تیم بسکتبال جوانان ایران موفق شد با 4 پیروزی برابر یمن، لبنان، اردن و سوریه؛ بدون شکست مقام اول مسابقات غرب آسیا را از آن خود کند. به اعتقاد خیلیها جوانان با ارائه بازیهای زیبا دراین دوره نوید ظهور نسلی قدرتمند و جوان را برای آینده دادند. سجاد مشایخی، صالح فروتن، حسین رحمتی، رسول مظفری، حامد بیگی، بهنام یخچالی، میلاد عزیزی، محمد یزدان پناه، سروش دهقان، برنا طوسی، سعید باقری، امیر اسماعیل طاهری و کیوان ریاعی، بسکتبالیستهای جوان ایران در این مسابقات بودند. بعد از این بازیها، تیم ایران باید خود را برای بازیهای مرحله نهایی جوانان آسیا که سال 2012 برگزار میشود، آماده کند.
بسکتبال ایران در جوانان آسیا چند مدال رنگارنگ دارد. از مدال نقره بازیهای کویت سال 2002 گرفته تا 2 طلای جوانان در سالهای 2004 و 2008.بعد از آخرین مدال آسیایی جوانان در بازیهای تهران، نوبت به تیم سال 2010 رسید که با عنوان چهارم به کار خود در مسابقههای جوانان آسیا خاتمه داد و حالا نوبت به جوانانی رسیده تا در سال 2012 از مقامهای پیشین قهرمانی بسکتبال ایران دفاع کنند.
این حرف تازهای نیست که بسکتبال ایران باید در تمامی ردههای سنی در ردیف 3 تیم برتر آسیا باشد. در بدترین شرایط تیمهای ما باید جایگاههای دوم و سوم را داشته باشند و در بهترین حالت هم قهرمانی در قاره کهن در انتظار بسکتبال ایران است مگر اینکه در مدت زمانی 2 یا 3 ساله خیلی بدکار شده باشد تا بسکتبال ایران پایینتر از این سکوها قرار بگیرد.
تیم بسکتبال جوانان ایران در دوره فعلی رقابتهای جوانان غرب آسیا که در تهران برگزار شد به عنوان قهرمانی رسید. بازی با تیمهای یمن، لبنان، اردن و سوریه در غیاب عراق که پیش از این در نوجوانان قهرمان غرب آسیا شده بود، برای جوانان بسکتبال ایران مسرتبخش است اما همه آنچه دوستداران بسکتبال به دنبال آن هستند، نیست. در واقع کار تیم بسکتبال جوانان ایران با این بردهای پی در پی تازه آغاز شده است.
محمدرضا فدایینژاد سرپرست تیم جوانان بعد از بازیها گفته است: تعدادی از این جوانان مرا به یاد بهترینهای نسل گذشته بسکتبال ایران انداختند. جوانان بسکتبال در دورههای قبل در برنامهریزی برای پشتوانه سازی فدراسیون بسکتبال و در تیمهای نونهالان و نوجوانان فعالیت داشتند و این طور نیست که یکشبه در رقابتهای جوانان غرب آسیا حاضر شوند. تعدادی از نفرات این تیم در رده نوجوانان تجربه اردوهای برون مرزی و بازیهای غرب آسیا را در رده سنی نوجوانان داشتند و تعدادی دیگر علاوه بر بازی در تیم جوانان در بازیهای جهانی دانشآموزی شرکت کردند. محمود مشحون رئیس فدراسیون بسکتبال در پایان بازیها درباره تیم جوانان میگوید: این جوانان شایستگیهایشان را اثبات کردند و از این پس باید با قدرتی بیشتر به کارشان ادامه دهند.
باید قهرمانیهای آنها تداوم داشته باشد تا در قهرمانی آسیا پرچم ایران به اهتزاز درآید. راه بسیار دشواری در پیش است و فدراسیون بسکتبال به همراه کادر فنی تیم تمام تلاش خود را انجام میدهند تا جوانان ایرانی به حق خود برسند و دوباره شایستگیهایشان را اثبات کنند.
بازیکنان جوانان ایران در ماههای اخیر زیر نظر علی توفیق قرار گرفتند اما تا پیش از او قاسم کیانی و مربیان ردههای فدراسیون بسکتبال برای این تیم زحمات فراوان کشیدند. جوانان بسکتبال پس از ماهها تمرینهای فشرده باید رقابتشان را با حریفان سنتی بسکتبال ایران آغاز میکردند؛ حریفانی که همیشه پس از بسکتبال شرق دومین نگرانی این ورزش را در ایران ایجاد میکنند.
نکته: خیلیها چشم امیدشان به جوانان بود تا این بازیکنان با عملکردی مناسب در رقابتی خانگی بتوانند گرمای انتقاد از 2 اتفاق گذشته را تا حدی سرد کنند. جوانان بسکتبال برای تحقق خواستههای فدراسیون بسکتبال در یک ماه قبل از بازیها مورد توجه بیشتر قرار گرفتند
پیش از آغاز بیست و ششمین دوره جام ملتهای آسیا تاریخ رقابتهای قهرمانی جوانان غرب آسیا 15 مهر اعلام شد که کمی نگرانی بسکتبال دوستان را زیاد کرد. علی توفیق همان موقع به ایسنا، گفته بود: آماده کردن بازیکنانی که مدتی از مسابقه دور بودند، در این زمان کوتاه بسیار دشوار است، اما تمام تلاشم را میکنم تا بهترین تیم بسکتبال جوانان ایران را به رقابتها اعزام کنم. با توجه به هوش و ذکاوت و بسکتبال خودجوش جوانان ایرانی در ردههای پایه کار مربیان تا حدود زیادی هموار است فقط نحوه چگونگی هماهنگی و استفاده از استعداد خدادادی بازیکنان میماند که هنر مربیان در این قسمت بیشتر نمایان میشود.
کادر فنی تیم جوانان البته با مشکلات دیگری در 4 بازی غرب آسیا روبهرو بود. هر چند نباید بازیهایهای منطقهای را با قهرمانی در آسیا قیاس کرد اما به هر حال این مشکلات در مسیر بازیهای جوانان قرار داشته است. به اعتقاد برخی تیم جوانان ایران ناخواسته در شرایطی قرار گرفت که باید جور بسکتبال ایران را میکشید. پس از نتیجه ضعیف ایران در جام ملتهای آسیا و قرار گرفتن در مکان پنجم این رقابتها و عدم اعزام نوجوانان به قهرمانی آسیا همه نگاهها به تیم جوانان معطوف شد. پنجمی ایران در بسکتبال بزرگسالان آسیا و پس از آن اعزام نشدن نوجوانان فرصتی را ایجاد کرد تا منتقدان بسکتبال از شرایط این ورزش صحبت کنند و نسبت به عملکرد فدراسیون و کادر فنی تیم ملی بزرگسالان انتقادهای زیادی داشته باشند.
با وجود این خیلیها چشم امیدشان به جوانان بود تا این بازیکنان با عملکردی مناسب در رقابتی خانگی بتوانند گرمای انتقاد از 2 اتفاق گذشته را تا حدی سرد کنند. جوانان بسکتبال برای تحقق خواستههای فدراسیون بسکتبال در یک ماه قبل از بازیها مورد توجه بیشتر قرار گرفتند. محمدرضا مشحون مدیر تیمهای ملی بسکتبال درباره شرایط تدارکاتی تیم میگوید: تیم جوانان ایران در حالی میزبان حریفان آسیاییاش شد که نگران صغر سنی بازیکنان عربی بود.
این وضعیت در دوره قبلی هم اتفاق افتاده بود. تیم ایران نزدیک به 20 بازی تدارکاتی با تیمهای مختلف داخلی انجام داد که طبق برنامههای کادر فنی و فدراسیون، سعی شد تا حریفان جوانان از قویترین تیمهای بسکتبال ایران باشند. فولاد ماهان اصفهان، مهرام تهران، دانشگاه آزاد، کاله آمل و تعدادی از دیگر تیمها، حریفان تدارکاتی جوانان بسکتبال بودند. تردیدی نیست رقابتهای غرب آسیا نمیتواند معیار کاملی برای ارزیابی قدرت جوانان بسکتبال باشد و باید همچنان برای فراهم کردن امکانات و تدارکات بیشتر تلاش کرد. توفیق، سرمربی تیم بسکتبال جوانان درباره این موضوع میگوید: با وجود قهرمانی در این مسابقات، هنوز به خواستههای خود نرسیدهام زیرا معتقدم پتانسیل بسکتبال ما بسیار بالاتر از قهرمانی در غرب آسیا است. قرارداد من با فدراسیون بسکتبال تمام شده است و اگر تمایلی به ادامه حضور من داشته باشند، برنامه خود را برای این مسابقات تحویل فدراسیون میدهم. در صورتی که به کار خود در تیم جوانان ایران ادامه دهم، بازنگری کلی در این تیم خواهم داشت زیرا شرایط مسابقات قهرمانی آسیا با غرب آسیا کاملا متفاوت است. توفیق گفته است: از لحاظ فنی، بازیکنان با ضعف تکنیکی روبهرو هستند و باید روی آنها بیشتر سرمایهگذاری کنیم زیرا اولویت ما قهرمانی در مسابقات آسیاست اما با این وضعیت ممکن است دچار مشکل شویم.
مرحله نهایی بسکتبال جوانان آسیا در سال 2012 برگزار میشود و برای ایران با بسکتبال مستعدی که در ردههای سنی دارد فرصت از امروز برای بازنگری و ایجاد قدرت بیشتر فراهم است. بازیکنانی مانند صالح فروتن یا سجاد مشایخی میتوانند در آینده حرفهای بیشتری برای گفتن داشته باشند. اینکه کار جوانان تازه آغاز شده است را نه تنها مسوولان و مربیان میگویند بلکه بازیکنان از جمله مشایخی کاپیتان جوانان میگوید: خیلی خوشحالم که با همدلی بازیکنان توانستیم قهرمان شویم. باید در ایران قهرمان میشدیم. همه میدانستیم که در ایران هر نتیجه جز قهرمانی زشت است و باید در کشور خودمان جام قهرمانی را بالای سر میبردیم. تیم ملی جوانان تنها یک ماه بود که کنار یکدیگر جمع شده بود. در این مدت شرایط خوبی به دست آوردیم. البته باید بهتر از این شویم تا سال آینده برای قهرمانی در آسیا بجنگیم.
محمد رضاپور / جامجم