باز‌هم سرما خوردم!

کودکان نیز در طول سال 8 بار یا بیشتر دچار این بیماری می‌شوند و در واقع علت مراجعه بسیاری از کودکان به پزشک و عدم رفتن به مدرسه و استراحت در منزل، همین بیماری به ظاهر ساده است.

بیشتر سرماخوردگی‌ها ناشی از ویروس‌های نامرئی موجود در هواست که به واسطه تنفس یا دست زدن به چیزی، ما را مبتلا می‌کند. بیش از 100 نوع ویروس مختلف وجود دارد که می‌توانند از طریق بینی یا گلو وارد بدن شده و سیستم ایمنی بدن را دچار مخاطره کرده و موجب گلودرد، سردرد یا سخت شدن تنفس از طریق بینی شوند.

هوایی که خشک است، مقاومت بدن را‌ مقابل عفونت به وسیله ویروس سرماخوردگی، کاهش می‌دهد. افراد سیگاری یا کسانی که در کنار آنها زندگی می‌کنند نیز بیشتر در معرض این عفونت قرار دارند. افرادی که سیگار می‌کشند بیش از دیگران به سرماخوردگی مبتلا می‌شوند و نشانه‌ها و طول مدت بیماریشان نیز بدتر و بیشتر از دیگران است و حتی امکان ابتلا به برونشیت نیز در آنها وجود دارد.

اما بعکس باورهای معمول در مورد سرماخوردگی، نپوشیدن لباس گرم هنگام سرما، نشستن یا خوابیدن در هوای سرد و بیرون رفتن با موهای خیس، موجب سرماخوردگی نمی‌شود!

از آنجا که تعداد زیادی ویروس، عامل این بیماری هستند، لذا واکسن خاصی برای مواجهه با سرماخوردگی وجود ندارد. اما برای کمک به جلوگیری از ابتلا به آن، بویژه در مورد کودکان می‌توان موارد زیر را در نظر گرفت:

کودکان را از محیطی که در آن فردی سیگاری وجود دارد یا کسی که مبتلا به سرماخوردگی است، دور نگه‌داریم.

شستن دست‌ها به طور مرتب بویژه پس از عطسه و سرفه می‌تواند بسیار موثر باشد. هنگام عطسه و سرفه هم حتما باید با دستمال جلوی دهان و بینی خود را بگیرید تا از پخش ویروس‌ها در هوا جلوگیری شود.

از حوله و وسایل غذاخوری فرد بیمار استفاده نکنید. از لیوان مشترک، شیشه شیر و ظروف فرد بیمار باید اجتناب کرد. به دستمال استفاده شده توسط دیگری نیز مطلقا نباید دست زد.

برخی محققان هنوز بدرستی نمی‌دانند که استفاده از روی و ویتامین C در شدت دوره بیماری نقش دارند یا نه، اما استفاده از میزان بیش از حد آنها می‌تواند اثرات جانبی منفی بر جای بگذارد.

درخصوص استفاده از گیاهان دارویی نیز حتما باید با پزشک مشورت کرد. استفاده از ویتامین‌ها و مکمل‌ها نیز به صورت سرخود، اصلا پیشنهاد نمی‌شود.

خیلی‌ها می‌گویند که زمان همه بیماری‌ها را بهبود می‌دهد. اگرچه شاید این گفته همیشه درست نباشد اما در مورد سرماخوردگی تقریبا صحیح است. داروها، سرماخوردگی را شفا نمی‌دهند و تنها برخی علائم آن مثل بدن‌درد، سردرد و تب را تخفیف می‌دهند. براساس سن و وزن کودک، می‌توان از استامینوفن برای تسکین دردها استفاده کرد.

اما برای کودکان کمتر از 12 سال هرگز نباید از آسپیرین استفاده کرد و برای فرزندان کمتر از 19 سال نباید طی بیماری ویروسی به آسپیرین پناه برد، زیرا استفاده از آن ریسک نوعی سندروم که حتی می‌تواند در موارد نادری موجب مرگ شود را افزایش می‌دهد.

اگر اصرار دارید که هنگام سرماخوردگی حتما به فرزندتان دکونژستان یا آنتی هیستامین بدهید تا شاید نشانه‌های بیماری‌اش کم شود، بدانید که ممکن است عوارض جانبی مثل عصبانیت، توهم یا ضربان قلب نامنظم را گریبانگیر او کنید. در مورد کودکان کمتر از 2 سال وضع کاملا متفاوت بوده و بدون مشورت با پزشک نباید اقدامی انجام دهید.

برخی راه‌هایی که می‌توانید با کمک آنها علائم سرماخوردگی را کاهش بدهید عبارتند از:

ـ استفاده از قطره‌های آب نمک برای استفاده در بینی برای سهولت در تنفس (این قطره‌ها در هر داروخانه‌ای یافت می‌شوند)‌.

ـ استفاده از دستگاه بخور برای افزایش رطوبت هوا

ـ استفاده از حمام آب گرم برای کاهش دردهای بدن

ـ ایجاد بخار به وسیله دوش آب داغ برای کمک به تنفس راحت‌تر فرزندتان.

و اما در مورد سوپ مرغ؛ اگرچه هیچ دلیل واقعی و ثابت‌شده‌ای وجود ندارد که سوپ مرغ، سرماخوردگی را بهبود می‌دهد، اما بیش از 800 سال است که انسان‌ها به چنین درمانی معتقدند. چرا که سوپ مرغ شامل موادی به نام سیستئین است که به کنترل سرایت سرماخوردگی کمک می‌کند.

اما نکته اساسی این است که تنها مطمئن شوید که فرزندتان هنگام گرسنگی غذا می‌خورد و به مقدار زیادی از مایعات استفاده می‌کند. از به کارگیری مواد کافئین‌دار که میزان حجم ادرار را افزایش داده و خطر کم‌آبی را در بدن بیشتر می‌کند، جلوگیری کنید.

پزشک شما قادر نیست نوع دقیق ویروسی که موجب سرماخوردگی فرزند شما شده را تشخیص دهد اما می‌تواند با معاینه گلو و گوش فرزندتان، مطمئن شود که نشانه‌های بیماری مربوط به مریضی خاص دیگری نیست و نیاز به درمان ویژه‌ای ندارد. (اگر بیماری فرزندتان پس از 3 روز وخیم‌تر شد، امکان دارد بیماری او یک سرماخوردگی ساده نباشد)‌.

اگر نشانه‌های بیماری بیش از یک هفته به طول انجامید یا هر سال در زمان مشخصی پدیدار شد یا هنگامی روی داد که فرزندتان در معرض گرد و خاک، تماس با یک حیوان یا ماده‌ای خاص قرار گرفت، ممکن است بیماری او ناشی از آلرژی باشد اگر کودکی هنگام سرماخوردگی مشکل تنفسی پیدا می‌کند، ممکن است آسم داشته باشد. اگر تصور می‌کنید کودکتان فقط دچار یک سرماخوردگی ساده نیست و هر روز به جای بهبود، بدتر می‌شود حتما به پزشک مراجعه کنید.

اگر نشانه‌های زیر را نیز در فرزندتان مشاهده کردید، حتما با پزشک تماس بگیرید:

ـ سرفه‌هایی همراه با خلط

ـ تنفس‌های کوتاه

ـ خستگی نامعمول

ـ ناتوانی در بلع غذا یا مایعات

ـ افزایش سردرد و گلودرد

ـ تب بیش از 38 درجه سانتی‌گراد که بیش از یک روز طول بکشد.

ـ تب بیش از 3/39 درجه سانتی‌گراد

ـ درد سینه یا شکم

ـ تورم لوزه‌ها

ـ درد در ناحیه گوش‌ها

مانند بیشتر بیماری‌های ویروسی، سرماخوردگی هم باید دوره خود را طی کند. استراحت کافی، پرهیز از فعالیت‌های شدید و مصرف مایعات (آب، آبمیوه، نوشیدنی‌های بدون کافئین)‌ به میزان زیاد همه می‌توانند به بهبود فرزندتان کمک کنند.

رفتن به مدرسه، بیماری فرزندتان را تشدید نمی‌کند فقط می‌تواند منجر به بیمارشدن بقیه همکلاسی‌های فرزندتان شود. پس شاید بهتر باشد فرزندتان چند روزی را در منزل استراحت کند تا بهبود یابد.

الهه عیوض‌زاده
منبع: Kidshealth