در چارچوب تحرکات منطقهای در قبال مصر، سفر عبدالله گل رئیس جمهور ترکیه به عنوان ارشدترین مقامی که پس از تحولات در مصر به این کشور سفر کرده از جمله مسائل مهم و قابل تامل میباشد.
ترکیه و مصر دارای روابط دیرینهای هستند که در کنار حوزههای اقتصادی اموری چون روند صلح خاورمیانه، آشتی ملی گروههای فلسطینی، چگونگی تعامل با رژیم صهیونیستی و ... بر این روابط تاثیرگذار بودهاند. با توجه به سیاستهای منطقهای و جهانی ترکیه بسیاری از ناظران سیاسی سفر گل را کاری براساس اصول گذشته این کشور میدانند.
اولاً ترکیه تلاش دارد تا منافع اقتصادی و سیاسی خویش را در خاورمیانه و شمال آفریقا حفظ کند لذا استمرار روابط با مصر برای آن دارای اهمیت میباشد. ترکها مانند بسیاری از کشورها به دنبال افزایش حوزه فعالیت خویش در مصر پس از مبارک میباشند چنانکه گل در این سفر با نمایندگانی از جریان حاکم و سایر گروهها دیدار داشته است.
ثانیاً ترکیه همواره با نقش میانجی و ناجی صلح به دنبال رسیدن به جایگاه بینالملل بوده و هست. در شرایط کنونی نیز که مصر در چالش داخلی قرار دارد ترکها با همان سیاست میانجیگری این بار نه در میان دو یا چند کشور بلکه در داخل یک کشور به دنبال تحقق سیاست کسب منزلت میباشند. این امر برای ترکیهای که به دنبال حضور فعال در خاورمیانه، آفریقا و کشورهای عربی میباشد دارای اهمیت بسیاری است که در ابعاد مختلف پیگیری میشود.
ثالثاً ترکیه همچنان پرونده فلسطین را از سیاستهای راهبردی خود در منطقه و جهان میداند که بخشی از آن در مصر قابل اجرا است.مصر همواره نقش اصلی را در قبال تحولات فلسطین داشته لذا ترکها نیز در برخی سیاستها خود به دنبال کسب همکاری مصر میباشند هرچند که در شرایط کنونی مسائل منطقه نظیر فلسطین در حاشیه اهداف سیاستمداران مصری قرار دارد.
رابعاً برخی ناظران سیاسی حضور گل در مصر را نوعی تلاش غربی برای کاهش تحرکات سیاسی و خواستههای مردمی در مصر میدانند که با بهرهگیری از جایگاه مردمی و منطقهای ترکیه صورت میگیرد هرچند که ترکها تاکید دارند که بازیگری کاملاً مستقلی را در قبال مصر ایفا کرده و هیچ وابستگی به غرب ندارند.
به هر تقدیر میتوان گفت که سفر گل به مصر نشانههای دیگر بر تکاپوی جهانی ترکیه میباشد که آفریقا و خاورمیانه را هدف قرار گرفته در حالی که نگاه مثبت منطقه به ترکیه به ویژه پس از دوری آن از رژیم صهیونیستی مولفهای مهم در تحقق این اهداف میباشد که به مرور در حال اجرا شدن است.
قاسم غفوری-جام جم آنلاین