اولاً، روند سیاستهای دولتمردان افغانستان که از سوی مردم نیز مورد تاکید میباشد رویکرد به کشورها منطقهای و در نهایت ممالک اسلام است. در ماههای اخیر کرزی با سفر به کشورهای منطقهای و فرامنطقهای (با محوریت کشورهای اسلامی و شرقی) به نوع در کنار نمایش فعال تر شدن ساختار سیاست خارجی تلویحا به غرب نیز هشدار میدهد. کشورهای غربی پس از 10 سال حضور در افغانستان کارکرد مثبتی برای ین کشور نداشتهاند چنانکه اقدامی برای بازسازی این کشور صورت ندادهاند. کرزی با رویکرد به منطقه دوری آرام افغانستان از غرب به سمت سایر کشورها را به این کشورها گوشزد میکنند. این امر میتواند دست برتر کابل در برابر غرب را در معادلات آینده به همراه داشته باشد.
ثانیاً، محور مهم تحولات آینده افغانستان را مذاکره دولت و نیروهای خارجی با طالبان تشکیل میدهد. در این چارچوب نیز مذاکراتی میان طرفین صورت گرفته است. در این میان برخی کشورها نظیر امارات و عربستان به دلیل روابط تاریخی و بعضا خانوادگی با طالبان نقشی مهم را در این حوزه ایفا میکنند. بسیاری از ناظران سیاسی بخشی از اهداف سفر مقامات پاکستان، اروپا و آمریکا و اکنون سفر کرزی به افغانستان را برگرفته از خواستههای آنها برا انجام مذاکرات آینده با طالبان تشکیل میدهند. آنها برآنند تا از ظرفیت کشوری مانند عربستان برای کاهش حملات طالبان و کم کردن مطالبات آنها در مذاکرات احتمالی برخوردار شوند.
این نکته لازم به ذکر است که گروههای طالبان و القاعده در زمان حمله شوروی سابق به افغانستان، توسط آمریکا، انگلیس و برخی کشورهای عربی مانند عربستان ایجاد و تجهیز شدند تا به اصطلاح به مقابله با شوروی بپردازند. این گروهها بعدا به عامل اجرای اهداف این کشورها مبدل شدند و در حال حاضر نیز روابط پنهان و آشکار آنها همچنان ادامه دارد.
به هر تقدیر میتوان گفت که سفر کرزی به عربستان در کنار تلاش برای کسب منابع مالی برگرفته از چالشهای داخلی افغانستان بویژه در حوزه مذاکره با طالبان است. البته نگاه دولت افغانستان و اشغالگران به مذاکره با طالبان متفاوت بوده لذا خواستههای آنها از عربستان نیز متفاوت است. دولت افغانستان پایان خشونت طالبان و برقراری امنیت را طلب میکند در حالی که غرب هدایت طالبان در مسیر اهداف خود برای ادامه حضور در افغانستان و منطقه را طلب میکند امری که تنشهایی را در مناسبات مردم و دولت افغانستان با اشغالگران را به همراه داشته است.
قاسم غفوری-جام جم آنلاین