در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم
تلویزیون در این مورد نقش بسزایی در دادن اطلاعات به روز به مخاطبان ایفا میکند. یکی از این برنامهها «سلامت باشید» است که هر روز صبح از شبکه 3 سیما پخش میشود. این برنامه با نگاهی خاص با تمرکز بر موضوع سلامت همگانی به موضوعات پزشکی میپردازد و سعی دارد اطلاعات به روز را به مخاطبان عرضه کند. به همین بهانه سری به استودیوی پخش این برنامه زدیم تا با روال تهیه و پخش آن برنامه بیشتر آشنا شویم. امروز قرار است برنامه ساعت 9 صبح پخش شود. اما تیم برنامهساز یک ساعت قبل از پخش در استودیو حاضر شدهاند تا هماهنگیهای لازم از لحاظ فنی، دکور و... انجام شود. مهمان برنامه نیز چند دقیقه پیش از پخش در استودیو حاضر میشود و پس از تلاش تهیهکننده و سایر عوامل برنامه برای پخش آماده میشود. پس از اینکه برنامه به اتمام میرسد با سیدغلامرضا میرحسینی، تهیهکننده برنامه صحبت میکنم. او که پس از برنامه بسیار خسته است با خوشرویی تمام پاسخگوی سوالات ماست. وی فوق لیسانس ارتباطات دارد و برنامههای متعددی را نیز در سیما داشته است. میرحسینی در ارتباط با سلامت باشید میگوید: برخلاف آنچه تصور میشود، برنامههای علمی بسیار جای کار دارند، گرچه به ظاهر برنامههای اجتماعی از لحاظ سوژه و موضوعات اجتماعی متنوع به نظر میرسند و این به دلیل نیاز مخاطب به دریافت اطلاعات و افزایش سطح آگاهی و معلومات است، بنابراین برنامههای حوزه دانش مورد نیاز مخاطب هستند و نیازهای او را در بسیاری از زمینهها برطرف میکنند. وی در ادامه اشاره میکند: سلامت باشید اساسا گفتوگومحور است که با دعوت از کارشناسان متفاوت به موضوعات مورد نیاز مخاطب میپردازد. سعی داریم این برنامه را با پخش ولهها و میانبرنامههای موضوعی، مناسبتی یا فصلی برای مخاطب جذابتر کنیم. لذا به همین منظور آیتمهای متنوعی در برنامه گنجانده شده است که از جمله آنها میتوان به نکات پزشکی اشاره کرد که در آن به گیاهان دارویی و اطلاعاتی مرتبط با بحث روز و موضوعات میپردازد. در آینده نیز آیتمی به برنامه افزوده میشود که به تبلیغات ماهوارهای در حوزههای مختلف دارویی اشاره میشود.
وی در ادامه میگوید: وقت برنامه محدود است و در طول 40 تا 50 دقیقه زیاد نمیتوان مانور داد، اما در همین حد نیز سعی من بر این بوده است که آیتمهای کوتاه و متنوعی را که مفید باشند برای بهتر و جذاب شدن برنامه پخش کنم. طب فیزیکی و مباحث تغذیهای و نکات کاربردی نیز همه از این دست هستند که متناسب با موضوع برنامه و نیاز مخاطب به آنها پرداخته میشود. وی در ارتباط با تغییرات آتی برنامه میگوید: با توجه به اینکه ماهیت برنامه، پزشکی و بهداشتی است پس از این جهت نمیتوان در محتوا تغییرات زیادی اعمال کرد، اما از لحاظ فرم و المانهای دیداری از میان برنامهها، موسیقیها یا حتی طراحیهای دکور متفاوتی بهره میگیریم که مانع یکنواخت شدن برنامه میشوند.
میرحسینی همچنین در ارتباط با میزان تاثیر این برنامهها در جامعه معتقد است: برنامههایی اینچنینی میتوانند در آگاهیبخشی به مردم موثر باشند، چرا که موضوعات پزشکی و سلامت همواره مورد توجه مردم هستند و بارها مشاهده شده است که ما حتی از دورافتادهترین نقاط هم پیام داشتهایم. برنامه در طول 8 سال که از پخش آن میگذرد تاکنون توانسته جای خود را میان مخاطبان باز کند و بسیاری از آنها مخاطب ثابت ما هستند و کوچکترین نکات کاربردی را به ما گوشزد میکنند عدهای هم به فراخور زمان و موضوع مورد بحث بیننده این برنامه هستند. اما یکی از مشکلاتی که برنامه سلامت باشید با آن مواجه است این که همواره با مخاطبان زیادی روبهروست که برای ارتباط گرفتن با کارشناس برنامه باید مدت زیادی پشت خطوط تلفن روابط عمومی سیما معطل شوند. در این ارتباط از میرحسینی علت را جویا میشوم. وی در پاسخ میگوید: در گذشته فقط 3 خط تلفن مربوط به روابط عمومی سازمان بود که در زمان پخش برنامه برای پاسخگویی در اختیار این برنامه، قرار داشت و علاوه بر این برنامه، برنامههای زنده دیگری را در طول روز پوشش میداد. ما به دلیل تعداد زیادی از افراد که میخواستند با برنامه ارتباط بگیرند سیستم پیامک را نیز برای این برنامه فعال کردیم و همه سعی ما بر این است که بینندهای را بدون جواب نگذاریم. تماسهای تلفنی مرتبط با موضوع برنامه را تا حد امکان روی خط ارتباطی برنامه قرار میدهیم تا مردم به صورت مستقیم با کارشناس برنامه صحبت کنند و پیامکهای ارسال شده به برنامه نیز تا جایی که زمان برنامه اجازه دهد خوانده و پاسخ داده میشود.
میرحسینی در ارتباط با موضوعات برنامه میگوید: موضوعات برنامه توسط شورای سیاستگذاری سلامت سازمان تعیین میشوند و از متخصصان مجربی که عضو هیات علمی دانشگاه نیز هستند، استفاده میشود. سعی بر این است که از کارشناسان ثابتی برای برنامه استفاده شود که اگر بحثی ناتمام ماند در جریان روال بحث قرار باشد و موضوع را در برنامههای بعدی ادامه دهد. میرحسینی با 16 سال سابقه حضور در سیما، پیش از این در راهاندازی برنامه «سیمای خانواده» شبکه یک نیز حضور داشته و مدیر گروه اجتماعی شبکه 3 سیما و نیز مدیر گروه اجتماعی شبکه تهران بوده است.
سعی میکنم در مقام یک مجری باشم
دکتر مهدیا غلامی، یکی از مجریان این برنامه است که از ابتدای شکلگیری در آن حضور داشته است. وی در حال حاضر دانشجوی دکتری دندانپزشکی است و در کنار کار رسانه به طبابت نیز میپردازد. وی در ارتباط با نحوه ورودش به برنامه میگوید: سال پنجم دندانپزشکی بودم که متوجه شدم برای یکی از برنامههای سیما فراخوان داده شده است و برای اجرا تست گرفته میشود. به علت علاقهای که به این کار داشتم در آزمون شرکت کردم و از میان 5 هزار نفر که از سراسر کشور برای این آزمون آمده بودند 10 نفر پذیرفته شدند که من نیز جزو آنان بودم. وی این گونه ادامه میدهد: کار در رسانه را با همین برنامه شروع کردم و در تمام مدتی که از پخش این برنامه میگذرد به دلیل علاقهای که به آن داشتهام ترجیح دادهام اجرای دیگری نداشته باشم. البته با توجه به تجربیاتی که در طو ل این سالها به دست آوردهام بخوبی میتوانم هر نوع برنامهای را اجرا کنم و میدانم توانایی اداره برنامههای اجتماعی را نیز دارم، اما به نوعی با این برنامه عجین شدهام و ترجیح میدهم همین نوع اجرا را ادامه دهم، چون جدای از این که با رشتهام تناسب دارد به سلایقم نیز نزدیک است، چراکه همواره به سمت اجراهای سنگین متمایل بودهام تا اجراهای بسیار شاد و اکتیو. وی در ارتباط با کار مجریگری در سیما میگوید: اجرای من به گونهای است که مقابل دوربین فیلم بازی نمیکنم و به عبارتی تئاتری اجرا نمیکنم، بلکه در بسیاری مواقع خودم را به جای بیننده قرار میهم که حتی شاید اطلاعات اولیه را نیز نداشته باشد و سعی میکنم بحث به گونهای باشد که مخاطب براحتی با آن همراه شود. با توجه به این که غلامی خود پزشک است از او میپرسم آیا خودش را یک مجری ـ کارشناس میداند یا نه و او در پاسخ میگوید: حتی گاهی پیش میآید در برنامهای رشته من با کارشناس برنامه یکسان است و در ارتباط با دندانپزشکی بحثی ارائه شود، اما در این مورد هم سعی میکنم نزد مهمان یا مخاطب اظهار فضل نکنم و به عنوان یک مجری ظاهر شوم. چراکه در برنامه کارشناس حضور دارد و من مجری هستم، نه کارشناس. ولی ممکن است گاهی برایم سوالی پیش بیاید که احساس کنم این سوال ممکن است به بیننده کمک کند. در این موارد سعی میکنم سوالم را با کارشناس مطرح کنم. وی معتقد است کارشناسان برنامه از مجربترین پزشکان کشور هستند و اگر اختلافنظری هم با آنان در زمینه رشته خودم داشته باشم سعی میکنم آن را در قالب یک سوال مطرح کنم، اما کمتر این موضوع پیش میآید، چون در زمینه علوم بالینی به علت تحقیقات و مطالعاتی که روزانه در جهان صورت میگیرد ممکن است در روشهای درمان یا موارد جزئی اختلافنظر وجود داشته باشد، اما به حدی نیست که باعث تفاوت در درمان شود. به همین دلیل سعی میکنم زیاد در بحثهای کارشناسی مهمان برنامه دخالت نداشته باشم و فقط سوالات را در حدی که به بیننده کمک کند، مطرح کنم.
برنامه بخوبی توسط مردم دیده شده است
فرشید فهیم، دیگر مجری این برنامه از ابتدا در آن حضور داشته است. وی دانشآموخته مهندسی علوم دامی است و از مجریان مجرب سیما به شمار میآید که در کنار کار اجرا در وزارت جهاد کشاورزی، در حرفهای مرتبط با رشته تحصیلیاش فعالیت میکند. فهیم کار خود را در سیما با برنامه «طعم زندگی» شروع کرد که برنامهای اجتماعی بود که در حضور یک روانشناس به مهارتهای زندگی میپرداخت. وی تجربه خوبی در این برنامه کسب و پس از آن برنامههای دیگری چون بیا با من و رو در رو، از ارس تا سهند، ایران سبز و... را اجرا کرد. او با گروه تلویزیونی جهاد نیز همکاری دارد. وی در این ارتباط میگوید: من پیش از این نیز تجربه کار اجرا را در محل کارم داشتم و به دلیل علاقهام دوست داشتم کار اجرا را تجربه کنم. بعلاوه در گذشته کار تئاتر نیز انجام داده بودم و همیشه دوست داشتم در یکی از این زمینهها فعال باشم. وی که حضور در برنامههای رادیویی از جمله رادیو سلامت و رادیو ورزش را نیز در کارنامه خود دارد در ارتباط با سلامت باشید، میگوید: با توجه به این که در برنامه از کارشناسان متعددی در زمینه مختلف پزشکی استفاده میشود لذا به نوعی اطلاعات خوبی در هر کدام از این زمینهها کسب میکنیم. وی در ادامه به این نکته اشاره میکند: دریافت چنین اطلاعاتی در عین این که بسیار خوب است اما اوایل کارم باعث نگرانیهایی میشد. مثلا وقتی پزشک از علائم یک بیماری میگفت تا حدی میترسیدم، اما به مرور این موضوع برایم عادی شد و بدون نگرانی بحث را هدایت میکنم. وی در ادامه اظهار میکند: درست است که در زمینههای مختلف پزشکی اطلاعات خوبی کسب میکنیم، اما هیچگاه اظهار نظری در زمینه بیماری خاصی به اطرافیانم نمیکنم، ولی علائم بیماریها یا توصیههای کلی ازجمله موارد مفیدی هستند که در این برنامه از آنها بهره گرفتهام و سعی میکنم در زندگی خود نیز از آنان استفاده کنم. فهیم در بسیاری از زمینهها از جمله نویسندگی مطبوعات و مجلات داخلی مرتبط با رشته تحصیلی اش نیز فعالیت دارد و دبیر جشنواره روستا نیز هست او هم اکنون در صفحه تله تکست کشاورزی در شبکه سوم سیما نیز فعالیت میکند. او میگوید: بسیار خرسندم که مردم مرا با برنامه سلامت باشید میشناسند تا این که برنامه با نام من شناخته شده باشد و حتی ممکن است گاهی کسی اسم مرا نیز نداند و فقط با نام مجری سلامت باشید من را بشناسند و این نشان میدهد برنامه بخوبی توسط مردم دیده شده و سلامت باشید جای خود را میان مردم باز کرده و با اقبال مخاطبان مواجه شده است و من با این برنامه شناخته شدهام. لذا سعی من بر این است که زیاد از این شاخه به آن شاخه نپرم، چون معتقدم کسی که یک مسیر را برای زندگی خود برمیگزیند باید به درستی آن را طی کند. فهیم درارتباط با مخاطب هدف برنامه میگوید: مخاطب ما فقط دانشجویان پزشکی یا اعضای هیات علمی نیستند، بلکه ما در پی این هستیم که پیچیدگیهای بحث پزشکی را به گونهای محاورهای برای مردم بیان کنیم که در حد دانش عمومی مردم باشد و هر کس به فراخور میزان آگاهیاش از بحث برنامه بهرهمند شود. وی درخصوص نقش مجری در یک برنامه گفتوگومحور نیز معتقد است: وقتی مهمان برنامه یک فرد شناخته شده یا موضوع برنامه جذاب یا چالشی است برنامه روند خود را بخوبی طی میکند و شاید در این زمینه نقش مجری زیاد پررنگ نباشد، اما در برنامههای گفتوگومحوری مانند برنامه ما علاوه بر نقش تهیهکننده و اینکه چه فضایی را در اختیار برنامه قرار داده باشد، مجری نیز موثر است. وی در ادامه میافزاید: من همواره یک برنامه را به کشتی توصیف میکنم که در حال حرکت است و عوامل برنامه سکاندار آن هستند، نقش مجری نیز در این زمینه بسیار حساس است.
هاجر یاراحمدی
در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم
گزارش «جامجم» درباره دستاوردهای زبان فارسی در گفتوگو با برخی از چهرههای ادب معاصر
معاون وزیر بهداشت: