آشفتگی در بازار خودرو

افزایش قیمت در سطح بازار خودرو در حالی صورت می‌گیرد که سازمان حمایت از مصرف‌کنندگان و تولیدکنندگان اجازه افزایش قیمت حداکثر 4 درصدی را به تولید کنندگان خودرو داده است، اما به گفته فعالان بازار خودرو ، به‌کارگیری مکانیزمی که بر کاهش عرضه برندهای پرتقاضا در کشور و فروش سبدی آن به شرکت‌های زیرمجموعه خودروسازان استوار است، باعث شده تا در برخی خودرو‌ها اختلاف قیمتی بیش از یک میلیون تومان میان کارخانه و نمایندگی فروش ایجاد و قیمت‌ها به طور غیرمستقیم از این طریق افزایش یابد. لذا با چنین آشفتگی در بازار خودرو معلوم نیست در ماه‌های آینده قیمت‌ها چه سرنوشتی پیدا کند.

در حال حاضر براساس قیمت‌های اعلامی از سوی کارخانه‌های خودروساز از جمله ایران‌خودرو برای فروش نقدی، قیمت پژو 206 تیپ 2 حدود 14 میلیون و 700 هزار تومان، 206 تیپ 3 حدود 15 میلیون و 410 هزار تومان، پژو 206 صندوق‌دار مدل وی 8 حدود 17 میلیون و 130 هزار تومان، پژو 206 صندوق‌دار مدل وی 9 حدود 16 میلیون و 600 هزار تومان و قیمت پژو 405 جی‌ال‌ایکس 13 میلیون و0 75 هزار تومان است.

این در حالی است که قیمت ارائه شده از سوی نمایند‌گی‌های فروش نسبت به قیمت کارخانه از اختلاف فاحشی برخوردار است.

به عنوان نمونه در حال حاضر برخی از نمایندگی‌های فروش قیمت پژو 206 تیپ 2 را با حدود یک میلیون تومان اختلاف معادل 15میلیون و 600 تا 700 هزار تومان اعلام می‌کنند.

همچنین قیمت پژو 206 تیپ 6 حدود 20 میلیون و 300 تا 500 هزار تومان، قیمت پژو 206 صندوق‌دار مدل وی 8 را با حدود 800 هزار تومان اختلاف حدود 18 میلیون تومان و قیمت پژو 206 صندوق‌دار مدل وی 9 را با حدود 5/3 میلیون تومان اختلاف حدود 20 میلیون و 100 تا 300 هزار تومان اعلام می‌کنند.

البته نمایندگی‌ها متذکر می‌شوند که تقاضا برای خودروهای یادشده افزایش یافته است، اما به میزان عرضه آن اشاره‌ای نمی‌کنند.

همچنین در بازار، سمند ال‌ایکس حدود 15 میلیون و 150 هزار تومان، سورن 16 میلیون و 900 هزار تومان و ای‌اف‌سون دوگانه‌سوز حدود 17 میلیون تومان به فروش می‌رسد.

قیمت پراید 132 مدل اس‌ال نیز 8 میلیون و 595 هزار تومان، پراید 132 اس‌ایکس 8 میلیون و 875 هزار تومان، پراید 131 اس‌ال 8 میلیون و 425 هزار تومان و پراید 111 اس‌ال 8 میلیون و 630 هزار تومان از سوی سایپا اعلام شده است، اما قیمت‌های موجود در بازار این خودروی پرمتقاضی نشان می‌دهد که قیمت‌های بازار کمتر از قیمت نمایندگی‌های مجاز فروش و حتی قیمت کارخانه است.

در بین محصولات سایپا، ریو با قیمت 15 میلیون و 200 تا 300 هزار تومان و تیبا که همچنان قیمتی زیر کارخانه دارد، 11 میلیون و 500 هزار تومان خرید و فروش می‌شود.

همچنین بازار ماکسیما و مگان، 2 محصول مهم شرکت پارس خودرو نیز نشان می‌دهد فاصله قیمتی زیادی بین قیمت کارخانه و بازار مگان اتوماتیک وجود دارد و در بازار حدود 35 میلیون و 500 هزار تومان خرید و فروش می‌شود. ماکسیمای اتوماتیک نیز که ظاهرا با کمبود عرضه روبه‌روست هم‌اکنون 44 میلیون تومان به فروش می‌رسد. نوع دنده‌ای این خودرو نیز 39 میلیون تومان قابل خریداری است.

در بین دیگر محصولات پارس خودرو، تندر90 مدل ای‌‌یک در حال حاضر با قیمتی حدود 14 میلیون و 500 تا 750 هزار تومان و تندر90 ای‌دو با قیمتی بین 15 میلیون و 650 تا 800 هزار تومان خرید و فروش می‌شود.

هر چند براساس گزارش‌های رسمی ایران خودرو تولید خودروهای پرمتقاضی گروه پژو 206 این شرکت که این روزها نماد افزایش قیمت خودرو محسوب می‌شود، کاهش نداشته و بیشترین سهم تولید این شرکت که متعلق به خانواده 206 است از مرز 59 هزار دستگاه عبور کرده است، اما فعالان بازار خودرو در نظراتی متفاوت معتقدند که کاهش عرضه برخی مدل‌های این خودرو به بازار منجر به افزایش قیمت‌ها شده است.

حسین اردوخوانی، رئیس اتحادیه صنف فروشندگان خودرو در رابطه با وضعیت بازار خودرو به «جام‌جم» گفت: متاسفانه قیمت خودرو در بازار روزبه‌روز بالا می‌رود و شرکت‌های خودروساز هیچ هماهنگی با سازمان حمایت از تولیدکنندگان و مصرف‌کنندگان ندارند.

وی افزود: سازمان حمایت اجازه داده تا قیمت خودرو تا 4 درصد افزایش یابد، اما خودروسازان آن را قبول ندارند و با کاهش عرضه برخی از محصولات مثل گروه پژو 206 که تقاضای بالایی دارد باعث افزایش قیمت در بازار شده‌اند.

در حال حاضر خودروسازان محصولات خود را به صورت سبدی به شرکت‌های زیرمجموعه‌ای می‌فروشند که حرفه‌ای بازار نیستند و همین مساله باعث شده تا در بازار شاهد افزایش 10 تا 15 درصدی در قیمت‌ها باشیم.

اردوخوانی گفت: قیمت خودرو از حدود 2 ماه پیش با افزایش قیمتی بیش از یک میلیون تومان روبه‌رو بوده است به طوری که ما شاهد افزایش قیمت بیش از یک میلیون تومان در برند 206 و ریو و همچنین افزایش قیمت 2 میلیون تومانی در زانتیا و 3 میلیون تومانی در مگان بوده‌ایم. این افزایش قیمت‌ها نشان می‌دهد که عرضه خودرو مطابق با تقاضا نبوده است.

وی افزود: عرضه خودرو حتی به نمایندگی‌های فروش نیز کاهش یافته و نمایندگی‌ها با کمبود خودرو‌هایی روبه‌رو هستند که از سوی مردم تقاضای بالایی دارد.

رئیس اتحادیه صنف فروشندگان خودرو گفت: در حال حاضر نمایندگی‌ها نیز خودرو را با قیمت بالا می‌فروشند و اگرخودرو را با قیمت کارخانه با همان افزایش 4 درصدی قیمت بخواهید می‌گویند نداریم و تحویل آن را به 2، 3 ماه آینده موکول می‌کنند.

از سوی دیگر روابط عمومی گروه صنعتی ایران خودرو در پاسخی کوتاه به سوال «جام‌جم» در مورد وضعیت عرضه خودرو به بازار گفت: تولید و عرضه خودرو به هیچ‌وجه کاهش نیافته و مطابق با قیمت مصوب در اختیار نمایندگی‌ها گذاشته می‌شود، اما در حال حاضر تقاضا برای برخی خودرو‌ها بالاست. این روابط عمومی در پاسخ به این سوال که چرا قیمت برخی محصولات در بازار نسبت به قیمت نمایندگی پایین‌تر است، گفت: قیمتی که از سوی کارخانه ارائه می‌شود براساس قیمت مصوب است و نمایندگی‌های مجاز فروش خودرو نیز بر همین اساس محصولات خود را به فروش می‌رسانند و اگر در بازار کسی خودرویی را با قیمتی پایین‌تر ارائه می‌دهد تصمیم‌گیری شخصی است.

با وجود چنین اظهارنظری به نظر می‌رسد بالا بودن قیمت خودرو در نمایندگی‌های فروش نسبت به کارخانه و گاهی بالاتر از قیمت بازار نمی‌تواند پدیده‌ای طبیعی باشد زیرا هدف از ایجاد نمایندگی‌های فروش، عرضه خودرو به صورت مستقیم و بدون واسطه بوده است و آشفتگی در قیمت‌ها نشان می‌دهد که تعادل عرضه و تقاضا در این بازار به هم خورده است.

سیما رادمنش/ گروه اقتصاد