دوپینگ، تقلب علیه سلامت

انواع ویتامین‌ها و مواد سازنده پروتئین نیز در بازار موجود است و ورزشکاران از آنها استفاده می‌کنند. متاسفانه در سال‌های اخیر استفاده از برخی داروها که زیان‌های بسیار زیادی دارد در بین ورزشکاران حرفه‌ای رایج شده است و گاهی به قیمت مرگ آنها تمام می‌شود. تاسف بیشتر این است که در بین ورزشکاران تازه‌کار که می‌خواهند یکشبه ره صد ساله را بروند به صورت بی‌رویه و بیش از حد استفاده از داروها رایج است که سعی می‌شود به گوشه‌ای از این موارد و خطرات آن پرداخته شود.

انواعی از داروها که از هورمون جنسی مردانه مشتق شده‌اند برای تقویت عضلات استفاده غیرقانونی دارد. وجود این مواد در خون و ادرار ورزشکاران به عنوان دوپینگ محسوب می‌شود. این داروها بخصوص در خانم‌ها استفاده می‌شود و باعث ریزش موی سر، عضلانی شدن بیش از حد و به صورت مردانه، پرمویی، اختلال سیستم باروری، بم شدن صدا و کوچک‌شدن سینه‌هاست که گاه این عوارض حتی بعد از قطع داروها نیز باقی خواهد ماند و ورزشکار ممکن است کاملا نازا شود. در مردان هم با وجود این که این مواد مشتقات تستوسترون هستند ولی به دلیل سرکوب سیستم ترشح هورمون مردانه درونی، باعث کوچک‌شدن بیضه‌ها، عقیمی و بیماری پروستات می‌شود. علاوه بر این، بیماری کبدی مثل سرطان‌های کبد و عوارض روانی شدید این داروها سال‌ها بعد بیمار را آزار خواهد داد.

هورمون رشد باعث زیادشدن عضله و کم‌شدن چربی می‌شود و در گاوداری‌ها به عنوان هورمون گوشت‌ساز به کار می‌رود. متاسفانه در سال‌های اخیر به صورت بی‌رویه برای زیادشدن عضله در ورزشکاران به عنوان دوپینگ به کار می‌رود و مهم‌ترین خطر این هورمون این است که ایجاد انواع سرطان‌ها را تسریع می‌کند. از دیگر عوارض این هورمون ایجاد فشار خون و دیابت است که در بسیاری از موارد به قیمت جان ورزشکار تمام می‌شود. از دیگر مواد مورد سوءاستفاده در ورزش اریتروپوئیتین و انسولین است که اولی موجب خونسازی می‌شود و دومی در کنار خوردن مواد قندی فراوان باعث حجیم‌شدن بدن می‌شود که آنها نیز عوارض خاص خود را دارند.

دکتر رضا کریمی / متخصص بیماری‌های داخلی