سوالاتی که پزشک میپرسد
1ـ آیا سابقه پوکی استخوان در مادر شما وجود داشته است؟
2ـ آیا قبل از 45 سالگی دچار یائسگی شدهاید؟
3 ـ آیا مدت طولانی از داروهای کورتونی استفاده میکنید؟
4 ـ آیا به یک بیماری زمینهای مبتلا هستید؟
پزشک چه آزمایشهایی را پیشنهاد میکند
پزشک میخواهد تا بیمار آزمایش خون و یک سنجش تراکم استخوان انجام دهد. پزشک برای بیمار توضیح میدهد که عکس رادیوگرافی ساده ارزشی ندارد و تا وقتی 50 ـ 40 درصد استخوان از بین نرود چیزی در عکس رادیوگرافی ساده مشاهده نمیشود.
پزشک بیماری را چگونه توصیف میکند؟
پس از سن یائسگی، خانمها سریعتر از آقایان کلسیم استخوانهای خود را از دست میدهند که علت آن کاهش سطح استروژن در خانمهاست. ظرف 10ـ5 سال پس از یائسگی ابتلای خانمها به پوکی استخوان موجب میشود تا در سن 65 سالگی میزان شکستگی استخوان در خانمها 5ـ3 برابر
بیشتر از آقایان باشد. عوامل خطر پوکی استخوان عبارتند از: جنس مؤنث، لاغری، سابقه خانوادگی مثبت، یائسگی قبل از 45 سالگی، کشیدن سیگار، مصرف کافئین بالا (بیش از 4 فنجان در روز)، مصرف کلسیم پایین، فعالیت فیزیکی کم، مصرف کورتونها برای مدت طولانی، اختلالات خوردن مثل بیاشتهایی عصبی، اختلالات غدد درونریز مانند دیابت و...، نارسایی مزمن کلیه و بیحرکتی برای مدت طولانی. هدف از درمان پیشگیری از پوکی استخوان یا کاهش از دست رفتن بیشتر استخوانهاست. هیچ درمانی نمیتواند استخوان
از دست رفته را بازیابی کند. برای اقدامات درمانی بهتر است با یک پزشک متخصص روماتولوژی مشورت کنید.
نکات مهم از زبان پزشک
ـ برای پیشگیری از پوکی استخوان باید مصرف کلسیم روزانه شما کافی باشد. (قبل از یائسگی
mg 800 در روز و پس از یائسگی mg 1500 روزانه) پس از لبنیات به مقدار کافی مصرف کنید.ـ مصرف ماهی هم برای پیشگیری از پوکی استخوان توصیه میشود.
ـ پوکی استخوان باعث کاهش استحکام استخوان شده و باعث میشود تا استخوانها حتی با ضربههای نهچندان محکم دچار شکستگی شوند.
ـ پوکی استخوان فقط وقتی درد ایجاد میکند که استخوان دچار شکستگی شده باشد.
ـ شکستگی گردن استخوان ران و مهرهها از انواع شایع شکستگی به علت پوکی استخوانند.
ـ اولین قدم برای پیشگیری از پوکی استخوان، ورزش منظم (حدودا 3 بار در هفته برای مدت 45 دقیقه) و مصرف مقدار کافی کلسیم در روز میباشد.
دکتر کیوان رضوانی