چرا دندان‌ها لق می‌شوند؟

این بافت شامل لثه، استخوان و رشته‌هایی است که دندان را به استخوان متصل می‌کنند. رعایت نکردن بهداشت مناسب موجب می‌شود پلاک میکروبی که شامل پروتئین‌های بزاق و میکروب‌های مضر برای دندان‌ها و لثه است بتدریج روی دندان تجمع یابد. پلاک میکروبی بتدریج با جذب کلسیم بزاق به جرم تبدیل شده که ماده سختی است و بر خلاف پلاک میکروبی با مسواک و نخ دندان قابل برداشتن نیست. میکروب‌های مضر موجود در پلاک و جرم به بافت پریودنتال هجوم می‌آورند و باعث تحلیل لثه و استخوان اطراف دندان‌ها می‌شوند. با عقب‌نشینی لثه و استخوان اطراف دندان، پلاک و جرم به نواحی عمیق‌تری از ریشه نفوذ می‌کنند و باعث عقب‌نشینی بیشتر لثه و استخوان می‌شوند و این سیکل معیوب تا لقی کامل دندان و از دست رفتن آن ادامه دارد، مگر این‌که توسط جرم‌گیری مناسب و رعایت بهداشت کامل بعد از آن متوقف شود. بیماری پریودنتال را گاهی بیماری خاموش می‌نامند، زیرا در بیشتر موارد طی سال‌ها بسیار آهسته پیشرفت می‌کند و تنها علامت بارز آن خونریزی خود به خود لثه یا خونریزی هنگام مسواک زدن است.

لقی مشخص دندان‌ها معمولا زمانی بروز می‌کند که قسمت عمده استخوان اطراف دندان‌ها از بین رفته باشد و در این زمان در بسیاری موارد دندان محکوم به کشیدن است. بنابراین با بروز اولین نشانه‌های خونریزی لثه یا لقی مختصر دندان‌ها به دندانپزشک یا متخصص بیماری‌های لثه (پریودنتیست) مراجعه کنید. از آنجا که متاسفانه بسیاری از افراد از نخ دندان استفاده نمی‌کنند، پیشرفت بیماری پریودنتال همانند پوسیدگی‌های دندانی معمولا در نواحی بین دندانی شدیدتر است و این نواحی با مسواک قابل دسترسی نیستند.

همچنین یکی از دلایل شایع بودن بیماری‌های پریودنتال این است که معمولا افراد در حین مسواک زدن، لثه مجاور دندان‌ها را مسواک نمی‌زنند و مسواک زدن تنها به سطح دندان‌ها محدود می‌شود. از موارد شایعی که موجب پیشرفت سریع‌تر این بیماری می‌شود، مصرف سیگار است. سیگار با انقباض رگ‌های لثه موجب می‌شود علائم خونریزی لثه دیرتر بروز کند و فرد در مرحله پیشرفته‌تری از بیماری متوجه آن شود و خیلی دیر به فکر
درمان بیفتد.

دکتر امین امینیان^*

* متخصص ارتودنسی و استادیار دانشگاه