نوروز دیدنی قاسم آباد

یک پژوهشگر ارشد در حوزه میراث فرهنگی درباره چگونگی برگزاری این مراسم به «جام‌جم» می‌گوید: مردم یزد از نیمه اسفند برای سال نو، به سبز کردن سبزه در کاسه، بشقاب و حتی روی کوزه‌های سفالی می‌پردازند.

صدیقه رمضانخانی می‌افزاید: زرتشتیان یزد نیز رویش سبزه در نوروز را نشان تازه شدن زندگی و همچنین فصل رویش دانه‌ها که خود برکت زندگی محسوب می‌شود، می‌دانند و در گذشته بیشتر تره تیزک را (که در گویش خود بدان شِشهِ می‌گویند) روی کوزه‌های سفالی سبز می‌کردند.

وی می‌افزاید: روشن کردن آتش در سپیده‌دم نوروز، یکی از قدیمی‌ترین آیین‌های نوروزی ایران باستان است که همچنان در قاسم‌آباد یزد برگزار می‌شود به طوری که در تاریکی سپیده‌دم صبح نوروز، خانه‌های قدیمی ‌این محله، یکی بعد از دیگری روشن می‌شوند.

هر خانواده و در پیشاپیش آنان زنان، سبزه، ظرفی پر از آب، یک سینی میوه که ودرین نامیده می‌شود، گلدانی از مورد و شمشاد، مجمر آتش و یک چراغ روغنی به بالای بام می‌برند و در کنار هیزم‌های از قبل آماده شده می‌گذارند و حدود ساعت 5 صبح، سپیدی کلاه مردان زرتشتی در جرقه‌های آتش نمایان می‌شود. همزمان با برافروختن آتش، آهنگ‌های نوروزی که از بلندگو پخش می‌شود، سکوت قاسم‌آباد را می‌شکند. وقتی سپیده صبح می‌دمد، صدای بلندگو خاموش شده، شعله‌های آتش فرو می‌نشیند و مردم با گستردن سفره هفت‌سین و چیدن خوراکی‌هایی که از قبل آماده کرده‌اند، جشن نوروز را آغاز می‌کنند.غذاى سنتى این روز سبزى پلو با گوشت است. بعد از تحویل سال کوچک‌ترها به دیدن بزرگ‌ترها مى‌روند و این دیدارها تا روز سیزدهم فروردین به‌طول مى‌انجامد.

به گفته این کارشناس میراث فرهنگی، زرتشتیان معتقدند که روان یا به گفته آنان فروهر نیاکانِ درگذشته، از 10 روز پیش از نوروز به دیدار خانه و کاشانه پیشین خود می‌آیند و در صبح سال نو به محل اولیه خود بازمی‌گردند.آنها باور دارند عطر میوه‌هایی که پاره می‌شوند و بوی خوش اسپند و کندر که از آتش متصاعد می‌شود، همراه با زمزمه اوستا، روان نیاکان را که در حال ترک خانه خود هستند، شاد می‌کند.در کوچه‌های قاسم‌آباد بر سر در هر خانه زرتشتی‌نشین شاخه‌ای سبز از درخت سرو یا شمشاد آویخته‌اند و علاوه بر آن جلوی در خانه‌ها سنجد و آویشن می‌ریزند.این برنامه در محله‌های دیگر زرتشت‌نشین یزد مثل مریم‌آباد، خیرآباد و خرمشاه نیز انجام می‌شود.