آبشار فرشتگان

آبشار فرشتگان با 979 متر ارتفاع بلندترین آبشار دنیاست که در میان جنگل‌های دورافتاده در لبه کوهی به نام آیونتیپو در اعماق جنگلی در منطقه حفاظت شده پارک ملی کانایما در ایالت بولیوار ونزوئلا قرار گرفته است. این آبشار از نوع آبشارهای پیوسته با شیب تند بوده و اندازه شیب آن نزدیک به 807 متر است. آب این آبشار بلند و زیبا به رودخانه کرپ می‌ریزد که در ادامه جریان این رودخانه به رودخانه‌ای بزرگ‌تر به نام چاروم که خود شاخه‌ای از رودخانه‌ای بزرگ‌تر است، می‌پیوندد.

قابل توجه است که این آبشار تا دهه 1930 میلادی ناشناخته باقی‌مانده بود، چرا که در میان جنگل‌های انبوه ونزوئلا پنهان شده بود. سال 1933 یک کاوشگر آمریکایی در حالی که با هواپیمای خود بر فراز این جنگل‌ها پرواز می‌کرد، آبشار بلندی دید و پس از شناسایی آن در نزدیکی آبشار فرود آمد و به بررسی منطقه و آبشار پرداخت. برای احترام به کاشف آبشار، نام آن را از نام خانوادگی این کاوشگر آمریکایی، جیمز انجل به معنی فرشته گرفتند.

اگرچه نام این آبشار، فرشتگان است و در سراسر دنیا به این نام شناخته می‌شود، اما سال 2009 هوگو چاوز، رئیس‌جمهور این کشور اعلام کرد که نام این آبشار باید به نام محلی آن و به زبان بومی تغییر کند، چرا که نام بیشتر مناطق طبیعی در سراسر دنیا یک نام بومی و محلی است. چاوز بر این باور است که پیش از این که جیمز انجل، کاوشگر آمریکایی پا بر خاک آن منطقه نهد و این آبشار را پیدا کند، آن وجود داشته و به ونزوئلا نیز تعلق داشته و دارد. البته با توجه به این ‌که این نام در بیشتر کتاب‌های جغرافیایی در سراسر دنیا و حتی ونزوئلا با نام آبشار فرشتگان شناخته می‌شود، دولت ونزوئلا پس از مدتی از مواضع خود کوتاه آمده و اعلام کرد که دیگر نمی‌خواهد نام آبشار را تغییر دهد بلکه خواهان آن است که این آبشار با نام محلی و بومی آن، کرپاکوپای وینا نیز شناخته و مطرح شود. کرپاکوپای وینا به زبان محلی «ریزش آب در عمیق‌ترین مکان» معنا می‌دهد.

آنچه از بررسی‌های تاریخی به دست آمده، این است که پیش از جیمز انجل نیز این آبشار کشف شده بود، اما خبر آن در سطح دنیا گسترش پیدا نکرده بود. در سده‌های شانزدهم و هفدهم میلادی یک کاوشگر اسپانیایی از این آبشار بازدید کرد. در سال 1912 میلادی یک کاوشگر ونزوئلایی به نام ارنستو سانچز لاکروز این آبشار را کشف کرد، اما متاسفانه او کشف خود را در سطح جهانی اطلاع نداد تا این ‌که جیمز انجل در نهم نوامبر سال 1933 در حالی که در آن منطقه جنگلی در جستجوی محل مناسبی برای فرود بود، به‌طور ناگهانی این آبشار را پیدا کرد.

او پس از گذشت نزدیک به چهار سال دوباره برای شناسایی کامل آبشار با یک تیم سه نفره که همسرش ماری نیز جزو آنها بود، بازگشت. در این زمان هواپیمای آنها دچار حادثه شد و مجبور شدند تا فرودی اضطراری داشته باشند و در فلات نزدیک آبشار فرود آمدند که متاسفانه باتلاقی بود و چرخ‌های هواپیما در آن گیر کرد و نتوانستند دوباره پرواز کنند. آنها 11 روز سرگردان بودند و توانستند پس از تلاشی مستمر به پایگاه خود بازگردند. این موجب شد تا نام آبشار را به افتخار او انجل نامگذاری کنند. قابل توجه است که پس از مرگ جیمز انجل، هواپیمای او را در موزه‌ای در ونزوئلا نگهداری کرده و به نمایش درآورده‌اند.

به طور کلی این آبشار از فلاتی بلند که در منطقه کوهستانی گویان قرار گرفته، پایین می‌ریزد. این منطقه از فلات‌ها، تپه‌های گرد، کوهستان‌های مسطح و دره‌های تنگ تشکیل شده است که از جنوب شرقی ونزوئلا تا برزیل شمالی را فراگرفته است. پوشش گیاهی این منطقه را جنگل‌های انبوه گرمسیری تشکیل می‌دهد. شکاف‌های کوچک و مجراهای آب گسترده که در ماسه سنگ‌های فلات پدید آمده‌اند، مقدار زیادی از باران را در خود ذخیره می‌کنند. این آب‌ها از کناره‌های فلات سرازیر می‌شوند و آبشار بلند فرشتگان را به‌وجود می‌آورند. همان‌گونه که گفته شد؛ آبشار به رودخانه کرپ می‌ریزد و در ادامه جریان این رودخانه به رودخانه چاروم که خود شاخه‌ای از رودخانه‌ای بزرگ‌تر به نام اورنیوکو است، می‌پیوندد و در نهایت مسیر همه این رودها به اقیانوس اطلس منتهی می‌شود.

یکی از چشم‌انداز‌های زیبای این آبشار، لحظات پس از بارش باران است که کم‌کم آبشار از لای ابرها و قطرات ریز باران پخش شده در هوا، نمایان می‌شود. در فصل باران آب آبشار بسیار زیاد است و جریان آن شدید می‌شود. بیشتر زمان‌ها در این دوران به علت ابری و بارانی بودن هوا، آبشار از دید پنهان می‌شود.

امروزه آبشار فرشتگان به عنوان یکی از پرجاذبه‌ترین نقاط دیدنی ونزوئلا در سطح دنیا معرفی شده است. با این‌ که این آبشار در جنگل‌های انبوه قرار گرفته، اما گردشگران بسیاری خواهان سفر به آنجا و بازدید از آبشار و رودخانه‌های اطراف آن و جنگل و زیبایی آنها هستند. به طور معمول از ماه ژوئن تا دسامبر (از خرداد تا آذر) به سبب بارندگی زیاد سطح آب آبشار و رودخانه‌ها زیاد است و در فصل خشک از دسامبر تا مارس (از آذر تا فروردین) سطح آب پایین می‌آید.

فاطمه کردی