آب دریای خزر تا 10 سال آینده یک متر بالاتر می‌آید

خزر، انزلی را غرق می‌کند

آب دریای خزر بالاتر آمده است. اتفاقی که تازه نیست و در سال‌های گذشته نیز تکرار شـــده است. به طوری که از سال 1356 تا 1374 آب دریای خزر حدود یک و نیم متر بالا آمده و انگار این پیشروی همچنان ادامه دارد. برخی از کارشناسان بر این باورند که گرم شدن زمین دلیل اصلی این نوسان است؛ اما نظرات دیگری نیز وجود دارد. بالا آمدن آب خزر این بار نسبت به دفعات گذشته متفاوت است و در واقع به اعتقاد عده‌ای از کارشناسان از جمله حمید غفارزاده، مشاور برنامه محیط زیست خزر(CEP) و سازمان ملل متحد، مساله مهم این است که در خزر پدیده جدیدی را شاهد هستیم و آن تغییر اقلیم در اطراف خزر است، چرا که در 50 سال گذشته میزان بارش در جنوب خزر کمتر و دما بیشتر شده است.
کد خبر: ۴۲۱۳۱۶

در واقع 90 درصد آب خزر از رودخانه ولگا تامین می‌شود که حوزه آبریز آن 2 میلیون کیلومتر مربع است و به دلیل گرم شدن زمین و تغییر اقلیم، یخچال‌های منطقه در حال آب شدن هستند، بنابراین آب ولگا افزایش می‌یابد و به این ترتیب ورودی خزر بیشتر می‌شود که در نهایت منجر به بالا آمدن ارتفاع آب دریای خزر می‌شود. به همین علت هم پیش‌بینی می‌شود آب دریای خزر در 10 سال آینده حدود یک متر و 20 سانتی‌متر بالاتر بیاید. معاون رئیس‌جمهور و رئیس سازمان حفاظت محیط‌زیست هم با این پیش‌بینی موافق است.

محمدی‌زاده بیشترین موضوع نگرانی در دریای خزر را بالا آمدن سطح دریا می‌داند و در عین حال تاکید می‌کند بیشترین میزان این نگرانی مربوط به روسیه و شمال دریاچه است که از طریق رودخانه ولگا آب زیادی وارد آن می‌شود و بالا آمدن دریاچه به منطقه آسیب وارد می‌کند.

اما حمید علیزاده‌لاهیجانی، رئیس پژوهشکده علوم دریایی موسسه ملی اقیانوس‌شناسی نظر دیگری داردو به اعتقاد او این پیش‌بینی‌ها بدون کارشناسی صورت گرفته است. علیزاده برای اثبات ادعای خود، به آمار و ارقام سال‌های گذشته استناد می‌کند و می‌افزاید: حوزه دریای خزر یخبندان دائمی ندارد، بالاترین نقطه آبریز ولگا در پایین‌ترین تراز سن‌پترزبورگ یکی از شهرهای روسیه قرار دارد که در اردیبهشت تمام یخ‌ها و برف‌های آن آب می‌شود.

به اعتقاد وی حتی ذوب‌شدن یخ‌های قطب شمال هم هیچ تاثیری روی ولگا ندارد، بنابراین این‌که پیش‌بینی شود در10 سال آینده چقدر آب وارد حوزه خزر شود صحیح نخواهد بود و پیش‌بینی‌ها تنها در کوتاه‌مدت قطعیت خواهند داشت.

رئیس پژوهشکده علوم دریایی موسسه ملی اقیانوس‌شناسی، کاهش و افزایش سطح آب دریای خزر را وابسته به اقیانوس اطلس و حوزه رود ولگا می‌داند و به «جام‌جم» می‌گوید: پیش‌بینی‌های تراز آب دریای خزر تنها برای چند ماه است. عمده آب دریای خزر از حوزه ولگاست که مساحتی به اندازه ایران دارد، در صورتی که بارندگی در این حوزه زیاد باشد با افزایش سطح آب در این دریا مواجه هستیم. علاوه بر حوزه رود ولگا، تغییرات اقلیم در اقیانوس آتلانتیک و دریای سیاه نیز روی دریای خزر تاثیر دارد، از این رو برای پیش‌بینی روند تغییرات در دریای خزر باید تغییرات اقلیم در اقیانوس اطلس شمالی و دریای سیاه را مورد بررسی قرار دهیم.

تحقیقات نشان می‌دهند به دلیل گرم شدن زمین و زیاد شدن آب رودخانه ولگا در اثر ذوب فزاینده یخ های حوزه آبگیر آن که تامین‌کننده اصلی آب خزر است ، احتمال دارد تا 10 سال آینده ارتفاع آب خزر باز هم دستخوش نوسان شود که در این صورت بخشی از انزلی و غازیان در استان گیلان به جزیره تبدیل خواهند شد.

علیزاده با تاکید بر این‌که 70 درصد از تغییرات اقلیم کشور متاثر از تغییرات اقلیم اقیانوس اطلس و دریاهای وابسته به آن است، می‌گوید: برای برآورد تغییرات آب دریای خزر علاوه بر تغییرات اقلیم باید اثرات چرخه آب دریای خزر را مورد توجه قرار دهیم چرا که در صورتی که چرخه آب دریا سریع باشد به دلیل آن‌که آب سرد در سطح قرار می‌گیرد، میزان تبخیر کاهش می‌یابد، از این رو سطح آب افزایش می‌یابد.

در میان اظهارات مختلف موافق و مخالف، آنچه به نظر محتمل‌تر می‌آید این است که با توجه به نوسان آب خزر در طول سال‌های گذشته، این بار تغییرات اقلیمی باعث این نوسانات خواهند شد و گرچه ممکن است این تغییرات در 10 سال آینده به میزانی که پیش‌بینی می‌شود نباشد، اما بی‌هیچ شکی خزر هم همچون تمام اکوسیستم‌های زنده و فعال کره زمین نسبت به گرمایش جهانی واکنش نشان خواهد داد.

بهاره صفوی / گروه دانش

newsQrCode
ارسال نظرات در انتظار بررسی: ۰ انتشار یافته: ۰

نیازمندی ها