مبارک و 30 سال حکومت

در طول سی سال ریاست جمهوری حسنی مبارک بر مصر، به دلیل وضعیت فوق العاده ای که در این کشور برقرار بود، اجتماع بیش از پنج نفر ممنوع بود، اما مردم در ماه ژانویه سال 2011، با الهام از انقلاب تونس، بی توجه به وضعیت فوق العاده و استقرار حکومت نظامی، به خیابان ها آمدند و خواهان برکناری او شدند.

مردم مصر که از فقر، فساد، بیکاری و حکومت استبدادی در این کشور به ستوه آمده بودند، هفته ها دست به اعتراض زدند.

حسنی مبارک در یک سخنرانی که اول فوریه از تلویزیون پخش شد، اعلام کرد که در انتخابات ماه سپتامبر نامزد نخواهد شد. اما تقاضای معترضان استعفای او بود و آنها اکنون به خواست خود رسیده اند.

جنگ با اسراییل

محمد حسنی مبارک در چهارم ماه مه سال 1928 در روستای کوچکی در دلتای نیل به دنیا آمد.

با وجود اینکه خانواده او فقیر بود، او توانست به دانشکده افسری برود و در سال 1949 از این دانشگاه فارغ التحصیل شد و یک سال بعد به نیروی هوایی مصر ملحق شد.

در آغاز سال 1973، او به عنوان فرمانده نیروی هوایی مصر و معاون وزیر دفاع در جنگ رمضان (یوم کیپور) با اسرائیل نقشی محوری داشت. در این جنگ، نیروهای مصری در عملیاتی غافلگیرانه به نیروهای اسراییل که بخشی از شبه جزیره سینا را اشغال کرده بودند، حمله کردند.

نقش او در جنگ باعث شد تا دو سال بعد هنگامی که انور سادات، رییس جمهوری وقت مصر برای تعیین معاون خود تحت فشار بود، مبارک را به این سمت برگزیند.

او پس از ترور انور سادات در سال 1981 به ریاست جمهوری رسید.

کسانی که باور داشتند، این معاون رییس جمهوری که چندان شناخته شده نبود، بتواند سه دهه قدرت را در دست گیرد، اندک بودند .

رابطه با آمریکا

با وجود حمایت اندکی که از حسنی مبارک در صحنه بین المللی وجود داشت، او با استفاده از موضوع صلح با اسراییل، که باعث ترور انور سادات شده بود، توانست خود را به عنوان یک سیاستمدار معرفی کند.

او نقش مهمی در پیمان صلح کمپ دیوید داشت که در سال 1979، بین انور سادات و مناخم بگین، نخست وزیر اسراییل، امضا شد. این پیمان باعث شد او رابطه خوبی با آمریکا برقرار کند. کشوری که در سال های بعد میلیاردها دلار به او کمک کرد.

مصر برای غرب یک متحد کلیدی و یک میانجی در مناقشه بین اسراییل و فلسطینی ها بود.

با این حال، این موضع گیری  مبارک در قبال روند صلح اسراییل و فلسطینی ها، باعث خشم مردم کوچه و بازار در کشورهای عرب شده بود. دولت مصر هم استدلال می کرد که شرایط فوق العاده در مصر برای مبارزه با تروریسم ضروری است.

دست کم شش بار به جان  مبارک سوء قصد شد. خطرناک ترین سوء قصد در سال 1995 رخ داد، زمانی که او برای شرکت در اجلاس سران کشورهای آفریقایی به اتیوپی رفته بود و در آدیس آبابا، به لیموزین او حمله شد.

اعضای اخوان المسلمین، بزرگترین گروه مخالف او معمولاً زندانی می شدند و در زندان ها شکنجه امری عادی بود.

سرویس های اطلاعاتی در کشور حضوری پررنگ داشت و مردم از این بابت ناراضی بودند.

به همین دلایل گروه های مدافع حقوق بشر همیشه از مصر انتقاد می کردند.

مصر در دوران حکومت مبارک، شاهد دورانی با ثبات بود و توسعه اقتصادی در این کشور نشان می داد که ظاهرا مردم مصر با انحصار قدرت در دست او کنار آمده اند. اما با فزایش جمعیت ، کاهش درآمدها ، نرخ بالای بیکاری و شکاف میان خیل عظیم مردم فقیر و طبقه متوسط با قشر ثروتمند مردم عادی از این شرایط به تنگ آمده و علاوه بر بهبود سطح زندگی خواستار ایجاد دموکراسی در کشور شدند.

بعد از چند هفته اعتراض مردمی و حتی باوجود دادن چند امتیاز سیاسی، بی توجهی بیشتر به این فشار غیر ممکن بود.

تا پنحشنبه، دهم فوریه، گزارش هایی مبنی بر قریب الوقوع بودن استعفای او در مصر و سراسر جهان منتشر شد. مبارک پنجشنبه شب یک بار دیگر در یک سخنرانی تلویزیونی اعلام کرد تا برگزاری انتخابات در ماه سپتامبر استعفا نخواهد داد.

اما کمتر از 24 ساعت بعد حسنی مبارک، که حرف هایش معترضین را خشمگین کرده بود، به همراه خانواده اش قاهره را ترک کرد. ساعاتی بعد، عمر سلیمان، معاون او که تازه به این سمت منصوب شده بود، در تلویزیون اعلام کرد که حسنی مبارک از سمت خود استعفا داده است.

این خبر، معترضینی را که در قاهره، اسکندریه و شهرهای دیگر به خیابان ها آمده بودند، غرق در شادی کرد.

بی بی سی