قهرمان لیگ مشخص نیست!

برای اینکه تصمیم‌گیری ساده‌تر شود و با حجم عظیمی از اطلاعات مواجه نشوید، این مقاله را در دو بخش تقدیم خواهیم کرد. در بخش اول به سراغ توزیع‌های دبیان، فدورا،‌ لینوکس مینت و مندریوا می‌رویم.

هرچند که توزیع‌های لینوکسی اغلب نرم‌افزارهای مشابهی دارند، اما تفاوت‌هایی را می‌توان میان آنها مشاهده کرد. بهترین توزیع لینوکس کدام است؟ کسی قادر نیست به چنین سوالی پاسخ دهد. برای عده‌ای مهم است که از توزیعی استفاده کنند که تمام نرم‌افزارهای آن آزاد باشد، امن باشد و محکم باشد و برای رسیدن به چنین هدفی حاضرند کمی از راحتی کارکردن با آن را فدا کنند. برخی از کاربران لینوکس را به ‌این دلیل انتخاب می‌کنند که امن و محکم است. علاوه بر این به ‌دنبال چیز ساده‌ای می‌گردند و کاری به مجوزهای نرم‌افزاری ندارند.

دبیان یکی از پروژه‌های موفق آزاد نرم‌افزاری است که کاربران زیادی را به ‌خود جذب کرده است. دبیان یک توضیح کاملا مبتنی بر جامعه کاربری است و هیچ پشتیبان تجاری ندارد. هر چند که بسیاری از شرکت‌ها در توسعه دبیان نقش دارند، اما پروژه کاملا مستقلی به‌ حساب می‌آید. جامعه توسعه کد دبیان توسط دیگر توزیع‌ها از جمله اوبونتو از همین جامعه توسعه کد استفاده می‌کنند. دبیان قرارداد اجتماعی دارد که تا ابد رایگان خواهد ماند و این قرارداد نانوشته را نیاز کاربرانش مشخص خواهد کرد. دبیان مخازن غیرآزاد هم دارد اما آنها به‌صورت رسمی جزئی از دبیان نیستند. برخلاف بسیاری از توزیع‌ها، دبیان تقویم مشخصی ندارد و هر موقع حاضر شد نگارش بعدی‌اش را عرضه می‌کند. بسته‌هایی که در دبیان قرار می‌گیرند با کمترین سفارشی‌سازی همراه هستند و در مقایسه با توزیع‌هایی مثل مندریوا، اوپن‌سوسه و اوبونتو قابل مقایسه نیستند. نصب دبیان تقریبا در مقایسه با دیگر توزیع‌ها پیچیده است و باید پیکربندی‌های دستی زیادی انجام دهید. کاربران باید بسته‌هایی که قرار است نصب شود را انتخاب کنند و ابزارهای مدیریت کمتری هم وجود دارد. دبیان از معماری‌های سخت‌افزاری x86 ،x86-64 ،ARM ،Alpha ،HP Pa-RISC و PowerPC پشتیبانی می‌کند. دبیان پروژه آزادی است و شروع به استفاده از آن می‌تواند ترس‌برانگیز باشد. این پروژه به‌ دنبال جذب مخاطبان جدید نیست و به ‌جز توسعه به چیز دیگری نمی‌اندیشد. بنابراین حتی بسیاری از نامه‌هایی که در فهرست نامه‌های این توزیع منتشر می‌شوند به زبان تندی هستند.

کسانی که به ‌دنبال لینوکسی هستند که فقط کار کند، قطعا از دبیان لذت نخواهند برد. اما اگر دبیان وجود نداشت، هیچ کدام از این توزیع‌های ساده امروزی نیز وجود نداشتند.

پروژه فدورا را ردهت پشتیبانی می‌کند. این پروژه بیشتر روی محورهای نوآوری، آزادی و شرکت جامعه اطلاعاتی تمرکز کرده است. فدورا دوره‌های عرضه شش ماهه دارد و معمولا سر وقت است. فدورا روی نرم‌افزارهای جدید تمرکز کرده است و هر توزیع تنها برای 13 ماه پشتیبانی می‌شود. خود توزیع کاربرپسند است اما گوشه و کنارهای دشواری دارد و مثل دیگر توزیع‌ها صیقل نخورده است. به‌ همین دلیل در فدورا می‌توان نرم‌افزارهایی را پیدا کرد که هنوز در توزیع‌های دیگر نیامده است ولی 100 درصد پایا نیست.

فدورا روی آزادی نرم‌افزار تمرکز دارد و اگر می‌خواهید پشتیبانی از MP3 یا کارت‌های بی‌سیمی را داشته باشید که درایورهای آزاد ندارند، باید کمی دوندگی کنید. این پروژه همچنین تمام ابزارها و زیرساخت‌ها را هم به‌صورت رایگان ایجاد کرده و این یعنی دیگر پروژه‌ها و توزیع‌ها هم می‌توانند از این ابزارها استفاده کرده و توزیع جدیدی بسازند. ابزارهای مدیریت و نصاب فدورا خوب هستند و نصب آن از همه پیچیده‌تر است و ابزارهای مدیریت آن به کارایی اوپن‌سوسه یا مندریوا نیست. اما از آنجایی که فدورا بسیار محبوب است، می‌توان فدورا را از طریق VPS نصب و استفاده کرد. شرکت‌هایی مثل اپرا و دراپ‌باکس بسته‌های فدورا را جزو محصولات خود قرار دادند. با ‌عرضه نگارش 13 فدورا، معماری PowerPC نیز جزو معماری‌های پشتیبانی شده قرار گرفت.

عموما فدورا را کاربران تازه‌کار هم می‌توانند استفاده کنند، اما مسلما خوش‌آمدگویی خوبی به لینوکس نخواهد بود. توزیع فدورا توزیع معرکه‌ای است ولی برای کاربران باتجربه لینوکس که می‌خواهند با آخرین فناوری‌ها همراه باشند. همچنین توسعه‌دهندگان لینوکس و نرم‌افزارهای آزاد هم از فدورا به‌عنوان توزیع محبوب خود یاد می‌کنند. فدورا در‌واقع پنجره 2سال آینده لینوکس سازمانی ردهت است.

مینت (نعنا) برمبنای اوبونتو است و آسان‌ترین توزیع لینوکسی است که با آن می‌توان لینوکس را شروع کرد. مینت قابلیت‌های چندرسانه‌ای را به اوبونتو اضافه کرده است و از سخت‌افزار و کدک‌های بیشتری پشتیبانی می‌کند.

مینت را شرکت بزرگی پشتیبانی نمی‌کند اما این پروژه در تلاش است از طریق کمک‌های مردمی سرمایه‌اش را افزایش بدهد. نصاب مینت ساده است و برای کاربران تازه‌وارد ابزارهای مدیریت خوبی دارد. برای استفاده از لینوکس مینت نیازی نیست بدانید لینوکس چیست تا از سیستم‌عامل استفاده کنید. ابزارهای از پیش نصب شده در مینت، ابزارهای نوآوری نیستند، بلکه هدف آن است که سادگی کارکرد در آنها وجود داشته باشد.

از آنجایی که مینت از اوبونتو برای بسته‌های خود استفاده می‌کند، نرم‌افزارهای زیادی را می‌توان روی آن نصب کرد. از این جهت بسیاری از نرم‌افزارهایی که برای اوبونتو ساخته شده‌اند روی مینت نیز بدون اشکال نصب می‌شوند.

مینت هر دو نگارش گنوم و کی‌دی‌ئی را عرضه می‌کند و برای نگارش‌های معمولی 18 ماه و برای نگارش‌های بلندمدت 3 سال پشتیبانی ارائه می‌دهد. مینت مستندهای خوبی دارد و جامعه آن نیز با کاربران مهربانند و این پروژه محدودیتی برای عرضه نرم‌افزارهای تجاری یا غیرآزاد ندارد.

لینوکس مینت تنها از معماری‌های 32 بیتی و 64 بیتی پشتیبانی می‌کند و دارندگان پردازنده‌های اسپارک و پاورپی‌سی بهتر است سراغ توزیع‌های دیگری بروند. اگر کسی را می‌شناسید که کاملا با لینوکس غریبه است یا به‌تازگی می‌خواهد آن‌را شروع کند، بهتر است مینت را به وی پیشنهاد بدهید.

مندریوا حیات خود را با نام مندریک (Mandrake) آغاز کرد که در ‌واقع نگارشی کپی از لینوکس ردهت بود، وقتی ردهت کی‌دی‌ئی را پشتیبانی نمی‌کرد و برخی از کاربران به‌دنبال کی‌دی‌ئی بودند. مندریک همچنین برای پنتیوم ساخته شده بود در حالی که در آن موقع بسیاری از کاربران درگیر 386 بودند.

با ‌گذشت زمان مندریوا تغییر کرد و تلاش شرکت پشتیبان مندریوا برای سوددهی باعث شد جامعه این توزیع کوچکتر شود. اما هنوز مندریوا جامعه وفاداری دارد و این پروژه یکی از صیقلی‌ترین توزیع‌هایی است که با کی‌دی‌ئی عرضه می‌شود. می‌توان از گنوم و دیگر میزکارها هم استفاده کرد، اما تمرکز این پروژه روی کی‌دی‌سی است. نصاب و مدیریت نصب در مندریوا کاملا ساده است، هر چند به سادگی مینت یا اوبونتو نمی‌رسد. ابزارهای مدیریت با کارایی بالا طراحی شده‌اند و همه‌ چیز حتی راه‌اندازی اشتراک سامبا هم در مندریوا ساده است. انتخاب بسته‌ها در مندریوا خوب انجام می‌شود. باید توجه کرد که بسته به نوع نگارش مندریوا از نگارش‌های رایگان آن تا بسته‌های قدرتمند آن با پشتیبانی و نرم‌افزارهایی تجاری همچون پخش‌کننده دی‌وی‌دی فلوئندو عرضه می‌شوند.

جامعه مندریوا دوستانه‌ است و اطلاعات و مستندات زیادی در آن وجود دارد. در مقایسه با مندریوا اوبونتو و فدورا نرم‌افزارهای مستقل بیشتری دارند. اگر هنوز لینوکس را امتحان نکردید یا هیچ توزیعی چشمتان را نگرفته است، بهتر است مندریوا را امتحان کنید. استفاده از آن ساده و پایا است. این توزیع آخرین نرم‌افزارها را عرضه نمی‌کند اما با جریان روز باقی می‌ماند. در این توزیع بسیاری از کارها انجام شده است که کاربرانی که از سمت ویندوز می‌آیند، احساس خوبی داشته باشند.

در شماره بعدی چند توزیع دیگر را بررسی خواهیم کرد و نتیجه مقایسه را به ‌اطلاع‌تان خواهیم رساند.

محمدرضا قربانی