همیشه مستندسازان ما از نمایش ندادن فیلم مستند شکایت داشتند و آثار این افراد تنها در جشنوارهها یا معدود برنامههای به اصطلاح فیلمخانهای دیده میشد. هنگامی که این شبکه به کار افتاد، این هنرمندان میانگاشتند فیلم مستند یعنی طیفی از آثار جشنوارهای و زمانی که هنگام نمایش، همراهی خوبی با اولویت خودشان نیافتند، زبان به گله گشودند. اکنون سیاستگذار شبکه مستند باید در اعتنا به چنین نکتهای، زمانی متقن و معقول برای این آثاری در نظر بگیرد. اما مستندسازان ایران فراتر از این افراد هستند، بنابراین توجه به دیگر مستندسازان و بویژه شناسایی فیلمسازان جدید باید در برنامه این شبکه باشد همچنان که با برنامههایی چون «نردبان» چنین موضوعی پیگیری میشود. البته توجه به این دو طیف مستندساز، بحث دیگری را پیش میآورد که درباره گروه نخست، بیشتر قابل تعبیر است و آن، انتظار سفارش ساخت فیلم مستند جدید از سوی شبکه مستند به چنین فیلمسازانی است؛ به سخن دیگر، معاش مستندسازان از سوی این شبکه تأمین شود.
اما شبکه مستند، شبکه نخبگان نیست، بنابراین باید همه انواع مستند را شناسایی و برایش فرصت پخش ایجاد کند. خوشبختانه ما شاهد نمایش انواع آثار مستند هستیم، از مستندهای حیات وحش تا پزشکی و تاریخی یا مرتبط با رویدادهای معاصر، اما برای آن که چنین آثاری بیشترین مخاطب را داشته باشند، ابتدا نیازمند اطلاعرسانی همهجانبه هستیم و سپس تولید و پخش برنامههایی که بازتاب این نمایشها را در خود داشته باشد. سیاستگذاران این شبکه حتی میتوانند فراتر از جستجوی بازخورد برای شبکه خود، به فکر ایجاد یک برنامه چون «هفت» برای سینمای مستند باشند و البته از تجربه برنامههای زنده با حضور مستندسازان در نیمههای شب ـ که در آغاز کار این شبکه پخش میشد ـ نیز بهره گیرند.
البته این شبکه میتواند فراتر از پخش فیلم برود و به فکر برنامههای آموزشی در حوزه مستند باشد. این آموزشها میتواند با نقد آموزشگونه آثار مختلف با حضور فیلمسازان و منتقدان شروع شود و در ادامه با آموزش نکات مختلف با استفاده از فیلمهای موجود، حوزه اندیشهای علاقهمندان جوان را تقویت کند. این آموزشها همچنین میتواند با برنامههایی همراه شود که از طریق آن به گونهای فیلمسازی مستند برای تلویزیون به صورت فراخوان و مسابقه، تقویت و به دغدغه ذهنی فیلمسازان بدل شود.
این شبکه در ادامه چنین آموزشهایی میتواند بخشی ثابت برای آشناکردن جوانان و فیلمسازان با حوزه سینمای مستند خارجی تدارک ببیند و از طریق آن به معرفی مراکز آموزشی و دانشگاهها، سازمانها و مؤسسات فعال در تولید مستند در خارج، جشنوارههای معتبر، انتشارات، نشریهها و پایگاههای اینترنتی و مانند آن بپردازد. چنین تعامل و انتقال اطلاعاتی میتواند فیلمساز مستند و علاقهمندان این حوزه را به صورت اصولی با این حوزه درگیر کند.
حسین سلطانمحمدی
عضو انجمن منتقدان و نویسندگان سینمایی ایران
در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم
گزارش «جامجم» درباره دستاوردهای زبان فارسی در گفتوگو با برخی از چهرههای ادب معاصر
معاون وزیر بهداشت: