فقر فضای‌سبز در دیار چشمه‌ها

به گزارش مهر، به زعم بسیاری از محققان زمانی شهر مهم ایلامی خایدالو (هیدالو) بر جای خرم آباد قرار داشته است. ظاهرا شهر قدیمی شاپورخواست (سابرخواست) در دوره ساسانی و قرون نخستین هجری دارای مسجد جامع و بازارها و ساختمان های بسیاری بوده و بافاصله کمی در ساحل چپ رودخانه جای داده شده بوده است.

هنوز بقایایی از دیوارهای بزرگ و پهن که از سنگ و ملاط به سبک دوره ساسانی است از محل ورودی شهر کنونی تا روستای تیر بازار دیده می شود. حمدالله مستوفی در سال 740 ه. ق. می نویسد:«خرم آباد شهری نیک بوده، اکنون خراب است». این نخستین بار است که از خرم آباد بدین نام یاد شده است.

خرم آباد شهر هزاران چشمه با رودخانه هایی که از گذشته های دور برای این شهر توریستی به جای مانده امروز اوضاع چندان خوبی ندارد. اینجا با آب فراوانی که از دل هر نقطه آن بیرون می زند می تواند به توریستی ترین شهر غرب کشور و حتی کل کشور تبدیل شود ولی متاسفانه عدم مدیریت این توانمندی ها در حوزه شهری موجب شده است که از این ظرفیت در حد مطلوب استفاده نشود.

هم اکنون آب چشمه های خرم آباد بدون هیچ گونه استفاده ای از شهر خارج می شود تا در پشت سدهای استان های همجوار جمع شود در حالیکه از این ظرفیت می توان برای توسعه فضای سبز شهری و همچنین شاداب سازی فضای شهر استفاده کرد.

این در حالیست که خرم آباد هم اکنون از فقر شدید فضای سبز رنج می برد در حالیکه آب و هوای این شهر شرایطی را به وجود آورده که قابلیت کاشت و رشد انواع درختان و همچنین بوته ها در این شهر وجود دارد.

فضای سبز و تکرار داستان همیشگی بالای شهر و پایین شهر

با این اوصاف هم اکنون شهر خرم آباد که پیش از این در سالهای دور به شهری پردرخت با فضای سبز قابل توجه مشهور بوده امروز به شدت با کمبود فضای سبز درگیر است و این موضوع را می توان با نگاهی از بلندای شهر متوجه شد.

هم اکنون در خرم آباد فضای سبز موجود به طور عمده فضای سبزی است که از گذشته ها به جا مانده و در سال های اخیر توجه کمتری به توسعه فضای سبز در این شهر شده است.

از سوی دیگر عمده فضای سبز ایجاد شده در خرم آباد در شمال این شهر متمرکز شده به طوریکه شمال شهرنشین ها از فضای سبز بیشتری برخوردارند تا پایین شهر نشین ها از این معضل به صورت مضاعف رنج ببرند.

همچنین طرح ایجاد کمربند سبز در محدوده شهر خرم آباد از آن دست طرح هایی است که ابتر باقی ماند تا اطراف شهر خرم آباد را به جای فضای سبز نخاله های ساختمانی و زباله در بر بگیرد.

شهردار مرکز لرستان با اشاره به میزان سرانه فضای سبز خرم آباد، اظهار داشت: در حال حاضر سرانه فضای سبز پارک ها و فضا های سبز شهری در خرم آباد 3.88 مترمربع برای هر نفر است.

وحید رشیدی با بیان اینکه همچنین سرانه فضای سبز کل فضاهای عمومی خرم آباد 8.87 متر مربع برای هر نفر است، عنوان کرد: این در حالیست که میانگین سرانه فضای سبز عمومی برای هر نفر در کشور بین 12 تا 15 متر مربع است.

شهردار خرم آباد از افزایش سرانه فضای سبز در این شهرستان طی سال های آینده خبر داد و بیان داشت: یکی از پروژه های در دست اجرا برای افزایش سرانه فضای سبز خرم آباد پارک چهارده معصوم است.

رشیدی با بیان اینکه در قالب این پارک بیش از 250 هکتار از اراضی خرم آباد در حال درختکاری است، افزود: همچنین پروژه پارک پرچم در ورودی شهر خرم آباد، میدان امام حسین(ع)، بلوار 75 متری کریم خان زند و... نیز برای افزایش سرانه فضای سبز خرم آباد در دستور کار قرار گرفته است.

وی با بیان اینکه طی یک سال گذشته بیش از یک چهارم دیگر به فضای سبز خرم آباد اضافه شده است، یادآور شد: با احتساب پروژه های در دست اجرا میزان سرانه فضای سبز خرم آباد به 15 تا 16 متر مربع برای هر نفر خواهد رسید.

جنوب شهرنشین ها و کم کاری در زمینه ایجاد فضای سبز

شهردار خرم آباد  در مورد اینکه چرا سرانه فضای سبز در جنوب شهر خرم آباد نسبت به سایر نقاط این شهر کمتر است، بیان داشت: ما نیز قبول داریم که برای ایجاد فضای سبز در جنوب شهر خرم آباد برنامه ریزی کافی انجام نشده است.

رشیدی با اشاره به اقدامات صورت گرفته برای افزایش سرانه فضای سبز جنوب شهر خرم آباد عنوان کرد: یکی از پروژه های در دست اجرا برای افزایش سرانه فضای سبز جنوب شهر خرم آباد پروژه باغ بهشت با مساحتی بالغ بر 1.5 هکتار است.

وی با بیان اینکه همچنین بیش از هفت هزار متر مربع از دریاچه این باغ نیز به بهره برداری رسیده است، افزود: 14 هزار متر مربع این دریاچه نیز در حال واگذاری به پیمانکار است که ظرف هفته های آینده عملیات اجرایی آن توسط پیمانکار آغاز خواهد شد.

احداث باغ بهشت برای پایین شهر خرم آباد

شهردار مرکز لرستان با تاکید بر اینکه در صورت تامین اعتبار مورد نیاز کل باغات منطقه خزر خرم آباد توسط شهرداری تملک خواهد شد، افزود: در این صورت است که ما در جنوب شهر خرم آباد مانند شمال این شهر که دارای دو پارک بزرگ و زیبای «کیو» و «زیباکنار» است باغ «بهشت» را خواهیم داشت.

وی یادآور شد: همچنین در سالجاری کار ایجاد چند پارک در منطقه گلدشت شرقی، گلدشت غربی و ادامه تکمیل بلوار بهارستان نیز در دستور کار قرار گرفته است.

رشیدی با اشاره به اینکه همچنین شهرداری خرم آباد ظرف دو ماه آینده نیز اقدام ایجاد فضای سبز در اطراف پل شکسته در محدوده جنوبی شهر خرم آباد خواهد کرد، افزود: در این راستا نیز خانواده یک خیر خرم آبادی(مرحوم قاضی) قول مساعد داده اند که برای ساخت کتابخانه در اطراف این پل 50 درصد هزینه ها را به شهرداری خرم آباد پرداخت کند.

وی با انتقاد از عملکرد تعاونی های های مسکن در شهر خرم آباد یادآور شد: متاسفانه مشکلی که ما در جنوب شهر خرم آباد داریم این است که تعاونی های مسکن اقدام به تغییر کاربری و تملک زمین ها در راستای تبدیل به فضای مسکونی و معبر کرده اند.

شهردار خرم آباد با بیان اینکه در این راستا ما مقاومت های لازم را در زمینه جلوگیری از تغییر کاربری ها داشته ایم، افزود: اما متاسفانه رای کمیسیون ماده 5 برای شهرداری ها در این راستا لازم الاجرا است ولی تا جایی که ما بتوانیم از این تغییر کاربری ها جلوگیری خواهیم کرد.

کمربند سبزی که در خرم آباد بسته نشد

رشیدی در بخش دیگری از سخنان خود با اشاره به طرح کمربند سبز خرم آباد نیز بیان داشت: بر اساس قانون قرار بر این بوده که کار ایجاد کمربند سبز توسط سازمان شهرداری ها و جهاد کشاورزی به صورت مشترک انجام شود.

وی عنوان کرد: طبق این قانون قرار بر این بوده است که برای اجرای کمربند سبز در خرم آباد کار نگهداری و کاشت بر عهده سازمان شهرداری ها باشد و همچنین کار آبرسانی و سایر تاسیسات نیز توسط سازمان جهاد کشاورزی انجام شود که متاسفانه در این راستا تاکنون کار خاصی صورت نگرفته است.

شهردار خرم آباد با تاکید بر اینکه شهرداری خرم آباد در این راستا نمی تواند از اعتبارات محدود جاری خود استفاده کند، بیان داشت: اجرای این قانون نیازمند اختصاص اعتبارات ملی به شهرداری خرم آباد است.

رشیدی با بیان اینکه برخی استان های بزرگ کشور این اعتبارات را دریافت کرده اند، یادآور شد: البته شهرداری خرم آباد در حال حاضر کار طراحی آبرسانی و جدا سازی این پروژه را انجام داده است.

به هر روی خرم آباد با دارا بودن آب فراوان، چشمه های زیبا و آب و هوای معتدل ظرفیت تبدیل شدن به شهری توریستی را دارا است؛ شهری که هم مردم آن بتوانند در آن به راحتی نفس بکشند و هم دیگر هموطنان برای سپری کردن اوقات خوش به این شهر سفر کنند.

با این اوصاف اگر امروز برای توسعه فضای سبز در شهر خرم آباد کاری صورت نگیرد توسعه روز افزون فضای شهری و افزایش آلودگی های صوتی، تصویری و همچنین آلودگی هوا که مولود زندگی شهری است زندگی را در این شهر که روزی خرم و آباد بود با مشکل مواجه خواهد کرد.