مشهد نیازمند توجه ملی

این شهر که از دیدگاه مسئولان شهری اش به عنوان پیشانی نظام جمهوری اسلامی به دلیل موقعیت خاص و ویژه آن شناخته می شود در بخش های مختلفی اعم از بافت فرسوده، حمل و نقل شهری، زیرساخت های شهری و... دچار مشکلاتی است که باید با همت و کار مضاعف و توجه خاص گام های مؤثری برای کاهش این کمبودها برداشته شود.

یکی از مشکلات جدی بزرگترین کلانشهر گردشگری مذهبی کشور که سالانه حدود 25 میلیون زائر از نقاط مختلف داخل و خارج از ایران به آن وارد می شوند بافت فرسوده پیرامون حرم قدس رضوی است که تمامی زائران برای تردد به حرم با آن مواجه می‌شوند.

این بافت در شأن شهری مانند مشهد مقدس که قرار است در سال 2017 به عنوان پایتخت فرهنگی جهان اسلام معرفی شود نیست.

این منطقه در واقع مهمترین بخش شهر و مرکز ثقل حضور زائران و فعالیت های تجاری شهر محسوب می شود که متأسفانه در شرایط حاضر، وضعیت نابسامان و ناکارآمدی بافت، فرسودگی بیش از حد ساختمان های قدیمی، تداخل گذرهای پیاده و سواره، نارسایی های جدی در ترافیک محدوده (به علت تجمع کاربری های مختلف در این منطقه)، نبود پارکینگ مناسب و فضای سبز و مکان های مطلوب جهت گذراندن اوقات فراغت، کمبود مراکز خدماتی عمومی از قبیل اماکن اقامتی مناسب و فقدان خدمات بهداشتی مناسب و کافی سبب شده است که به تدریج توان تأمین خواسته های زائران و مجاوران در این محدوده کاهش یابد و در صورت تداوم این وضعیت حضور زائران با توجه به رشد روزافزون آنها به یک تهدید جدی تبدیل خواهد شد.

مسائل ذکر شده و نارسایی هایی اجتماعی از مشکلات جدی بافت پیرامون حرم اما رضا (ع) است که امکان خدمت رسانی مناسب و در شأن زائران آن حضرت را غیرممکن ساخته و اجرای هر چه سریعتر طرح های بهسازی و بازسازی بافت فرسوده پیرامون حرم مطهر رضوی را ضروری می سازد.

جهت بهبود شرایط بافت فرسوده اطراف حرم باید اقدامات گوناگونی انجام شود که می توان به موارد زیر اشاره کرد:

1- تقویت جاذبه های گردشگری و پذیرایی موجود با توجه به خصوصیات شهر و احداث مجتمع های تفریحی و گردشگری در شهر و نواحی پیرامون با توجه به پتانسیل های موجود

2- تشویق به سرمایه گذاری جهت گسترش فعالیت های بومی متناسب با ویژگی شهر

3- تقویت عملکرد بافت پیرامون حرم مطهر رضوی با تأکید با کاربری های تفریحی و گردشگری

4- ساماندهی شبکه ارتباط پیاده روهای منتهی به حرم مطهر

5- ساماندهی شبکه معابر به منظور ارتباطات بیشتر و ارتقای کیفیت خدمات رسانی

6- توسعه تأسیسات حمل و نقل عمومی در داخل شهر شامل توسعه خطوط مترو، تاکسیرانی و اتوبوس و....

7- نوسازی بناهای قدیمی و غیربهداشتی

8- ارتقای سطح بهداشت و رفاه عمومی

9- جلوگیری از ساخت و سازهای بی رویه اطراف حرم

10- ایجاد پیاده راه ها با توجه به توسعه حمل و نقل عمومی

11- شناسایی سکونت گاه های غیررسمی و توانمند سازی بافت ها و برنامه ریزی جهت بهبود وضعیت آنها

12- تجمع زدایی کاربری های تجاری و هتل ها از مرکز شهر و محیط پیرامن حرم

طرح احیای بافت فرسوده در حدود 16 سال است که آغاز شده ولی به گفته شهردار مشهد بعد از این مدت 46 درصد رشد داشته است که این رقم نشان دهنده پیشرفت 8/2 درصدی در هر سال بوده که گویای این مطلب است که برای تکمیل این پروژه باید سال های زیادی را صبر کرد.

بزرگترین مشکل در سر راه این پروژه تأمین بودجه مورد نیاز است. در این راستا می توان از طرق مختلفی همچون اختصاص بودجه های ملی توسط دولت، فروش اوراق قرضه، دریافت کمک های مالی از آستان قدس رضوی، طراحی و راه اندازی پروژه های درآمدزا توسط شهرداری مشهد، ایجاد فضای مناسب جهت سرمایه گذاری بخش خصوصی و.... بستر مناسبی را برای تأمین نیازهای مالی پروژه احیای بافت فرسوده ایجاد کرد.

با توجه به نگاه خاص رهبر معظم انقلاب حضرت آیت الله العظمی خامنه ای به مشهد مقدس و اینکه فرمودند: «هر اقدامی که به منظور آسایش زوار و میهمانان آستان قدس رضوی انجام گیرد بجا و موجب ثواب و اجر الهی برای اقدام کننده است.» باید مسئولان و دست اندرکارن این پروژه با همدلی و تلاشی مضاعف در پیشبرد سریع و مطلوب آن اقدام کنند.

محمدحسین ممجد- جام جم آنلاین