آغاز یک سیاست اعلام شده

 بی‌تردید در شرایط حساس کنونی و با عنایت به تحولات اخیر در منطقه، نتایج حاصله از سفر مذکور توجه بسیاری از سیاستمداران غربی و رسانه‌های بین‌المللی را به خود معطوف خواهد کرد.

سفر صالحی به اتریش از زوایای ذیل درخور توجه است:

1ـ اتریش بنا به سابقه تاریخی و موقعیت جغرافیایی خود به عنوان یکی از کشورهای عضو اتحادیه اروپا، نقش تاثیر‌گذاری را در تحولات این قاره ایفا می‌کند. اتریش به‌‌رغم الحاق به اتحادیه اروپا در سال 1995، همچنان سیاست خارجی خود را در چارچوبی متوازن و با نیم نگاهی به سابقه سنت بی‌طرفی پیگیر است. این کشور دارای موقعیت مهم فرهنگی در اروپا بوده و با توجه به رسمی بودن دین اسلام، میزبان بیش از 300 هزار مسلمان مقیم است. اتریش با توجه به موقعیت و سابقه تاریخی و نیز همسایگی با منطقه استراتژیک بالکان نقش مهمی در تحولات حوزه اروپای مرکزی و شرقی ایفا می‌کند. ضمن این‌که میزبان تعداد زیادی از سازمان‌ها و آژانس‌های تخصصی سازمان ملل متحد بویژه آژانس بین‌المللی انرژی اتمی است و صالحی قرار است در جریان این سفر با مسوولان این نهادها نیز دیدار کند.

2ـ حمایت اتریش از رویکرد مبتنی بر گفت‌وگو با ایران و سیاست نسبتا متوازن‌تر این کشور در قبال روابط با کشورمان از جمله نکات قابل توجه در انتخاب اتریش به عنوان یکی از اولین مقاصد سفرهای اروپایی وزیر امور خارجه به شمار می‌رود. ضمن این‌که باید اضافه کرد؛ حسن ظن افکار عمومی ایران نسبت به اتریش، حضور تعداد قابل ملاحظه‌ای از ایرانیان مقیم و دانشجویان ایرانی در اتریش که بالغ بر 35 هزار نفر برآورد می‌شود و نیز تعاملات فرهنگی و علمی از دیگر شاخصه‌های روابط 2 کشور است.

3ـ صالحی، وزیر امورخارجه در ابتدای تصدی پست وزارت خارجه، یکی از رویکرد‌های خود را گسترش روابط با کشورهای اروپایی اعلام کرد. به نظر می‌رسد موقعیت اتریش به عنوان یک کشور تاثیرگذار در اروپای مرکزی و اتحادیه اروپا، نقطه شروع و آغازی بر سیاست اعلام شده در قبال روابط با اروپاست. ایران و اروپا به‌‌رغم اختلاف نظر در برخی موضوعات نظیر هسته‌ای و حقوق بشر، همچنان فرصت‌هایی برای همکاری و گفت‌وگو را پیش رو دارند. جایگاه اتحادیه اروپا در نظام بین‌المللی و همچنین جایگاه راهبردی ایران در منطقه و نیز نقش ژئواستراتژیک و منابع گسترده انرژی ایران، ضرورت‌های متقابلی را برای برقراری یک رابطه تقویت شده بین دو طرف به وجود می‌آورد. به دلایل متعدد ایران و اروپا قابلیت انجام همکاری‌های غیرقابل چشم‌پوشی دارند. متاسفانه اروپا طی چند سال اخیر با عدم شناخت صحیح از موقعیت و مولفه‌های قدرت ایران و با نادیده انگاشتن ظرفیت‌های فراوان کشورمان در زمینه‌های مختلف، رفتار و رویکردی یکسویه را در پیش گرفته است.

نتایج این سفر می‌تواند در ارتباط با ارزیابی از اراده طرف اروپایی برای پیگیری مسیر گفت‌وگو و همکاری در یک چارچوب برابر و غیر تبعیض‌آمیز مورد توجه قرار گیرد.

محمد تقوی
جام‌جم