‌مساجد‌ چین

اسلام در اوایل دوره تانگ از شبه‌جزیره عربستان به چین معرفی شد. گوانگجو، شهر بندری در امتداد جاده ابریشم و یکی از اولین شهرهایی است که اسلام را پذیرفت. گفته شده سعدبن ابی‌وقاص یکی از فرستادگان حضرت محمد(ع) برای تبلیغ دین اسلام در امتداد جاده ابریشم و شهر گوانگجو سفر کرد و سپس به پایتخت چین در آن زمان یعنی چانگان ـ که امروزه ژیان نامیده می‌شود ـ می‌رسد و با امپراطور گائوزونگ از سلسله تانگ ملاقات کرده و او را به دین اسلام دعوت می‌کند و امپراطور نیز دین اسلام را می‌پذیرد. بعد از فوت سعدبن ابی‌وقاص، مقبره‌ای به احترام او به نام آرامگاه «‌Muslim Sage» ساخته شد. اولین مسجدی که در بین سال‌های (907 ـ 618) در سلسله تانگ ساخته شد، مسجد هوآی‌شنگ نام دارد و در زبان چینی‌که دقیقا برگردان واژه عربی است به معنای لغوی «اختصاص داده شده به صحابه پیامبر» است. قابل ذکر است که اخیرا 5 مسجد در گوانگجو وجود دارد.

هیچ مدرک تاریخی دال بر این که اسلام از چه زمانی به نانژینگ معرفی شد وجود ندارد، اگرچه مسلمانانی در شهرهای نزدیک مثل یانگژو و ژنژیانگ در منطقه تانگ و سانگ زندگی می‌کردند.

در سال 1290 تعداد149 خانواده سامورایی در نانژینگ زندگی می‌کردند که اکثر آنها مسلمان و به دنبال ارتش مغول چین از مراکز شهر آمده و در این نقطه ساکن شده بودند. به خاطر موقعیت استراتژیک و تطابق جاده ابریشم قدیم با جاده ابریشم دریایی جدید و کمک‌های سران مسلمان به ژویوآن ژانگ (اولین امپراطور) برای سازما‌ندهی سلسله مینگ، نانژینگ از شرق چین تا سلسله یوآن به مرکز اسلام تبدیل شد و اسلام به بالاترین حد خود در سلسله مینگ رسید. زمانی که نانژینگ پایتخت سلسله مینگ شد، اکثر ژنرال‌ها و سربازان مسلمان و صد‌ها هزار نفر از مردم مسلمان در این منطقه زندگی می‌کردند.همچنین در بین سال‌های 1949 تا 1911 حدود 11 مسجد در سلسله مینگ، 24 تا در سلسله کینگ، 13 تا در المثنی چین و 32 مسجد در شهر نانژینگ ساخته شد. در حال حاضر 12 مسجد در نانژینگ وجود دارد.

اسلام در حوالی قرن10‌ در سلسله مغولی یوان به بیژنگ معرفی شد و اولین مسجدی که در سال 996 در این شهر تاریخی ـ افسانه‌ای ساخته شد، مسجد نیوژی یا مسجد خیابان آکس نام دارد. این مسجد تاریخچه‌ای هزار ساله دارد و در آن زمان مسلمانان زیادی از سراسر دنیا برای عبادت به این مکان می‌آمدند. نیوژی مساحتی حدود 6000 مترمربع را به خود اختصاص داده است و از لحاظ ساختار شبیه قصرهای چوبی چینی ولی دارای طراحی داخلی به سبک عربی است و هیچ عکس حیوان یا انسانی به عنوان تزئینات در در و دیوار آن به کار نرفته است. روبه‌روی در ورودی مسجد دیوار بزرگی با ستون‌های مرمری سفید وجود دارد که گستره‌ای حدود 40 متر دارد.

روی دیوار نیز یکسری مجسمه‌های برجسته‌کاری شده قرار دارد که نشان‌دهنده شادی و خوشبختی است. بعد از عبور از در ورودی، بازدیدکنندگان با برجی 2 طبقه، 6 ضلعی و به ارتفاع 10 متر روبه‌رو می‌شوند که سقفی از لعاب طلا آن را پوشانده است.

این برج به نام برج تماشای ماه معروف است چون امام جماعت مسجد از بالای آن برای تماشای موقعیت ماه و تعیین زمان ماه رمضان استفاده می کرده است. وقتی در طول مسیر و در کنار برج قدم می‌زنید، به صحن مسجد می‎رسید که محدوده‌ای حدود 600 مترمربع را در بر‌می‎گیرد و ظرفیتی حدود هزار نمازگزار را دارد. در طاقی شکل مسجد با سوره‌هایی از قرآن و دعا تزئین شده است. برخی از این نوشته‌ها با دستخط کوفی ـ که بسیار هم در چین نادر است ـ نوشته شده است.

اتاق داخل مسجد نیز با نقاشی‌هایی از گل و دانه‌های تسبیح شیشه‌ای و شیشه‌های رنگی تزئین‌شده که به تقدس این مکان کمک کرده است. در خارج از صحن مسجد، 2 ستون سنگی با لوحی از تاریخچه مسجد نصب شده که جزئیات راجع به ساخت مسجد را نوشته است. در قسمت جنوب شرقی صحن مسجد نیز 2 سنگ قبر سیاه از 2 شیخ در زیر درخت سرو قرار گرفته است که اگرچه قدمت زیادی دارد ولی سنگ‌نوشته‌های روی آن خیلی شفاف و خواناست.قابل ذکر است که سلسله پادشاهی چین، شاهد رشد سریع اسلام و ساخت بیش از 30 مسجد در بیژینگ شد. اخیرا 27 مسجد در بیژینگ، 4 تا در محدوده دانگ‌چنگ، 4 تا در محدوده ژیشنگ، 3 تا در محدوده چنگوئن، 9 تا در شرق محدوده چایویانگ و 7 تا در شمال و غرب بیژنگ یعنی محدوده هایدیان واقع شده است. مساجدی که امروزه بیشتر مورد بازدید است شامل: نیوژی، دانگسی، تاندویا و مادیان است.