تمدن پنجم در هزاره سوم

هواداران دو آتشه بازی‌های استراتژیک صدها ساعت از وقت خود را با لذت بردن هنگام آفرینش بازی سیدمایر گذرانده‌اند. تمدن5 (Civilization V) نیز مثال درخشان دیگری از این بازی نوبتی فوق‌العاده است و احتمالا تا ساعت‌ها پس از وقت خواب نیز آدم را بیدار نگه می‌دارد.

این بازی باز هم قدرت ذهن را به‌کار می‌‌گیرد تا ترفندهایی که این سریال تا به‌حال معرفی کرده را به شیوه‌ای بهتر استفاده کند: راه‌های گوناگون رسیدن به هدف در کنترل جهان، تهدید شهرهای کوچک کنونی و تبدیل آنها به امپراتوری‌های پرتکاپو و انتقال این تهدید به قلمرویی ناشناخته. آخرین بازی تمدن نیز همین پایه‌ها و لایه‌ها را به‌همراه قابلیت‌های جدیدی اضافه کرده و این بازی لحظه‌به‌لحظه را بیش از پیش پویا کرده است.

چیزی که باید بیشتر به آن اشاره کرد، مربع‌های قلمرو کاراکترها، به‌لطف فناوری به 6‌ضلعی تبدیل شده است و به‌همین ترتیب اتفاقات بهتری در بازی افتاده است: نیروهای نظامی دیگر نمی‌توانند روی هم جمع شوند و نیروهای راه دور از چند خانه آن‌طرف‌تر می‌توانند شلیک کنند. نبرد تاکتیکی در این بازی، از تغییراتی که گفتیم بیشتر انجام شده و همین بازی را نسبت به نگارش‌های پیشین خود جذاب‌تر کرده است. البته هر چه بیشتر بازی کنید، چندتایی اشکال کوچک در هوش مصنوعی به‌چشم می‌آیند، اما نخست این‌که در مقایسه با این بازی فوق‌العاده کاملا قابل اغماض هستند و دوم این‌که به‌زودی احتمالا با ارائه وصله‌های ارتقای این بازی، آن مشکلات نیز حل خواهد شد.

برای کاربرانی که با تمدن آشنا نیستند باید گفت که همانند نگارش‌های قبلی، تمدن درباره ملتی پرافتخار در طول تاریخ بوده است که کار را با یک شهر کوچک آغاز کرده و در نقشه گسترش یافته است. در ابتدا یک رهبر انتخاب می‌کنید که بسته به نوع انتخاب، قابلیت گسترش تمدن وی روی شیوه بازی تاثیر می‌گذارد. آمریکایی‌ها در دیدن بهترند؛ سیامی‌ها در سیاست. ملت‌های دیگری نیز وجود دارند که به‌آنها در بازی شهر-ایالت گفته می‌شود، انگلیسی‌ها در نیروی دریایی بهترند و همین‌طور الی آخر.

از اینجای بازی باید به‌‌گردآوری منابع پرداخت و با دیگر ملت‌ها به معاملات پرداخت؛ اقتصاد را مدیریت کرد و سپس در زمان مناسب به شهرهای دشمن حمله کرد. بازی طولانی تمدن را می‌توان به‌شیوه‌های گوناگون برنده شد. می‌توان از نظر نظامی یعنی نابودی پایتخت ملت‌های دیگر بازی را به‌پایان رساند. از این رو باید نخستین کسی باشید که در درخت فناوری به‌جلو می‌روید و همچنین از نظر دیپلماتیک می‌توانید با به‌دست آوردن توافق دیگر تمدن‌ها و شهر-ایالت‌ها به سازمان ملل رای بدهید و برنده دیپلماتیک بازی باشید.

شاید هم دلتان بخواهد حسادت فرهنگی دنیا را با تعریف جدید سیاست‌های دولتی و پروژه‌ای مخفی‌ به‌نام پروژه آرمانشهر برانگیزانید. همچنین حالت پنجمی برای بردن بازی وجود دارد: وقتی نوبت به حدآخر خود رسید، بالاترین امتیاز را در بازی داشته باشید.

چه با این بازی دوران زیادی را گذرانیده باشید و چه تازه‌وارد باشید، رابط کاربری جدید آن را تحسین‌بر‌انگیز می‌بینید و این باعث می‌شود به‌جای آن‌که کورکورانه بازی کنید، چند ثانیه‌ای را به تعریف استراتژی و پیروی از آن اختصاص بدهید. سیستم منوها تودرتو هستند و به‌زودی عادت به آنها ساده می‌شود و این روش کار خوبی است که برای نشان دادن اطلاعات حیاتی در تمدن5 انجام شده.

می‌توانید با یک دکمه به همه کارهای خود در نوبتتان برسید. اگر نیرویی منتظر دستور شماست، دکمه‌ای برای این‌کار وجود دارد و کلیک روی آن، شما را به‌سوی آن نیرو می‌برد تا کار خاصی انجام دهید. اگر زمان انجام تحقیقات بر فناوری نوینی است، کافی است دکمه را کلیک کنید تا منوی پژوهش‌ها باز شود. البته چندین بخش در منوی کاربری باید تمیزتر از آب درمی‌آمدند. مثلا گذر از یک شهر به شهر دیگر آزاردهنده است و در حالت نمایش دیپلماتیک، نمی‌توان متوجه شد که دیگر ملت‌ها، چه جور محصولات مفیدی تولید می‌کنند؟ اما بیشتر مواقع اطلاعات لازم در دستان شماست و کارآموزان و تازه‌واردان هم کورکورانه بازی نخواهند کرد.

در این بازی تعدادی از قابلیت‌های بازی تمدن4 از بین رفته است و دیگر خبری از مذهب و جاسوسی نیست؛ هرچند که دیدگاه بلندمدت این سریال بازگردانیده شده و اگر نیاز به جهت‌گیری داشتید، مشاوران زیادی در بازی وجود دارند.

با وجود سیستم جدید اتوماسیون و همچنین پیشنهاد مشاوران در منوهای تولیدات، نیازی به سر زدن به تک‌تک منوها نیست. همچنین با تنها یک کلیک، Civilopedia با حجم عظیمی از اطلاعات در خدمت شما خواهد بود. همچنان در این بازی می‌توانید همانند عجایب هفت‌گانه، به ساخت سازه‌‌های عظیم بپردازید، باغ معلق بسازید یا دیوار بزرگ را عملی کنید که منابع فرهنگی و دیگر فواید غیرمادی را برایتان در پی خواهد داشت.

حرکت از مربع‌ها به‌سوی شش‌ضلعی‌ها، میدان نبرد تمدن5 را به میدانی تاکتیکی تبدیل می‌کند. در گذشته می‌توانستید واحدهای یک ارتش را در یک خانه قرار دهید. در حال حاضر به‌جز واحدهای خاص (مانند ژنرال کبیر) و کارگران، نیروها نمی‌توانند در یک خانه قرار بگیرند. در نتیجه باید مواظب نقاط ضعف هر نیرو باشید و این یعنی محل قرار گرفتن نیروها بسیار مهم است.

این قضیه ممکن است در ظاهر پیچیده به‌نظر برسد، اما باید بگوییم که کنترل نبردها در تمدن5 بسیار ساده شده و کافی است با نگاهی گذرا به نیروهای خود، نتیجه نبرد را بدست آورید. البته این پیش‌نمایش خیلی بقیه ماجرا را نشان نمی‌دهد و ممکن است یک نبرد را برنده باشید و سپس به دیوار دفاعی دشمن برخورد کنید و کلا نابود شوید!

در حقیقت، این بازی آنقدر پیچیده است که همه جنبه‌های آن را نتوانید کشف کنید و بسیار هم درگیرکننده است. می‌توان تا تک‌تک عملیات یک کارگر را بررسی کرد و حتی کل شهروندان یک شهر را به‌صورت خودکار گذاشت یا هر نیرو را 6‌ضلعی به 6‌ضلعی جلو برد. اما اگر می‌خواهید روی زوایای وسیع‌تری فعالیت کنید، بهتر است استراتژی را خودتان به‌دست بگیرید و همه چیز را به‌هوش مصنوعی بسپارید که انصافا کار درست را در زمان درست انجام می‌دهد.

با وجود این، باید همواره به روند خودکار توجه داشته باشید. تمدن‌های کوچک شهر-ایالات یکی از زوایای جدید بازی است و ممکن است از مرزهای یک شهر- ایالت خنثی عبور کنید و تهدید نظامی در کار نباشد و گاهی اوقات هم این رفتار شما را اعلان جنگ برداشت کنند و به نیروهای شما حمله کنند. صدمه‌ای که از این موضوع می‌بینید شاید زیاد نباشد، ولی از این‌که حواس نیروهای دیدبان شما به مرزهای دهکده‌های مختلف نبوده است، کمی آزاردهنده است.

این بازی ساعت‌های زیادی از وقت شما را به‌خود اختصاص می‌دهد و حتی در مورد تاکتیک‌های مختلف فتح نیز ممکن است با دوستان خود به مشورت بپردازید. این بازی قطعا بهترین بازی تمدنی است که تا به‌حال منتشر شده. اگر کمترین تمایل را به فتح دنیا در خود احساس می‌کنید، بهتر است هرچه سریع‌تر سراغ این بازی بروید.

محمدرضا قربانی
منبع: GameSpot