داستان، فیلمنامه نیست

مردم این مرز‌و‌بوم، از روزگاران بسیار دور پندارها، باورها، افکار، آرزوها و تجربه‌هاى خود را در قالب قصه ریخته و آنها را مانند گوهرى نایاب به مرور تراش داده‌اند و سطوحى بر آن افزوده‌ و اجزایى از آن کاسته‌اند تا سرانجام به این شکل زیباى تحسین‌برانگیز درآمده و به دست ما رسیده‌ است.

هر کدام از این قصه‌ها درعین سادگى و صفاى بى‌پیرایه چنان لطیف و دلکش است که خواننده و شنونده را بى‌اختیار مجذوب مى‌سازد، اما از آنجا که طرح مسائل مردم در قالبى جذاب، پرکشش، سرگرم‌کننده و ساده یکی از دغدغه‌های برنامه‌ریزان فرهنگی یک کشور است.

یکى از راه‌های ماندگار شدن این قصه‌ها وارد کردن آنها به زندگی مردم است، چراکه روایت این قصه‌ها اگر با جلوه‌های صوتی و تصویری تلفیق شود، هم جذابیت بیشتری پیدا خواهد کرد و هم مفاهیم ذهنی و پیام‌های اخلاقی این قصه‌ها را بهتر منتقل می‌کند.

«روایت قصه، روایت پویانمایی» عنوان کتابی است که با هدف وارد کردن این قصه‌ها به زندگی مردم، 13 قصه عامیانه و فیلمنامه‌های برگرفته از آن را مورد بررسی قرار داده است.

ناهید حجازی، پژوهشگر این کتاب در مرکز تحقیقات صدا و سیمای جمهوری اسلامی این قصه‌ها را مورد بررسی قرار داده است.

حجازی با این کار اهمیت بازنویسی و ضرورت توجه به قصه‌های عامیانه متناسب با زبان معاصر را در میان برنامه‌سازان و تهیه‌کنندگان پویانمایی یادآور می‌شود و بر ظرفیت سخت‌افزاری و نرم‌افزاری پویانمایی‌ها برای بازآفرینی قصه‌های عامیانه کهن اشاره می‌کند.

کتاب «روایت قصه، روایت پویانمایی» به تفاوت‌های میان یک قصه و فیلمنامه تاکید زیادی می‌کند. این که در افسانه‌ها و قصه‌ها باید حوادث غیرضروری و فرعی حذف شود و ماجراها و شخصیت‌های اصلی پررنگ‌تر شود.

همچنین در قصه به دلیل نبودن صحنه‌پردازی‌های جذاب شاهد روایت خطی از یک موضوع هستیم، اما در پویانمایی حوادث غیرضروری و توصیفات که برای ایجاد فضای داستان است حذف شده و یک انیمیشن براحتی می‌تواند یکراست سراغ موضوع اصلی برود.

روایت قصه، روایت پویانمایی در 246 صفحه 13 قصه و افسانه را که مضمون برجسته‌تری نسبت به دیگر قصه‌ها داشته انتخاب کرده و این قصه‌ها را یک بار دیگر به‌صورت فیلمنامه نگاشته است و شخصیت‌پردازی‌های آنها را تغییر داده و برجسته کرده است.

به طوری که تنها پیام و محتوای اصلی داستان حفظ شده و سایر عناصر نمایشی تغییر کرده، چنان‌که گویی داستان جدیدی خلق شده است.